Wrzeciążka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wrzeciążka
Propylea quatuordecimpunctata
(Linnaeus, 1758)
Wrzeciążka
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Gromada owady
Rząd chrząszcze
Podrząd chrząszcze wielożerne
Rodzina biedronkowate
Podrodzina Coccinellinae
Plemię Coccinellini
Rodzaj Propylea
Gatunek wrzeciążka
Synonimy
  • Coccinella quatuordecimpunctata Linnaeus, 1758
  • Coccinella decempustulata Fabricius, 1792
  • Coccinella dentata Thunberg, 1795
  • Coccinella ornata Voet, 1806
  • Coccinella tessulata Scopoli, 1763
  • Coccinella tetragonata Laicharting, 1781
  • Coccinella bissexpustulata Fabricius, 1798
  • Coccinella fimbriata Sulzer, 1776
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Wrzeciążka, biedronka wrzeciążka (Propylea quatuordecimpunctata) – gatunek chrząszcza z rodziny biedronkowatych.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Ciało szerokie, owalne, umiarkowanie wypukłe, długości 3,5-4,5 mm[1][2]. Głowa zabarwiona na żółto, przy jej nadustku znajduje się trójkątna plamka, która czasem, może zajmować prawie całą głowę. Przedplecze żółte. Na nim znajduje się 4 do 8 czarnych plam, czasem łączących się w dużą plamę zapełniającą większość przedplecza. Tło pokryw żółte z czarnymi, kanciastymi plamami. Położenie, kształt oraz ilość plam jest bardzo zróżnicowane ze względu na dużą zmienność tego gatunku. Mogą zlewać się ze sobą w najróżniejszych kombinacjach. Czasem zajmują taką część pokryw, że te wydają się czarne z żółtymi plamami, lecz wówczas brzegi ich pozostają żółte. Odnóża żółte z przyciemnionymi przy goleniach udami[1].

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek zasiedla rozmaite siedliska od wilgotnych po suche. Liczny na polach, łąkach i w ogrodach. Szczególnie częsty w zbiorowiskach ruderalnych. Unika lasów iglastych. Przebywa na krzewach, drzewach, bylinach, roślinach zielnych i trawach gdzie poluje na różne gatunki mszyc. Zimuje w ściółce, opadłych liściach lub zeschłych trawach. W Polsce należy do najpospolitszych biedronek[1][3][2].

Rozprzestrzenienie[edytuj | edytuj kod]

Gatunek szeroko rozprzestrzeniony w Palearktyce. W Europie podawany z Albanii, Andory, Austrii, Belgii, Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Białorusi, Chorwacji, Czech, Danii, Estonii, europejskiej Turcji, Finlandii, Francji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, byłej Jugosławii, Litwy, Liechtensteinu, Luksemburga, Łotwy, Macedonii, Malty, Mołdawii, Niemiec, Norwegii, Polski, europejskiej Rosji, Rumunii, Słowacji, Słowenii, Szwajcarii, Szwecji, Ukrainy, Węgier, Wielkiej Brytanii, Włoch oraz Balearów, Korsyki, Sycylii, Sardynii i Cypru[4][3]. Występuje także w Ameryce Północnej[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Ryszard Bielawski: Klucze Do Oznaczania Owadów Polski: cz. XIX Chrząszcze - Coleoptera: z. 76 Biedronki - Coccinellidae. Warszawa: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, 1959, s. 80-81.
  2. 2,0 2,1 Jiri Zahradnik: Przewodnik: Owady. Warszawa: Multico, 2000, s. 172.
  3. 3,0 3,1 P. quatuordecimpunctata w Coleoptera Poloniae. [dostęp 2014-01-14].
  4. 4,0 4,1 P. quatuordecimpunctata na Fauna Europaea. [dostęp 2014-01-14].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcia w Atlasie Chrząszczy Polski