Wspólna Pastwa

Wspólna Pastwa, ponad nią Golica Bielska i Bujacza Przełęcz

Widok z Jagnięcego Szczytu

Wspólna Pastwa lub po prostu Pastwa (słow. Pastviny, Pastva, Spoločná pastva, niem. Weidau, Weidenau, węg. Nagy-mező) – położona na wysokości ok. 1460-1500 m duża polana w Dolinie Kieżmarskiej, na południowych stokach Bujaczego Wierchu i Skrajnych Jatek, po zachodniej stronie Rakuskiego Grzbietu w Tatrach Bielskich. Zajmuje morenowe, wysoko położone ponad dnem Kieżmarskiej Doliny tereny zasypane zwietrzałym materiałem znoszonym przez lawiny spod Bujaczej Przełęczy. Dawniej, i to co najmniej od XIV w., Pastwa była intensywnie wypasana, głównie przez pasterzy z Białej Spiskiej, Rakus i Kieżmarku, dorywczo również przez innych, zwłaszcza z Zamku w Niedzicy. Na punkcie tego wypasu już od 1310 dochodziło do konfliktów pomiędzy Białą Spiską a Zamkiem w Niedzicy, później również Kieżmarkiem. Dochodziło nawet do krwawych walk i to również z udziałem wojska. Wielokrotnie i to w różny sposób wytyczano granice (1534, 1701, 1719). Ostatecznie w 1733 podzielono ten sporny obszar pomiędzy Białą Spiską, Kieżmark i Rakusy. Stąd też pochodzi nazwa Wspólna Pastwa (w języku staropolskim wyraz pastwa oznaczał pastwisko). Rakusy otrzymały najbardziej północną część, obecnie nazywa się ona Rakuskim Koszarem. Istnieje spore zamieszanie w kwestii nazewnictwa tego obszaru, nazwą Pastwa początkowo obejmowano większy obszar, bo od Przełęczy nad Czerwoną Glinką aż po Bielską Kopę, używano też różnych nazw: Pastwa, Wspólna Pastwa, Polana, Na Wspólne, Rakuska Pastwa.

Na Pastwie i w jej pobliżu miało miejsce wiele wypadków śmierci ludzi i zwierząt w czasie śnieżyc. Np. w 1859 zginęło tak 5 pasterzy i 7 koni. Polana miała ok. 700 m długości i ok. 20 ha powierzchni, po zniesieniu pasterstwa jej powierzchnia stale zmniejsza się wskutek zarastania przez las. Dolną jej częścią prowadzi znakowany szlak turystyczny.

Szlaki turystyczne

– zielony szlak z Tatrzańskiej Kotliny i Schroniska pod Szarotką w Dolinie Siedmiu Źródeł do Doliny Kieżmarskiej, dalej jej dnem nad Wielki Biały Staw. Czas przejścia z Tatrzańskiej Kotliny: 3:10 h, ↓ 2:20 h

Południowy skraj polany

Bibliografia

1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1. 
2. Józef Nyka: Tatry słowackie. Przewodnik. Wyd. II. Latchorzew: Wyd. Trawers, 1998. ISBN 83-901580-8-6.