Wirtualny Sztetl

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Wirtualny Sztetl (ang. Virtual Shtetl) – portal społecznościowy o żydowskiej historii lokalnej, multimedialny projekt Muzeum Historii Żydów Polskich.

Pomysłodawcą, twórcą i pierwszym koordynatorem projektu jest Albert Stankowski. Portal rozpoczął działalność w 2009 r., a następnie był rozwijany przez Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny[1]. W czerwcu 2012 r. Stowarzyszenie przekazało portal Muzeum Historii Żydów Polskich[1].

Wirtualny Sztetl stanowi najobszerniejszy zbiór opracowań na temat historii lokalnych społeczności żydowskich, uwzględniający informacje o losach Żydów polskich i ich dziedzictwa kulturowego po II wojnie światowej. Zawiera on opisy historii 2325 miejscowości w Polsce i krajach sąsiednich, prawie 78 500 współczesnych i archiwalnych zdjęć, ponad 1000 nagrań audio i wideo, a także ponad 30 000 stron tekstów [stan z 07.05.2013][2][3].

Działalność[edytuj | edytuj kod]

Wirtualny Sztetl to portal społecznościowy funkcjonujący na zasadzie Web 2.0, dzięki czemu użytkownik może dotrzeć do jak największej grupy zainteresowanych historią i kulturą Żydów polskich. Portal tworzą tysiące osób z całego świata, ponadto strona zintegrowana jest z innymi serwisami społecznościowymi np. Facebook i YouTube. Użytkownicy współtworzą narrację historyczną o żydowskich miasteczkach polskich miast i miasteczek, dodając informacje w każdym z działów oddanych im do redakcji. Wśród autorów tekstów są zarówno pracownicy naukowi, lokalni działacze, jak i osoby, które chcą podzielić się swoją wiedzą o żydowskich miasteczkach.

Równocześnie Wirtualny Sztetl jest platformą historyczną, udostępniającą naukowe opisy dziejów społeczności żydowskiej w Polsce, i prezentującą współczesne i archiwalne materiały (np. dokumenty, plany miast, pamiątki, zdjęcia oraz nagrania) w sieci. Portal jest łącznikiem między nowym i starym podejściem do uprawiania nauki i działalności edukacyjnej. Pokazuje nie tylko historię żydowskich miasteczek, ale również ich kontekst współczesny. Służy promocji wiedzy i działań na rzecz dziedzictwa żydowskiego, jest miejscem krytycznej wymiany poglądów i wsparciem dla różnorodnych działań edukacyjnych. Portal stanowi także źródło informacji o bieżących projektach mających na celu przywracanie pamięci o 3,5-milionowej społeczności Żydów polskich oraz ochronę i popularyzację jej dziedzictwa. Wirtualny Sztetl odpowiada idei ogólnodostępnego, otwartego „muzeum bez murów”, które stanowi dopełnienie tradycyjnych form edukacji kulturalnej i pozwala twórczo angażować zwiedzających w tworzenie wirtualnej ekspozycji.

Innymi, dynamicznymi aspektami portalu są działy „Publicystyka”, gdzie pojawiają się monograficzne artykuły o żydowskiej kulturze, historii diaspory i współczesnym Izraelu, oraz „Aktualności” umożliwiający śledzenie bieżących wydarzeń życia żydowskiego w wielu zakątkach Polski. Natomiast zakładka „Edukacja” pełni rolę źródła pomysłów i inspiracji dla osób chcących prowadzić działania edukacyjne związane z dziedzictwem żydowskim. Materiały edukacyjne przygotowane są z myślą o nauczycielach i uczniach. Napisane przez specjalistów, mogą pełnić rolę pomocy naukowej na lekcjach. Wirtualny Sztetl jest dostępny w 7 wersjach językowych: polskiej, angielskiej, niemieckiej, hebrajskiej, rosyjskiej, białoruskiej i litewskiej.

Obraz historii i relacji polsko-żydowskich jest budowany dzięki wysiłkowi wielu instytucji, organizacji i osób prywatnych. Źródłem informacji jest m.in. portal Polin Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, JRI Poland, a także portal społeczności lokalnej jewish.org.pl oraz strona kirkuty.xip.pl. Wirtualny Sztetl korzysta z doświadczeń takich projektów internetowych jak: izrael.badacz.org i Diapozytyw (Instytut Adama Mickiewicza), jak również czerpie z wieloletniej współpracy Muzeum Historii Żydów Polskich z Żydowskim Instytutem Historycznym[4][5].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 O projekcie.
  2. Dwa lata projektu Wirtualny Sztetl w sieci!. Kulturalna Warszawa, 19 czerwca 2011. [dostęp 2013-05-10].
  3. Mobilny Wirtualny Sztetl. Multi Communications, 6.07.2011. [dostęp 2013-05-10].
  4. Wirtualny Sztetl. Muzeum Historii Żydów Polskich. [dostęp 2013-05-10].
  5. Wirtualny Sztetl. Mazowiecki Urząd Wojewódzki w Warszawie, 24.01.2011. [dostęp 2013-05-10].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]