Wilgotnica szkarłatna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wilgotnica szkarłatna
Hygrocybe coccinea mo38986.jpg
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina wodnichowate
Rodzaj wilgotnica
Gatunek wilgotnica szkarłatna
Nazwa systematyczna
Hygrocybe coccinea (Schaeff.) P. Kumm.
Führer Pilzk.: 112 (1871)
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Przekrój owocnika
Osadzenie blaszek


Wilgotnica szkarłatna (Hygrocybe coccinea (Schaeff.) P. Kumm.) – gatunek grzybów z rodziny wodnichowatych (Hygrophoraceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Nazwę polską podali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1983. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako bedłka pąsowa (ponsowa) i wodnicha szkarłatna[2]. Synonimy naukowe[3]:

  • Agaricus aurantiocrocatus var. minor Schumach 1803
  • Agaricus coccineus Schaeff. 1774
  • Agaricus miniatus Scop. 1772
  • Hygrocybe coccinea (Schaeff.) P. Kumm. 1871 var. coccinea
  • Hygrocybe coccinea var. umbonata Herink 1958
  • Hygrocybe miniata (Scop.) Murrill 1916
  • Hygrophorus coccineus (Schaeff.) Fr. 1838
  • Pseudohygrocybe coccinea (Schaeff.) Kovalenko 1988

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnicy 2 do 5 cm, młody – półkulisty, z wiekiem staje się łukowaty, potem prawie płaski. Powierzchnia gładka, w wilgotnych warunkach śliska, w czasie suszy matowa, z przylegającymi drobnymi włókienkami, brzeg ostry. Kolor czerwony do szkarłatnoczerwonego, z czasem blaknący do ochrowo – żółtego. Brzeg ostry, powierzchnia kapelusza słabo żłobiona[4].

Blaszki

Grube, szerokie, dość gęste, szeroko przyrośnięte i zbiegające ząbkiem, początkowo czerwono-pomarańczowe, potem żółto-pomarańczowe. Ostrza blaszek żółte i gładkie[4]

Trzon

Wysokości od 4 do 6 cm, średnicy od 5 do 8 mm, cylindryczny, spłaszczony, powyginany, podstawa nieco zwężona, powierzchnia gładka, włóknisty, pusty. Kolor szkarłatnoczerwony do pomarańczowoczerwonego, ku podstawie biały. Jest kruchy i pusty w środku[4].

Miąższ

Cienki, kruchy, wodnisty, w kapeluszu czerwonopomarańczowy, smak łagodny, brak zapachu[4].

Wysyp zarodników

Biały.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Od czerwca do października. Dosyć częsta, rośnie pojedynczo lub w grupach, na ubogich, suchych pastwiskach i polanach leśnych, na obrzeżach lasów, w strefie podgórskiej i górskiej[4]. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych[5]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Belgii, Szwajcarii, Niemczech, i Holandii[2],.

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Grzyb niejadalny[4]. Prawdopodobnie nie jest trujący, jednak nie ma pewności, czy grzyb ten nadaje się do spożycia i z reguły nie jest przez grzybiarzy zbierany. Nie ma też znaczenia użytkowego ze względu na niewielkie rozmiary[6]. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych[7]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Belgii, Szwajcarii, Niemczech, Holandii[2].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Wilgotnica szkarłatna najbardziej podobna jest do wilgotnicy karminowej (Hygrocybe punicea), która jest jednak większa i ma białawy miąższ w kapeluszu[4]. Istnieje również cała grupa mniejszych czerwonych wilgotnic, np. wilgotnica włoska (Hygrocybe reidii), wilgotnica torfowiskowa (Hygrocybe helobia), wilgotnica purpurowa (Hygrocybe miniata).

Przypisy

  1. Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-10-20].
  2. 2,0 2,1 2,2 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-10-20].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  6. Andreas Gminder: Atlas grzybów jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowe. 2008. ISBN 978-83-258-0588-3.
  7. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.