Wtórna nadczynność przytarczyc
| Wtórna nadczynność przytarczyc, nigdzie indziej niesklasyfikowana | |||
| hyperparathyroidismus secundarius | |||
|
|||
 |
Ten artykuł od 2010-03 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Wtórna nadczynność przytarczyc (łac. hyperparathyroidismus secundarius) - stan nadmiernego wydzielania parathormonu (PTH) przez przytarczyce w odpowiedzi na hipokalcemię (niski poziom wapnia we krwi), powiązany z hipertrofią i hiperplazją gruczołów. To zaburzenie jest najczęściej spotykane u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek.
Spis treści |
Rozpoznanie [edytuj]
Poziom PTH jest podniesiony z powodu niskiego poziomu wapnia (zjonizowanego) w osoczu. Cechą wtórnej nadczynności przytarczyc jest też wysoki iloczyn wapniowo-fosforanowy, wiążący się z wysokimi wartościami całkowitymi fosforanów jak i wapnia.
Przyczyny [edytuj]
Przewlekła niewydolność nerek jest najczęstszą przyczyną wtórnej nadczynności przytarczyc. Niewydolne nerki nie przekształcają wystarczającej ilości witaminy D do jej aktywnej formy i w niewystarczającym stopniu wydalają fosforany. W wyniku kumulacji fosforanów w organizmie powstaje nierozpuszczalny fosforan wapnia i powoduje obniżenie wapnia zjonizowanego z krążenia. Oba mechanizmy prowadzą do hipokalcemii i w następstwie tego do nadmiernej sekrecji parathormonu i wtórnej nadczynności przytarczyc.
Leczenie [edytuj]
Pacjenci z przewlekłą niewydolnością nerek powinni:
- ograniczyć przyjmowanie fosforanów w diecie,
- zażywać witaminę D w formie aktywnej (kalcytriol) albo analogów (alfakalcydiol, parykalcytol)
- stosować leki wiążące fosforany w przewodzie pokarmowym (najlepiej różnego rodzaju formy węglanu wapnia)
W leczeniu hiperkalcemii stosuje się kalcytoninę lub kalcymimetyki. Stosowanie bisfosfonianów jest często przeciwwskazane z uwagi na występującą zwykle PNN i obniżony wskaźnik GFR. Kalcytonina, oprócz działania obniżającego hiperkalcemię hamuje resorpcję a także obniża też poziom PTH, powodując obiektywną i subiektywną poprawę stanu zdrowia u chorych na wtórną nadczynność przytarczyc.
