Województwo brzeskolitewskie
| Województwo brzeskolitewskie | |||||
|
|||||
 Województwo brzeskolitewskie na mapie I Rzeczypospolitej |
|||||
| Nazwa łacińska | Palatinatus Brestensis | ||||
| Istniało | 1566–1795 | ||||
| Prowincja | Litwa | ||||
| Stolica | Brześć Litewski | ||||
| Sejmik | Brześć Litewski | ||||
| Wojewoda | zobacz: wojewodowie brzeskolitewscy | ||||
| Powierzchnia | 40 600 km² | ||||
| Liczba powiatów | 2 | ||||
| Liczba senatorów | 2 | ||||
| Ludność | 301 188 mieszk. (1790 [1]) |
||||
Położenie województwa brzeskolitewskiego na mapie Wielkiego Ksiestwa Litewskiego
Województwo brzeskolitewskie[2] (brzeskie litewskie, brześciańskie) – województwo I Rzeczypospolitej, wchodzące w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego.
Województwo brzeskie powstało w 1566 i w jego skład weszły ziemie księstwa turowsko-pińskiego oraz odłączone z województwa podlaskiego ziemia kobryńska, brzeska i kamieniecka. Jego stolicą był Brześć Litewski.
Nazywane także brześciańskim lub brzeskim litewskim dla odróżnienia od województwa brzeskokujawskiego w Koronie, ze stolicą w Brześciu Kujawskim.
Dzieliło się na 2 powiaty:
- powiat brzeskolitewski, sejmik odbywał się w Brześciu Litewskim, gdzie wybierano 2 posłów na sejm i 2 deputatów do Trybunału Litewskiego.
- powiat piński, sejmik odbywał się w Pińsku, gdzie wybierano 2 posłów na sejm i 2 deputatów do Trybunału Litewskiego.
Były 2 starostwa grodowe: brzeskie i pińskie. Województwo brzeskolitewskie posiadało w senacie dwóch senatorów większych: wojewodę i kasztelana. Wojewoda zasiadał w senacie po wojewodzie rawskim, zaś kasztelan brzeski po kasztelanie rawskim.
Do dóbr stołowych królewskich należały w tym województwie dwie ekonomie: brzeska z Kobryniem i pińska.
Popis pospolitego ruszenia odbywał się w obu miastach powiatowych.
Herbem województwa brzeskiego była Pogoń w polu czerwonym, rząd koński i rycerzu koloru niebieskiego.
Główne miasta: Brześć Litewski, Pińsk, Turów, Biała Radziwiłłowska, Kodeń,Wohyń, Wołczyn, Kamieniec Litewski, Kobryń, Włodawa.
Zobacz też [edytuj]
- wojewodowie brzeskolitewscy
- kasztelanowie brzeskolitewscy
- Kategoria:Starostowie pińscy
- Kategoria:Starostowie brzeskolitewscy
Przypisy
- ↑ Tabela: Summaryusz Generalny wszelkich dochodów Rzeczypospolitey tak w Koronie iako i w Litwie z kalkulacyą mil kwadratowych, tak со do dymów, podatków, iako i ludzi, w: Dziennik rządowo-ekonomiczno handlowy. Zaymuiący różne Wiadomości, Rządowe, Handlowe, Ekonomiczne, Fabryczne, Kontraktowe na Dobra, Summy, i Produkta. Zajmujący 3 miesiące kwiecień may czerwiec 1790. R.5. T. II. Warszawa 1790.
- ↑ W języku polskim przymiotnik pochodny od Brześcia Litewskiego brzmi "brzeski", podobnie jak przymiotnik odmiejscowy od Brześcia Kujawskiego, Brzeska, Brześcia. W Wikipedii oraz w wielu współczesnych publikacjach naukowych używa się przymiotnika "brzeskolitewski" w celu sprecyzowania jakiego Brześcia dotyczy określenie. Wyraz "brzeskolitewski" należy pisać łącznie bez łącznika, ponieważ jest to przymiotnik złożony z członów nierównorzędnych (por. województwo bialskopodlaskie), mimo popularności (być może pod wpływem XIX-wiecznej historiografii) błędnej pisowni "brzesko-litewski".
|
||||||||||||||||
