Wojciech Lipoński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Wojciech Lipoński (ur. 16 grudnia 1942 w Sosnowcu) – polski anglista.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza i Akademii Wychowania Fizycznego w Poznaniu. Wykładowca wielu uczelni zagranicznych, m.in. State University of Florida w Gainesville (USA) i Hanyang (Korea Płd.), a także wykładowca i supervising professor Międzynarodowej Akademii Olimpijskiej.

Jego zainteresowania badawcze obejmują historię kultur anglosaskich, etnologię sportu oraz historię i filozofię olimpizmu. W młodości uprawiał lekkoatletykę: w 1964 dwukrotnie biegł na drugiej zmianie polskiej sztafety 4 x 400 metrów, która ustanawiała rekordy Polski (3:06,8 23 sierpnia w Warszawie w składzie: Jerzy Kowalski, Wojciech Lipoński, Marian Filipiuk i Andrzej Badeński[1]; 3:06,0 13 września w Kolonii w składzie: Jerzy Kowalski, Wojciech Lipoński, Stanisław Swatowski i Andrzej Badeński[2])[3], zajął też 2. miejsce w tej konkurencji podczas Pucharu Europy 12 września 1965 w Stuttgarcie w składzie: Stanisław Grędziński, Wojciech Lipoński, Sławomir Nowakowski i Andrzej Badeński w czasie 3:08,7[4]. Odnotował też wiele znakomitych indywidualnych występów, m.in. podczas mityngu w Zurychu (29 czerwca 1965), gdzie w biegu na 400 m zajął drugie miejsce z czasem 47,1 s, wyprzedzając ówczesnego mistrza olimpijskiego Michaela Larrabee'ego[5]. Trzykrotnie zdobył brązowe medale mistrzostw Polski (w 1964 w sztafecie 4 x 400 m, a w 1965 w biegu na 400 metrów i w sztafecie 4 x 100 metrów[6]). W 1966 ustanowił swój rekord życiowy na 400 metrów – 46,9 s.

Dwukrotnie otrzymał Indywidualną Nagrodę Ministra Edukacji Narodowej: w 1995 za książkę "Narodziny cywilizacji Wysp Brytyjskich", a w 2004 za całokształt działalności sportowej oraz liczne publikacje. W 2004 został też wyróżniony Złotym Wawrzynem Polskiego Komitetu Olimpijskiego w dziedzinie literatury, a także Nagrodą Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich w ramach Konkursu na Najlepszą Książkę Akademicką Atena 2004 za książkę "Dzieje kultury brytyjskiej". Za tę samą publikację otrzymał w 2006 Indywidualną Nagrodę Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Stopnie i tytuły naukowe[edytuj | edytuj kod]

  • magister – 1967
  • doktor – 1972
  • doktor habilitowany – 1977
  • profesor – 1995

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Zapomniani piewcy sportu (1970)
  • Ucieczka ze stadionu (1972)
  • Sport-literatura-sztuka (1974)
  • Polska a Brytania (1978)
  • Humanistyczna encyklopedia sportu. Warszawa: Sport i Turystyka, 1987. ISBN 83-217-2448-5.
  • Dzieje sportu polskiego (1998)
  • Olimpizm dla każdego : popularny zarys wiedzy o historii, organizacji i filozofii ruchu olimpijskiego. Poznań: AWF, 2000. ISBN 83-86336-67-6.[7]
  • Narodziny cywilizacji Wysp Brytyjskich. Poznań: Wydaw. Poznańskie, 2001. ISBN 83-7177-163-0.
  • Encyklopedia sportów świata (2001), wydana również w innych wersjach językowych pod patronatem UNESCO:
    • angielska: World Sports Encyclopedia (2003)
    • francuska: L'Encyclopédie des sports (2005)
  • Dzieje kultury brytyjskiej. Warszawa: Wydaw. Naukowe PWN, 2003. ISBN 8301140453.
  • Rochwist i palant - Studium etnologiczne dawnych polskich sportów i gier ruchowych (2004)
  • Historia Sportu wydawca Wydaw.Naukowe PWN (2012)

Przypisy

  1. Rekord sztafety 4 x 400, „Stadion. Dodatek sportowych Nowin Rzeszowskich” 1964, 24 sierpnia, nr 34, s. 2.
  2. Trzy rekordy krajowe rezultatem zwycięskiego meczu lekkoatletycznego. Polska – NRF 122:89, „Stadion. Dodatek sportowych Nowin Rzeszowskich” 1964, 14 września, nr 37, s. 1.
  3. Janusz Waśko, Andrzej Socha: Athletics National Records Evolution 1912 – 2006. Zamość - Sandomierz: 2007, s. 184.
  4. Puchar Europy, „Stadion. Dodatek sportowych Nowin Rzeszowskich” 1965, 13 września, nr 37, s. 2.
  5. Oszczep Sidły wylądował na 85,50 m, „Dziennik Polski” 1965, 1 lipca, nr 154, s. 2.
  6. Henryk Kurzyński, Stefan Pietkiewicz, Janusz Rozum, Tadeusz Wołejko: Historia Finałów Lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1920-2007. Konkurencje męskie. Szczecin - Warszawa: Komisja Statystyczna PZLA, 2008, s. 339. ISBN 978-83-61233-20-6.
  7. ANDRZEJ BABUCHOWSKI Lektura przed olimpiadą (recenzja)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]