Wybory parlamentarne w Irlandii w 1918 roku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Wybory parlamentarne w Irlandii w 1918 roku – była to część wyborów powszechnych Zjednoczonego Królestwa, które miały miejsce w Irlandii. Wybory odbyły się 14 grudnia 1918 roku, w czasie których wybierano 105 członków parlamentu w 103 okręgach wyborczych na terenie całej wyspy.

Wybory te są postrzegane jako kluczowy moment w nowoczesnej historii Irlandii. Nacjonalistyczna Irlandzka Partia Parlamentarna (ang. Irish Parliamentary Party), która dominowała w irlandzkiej polityce od 1880, w wyborach tych odniosła zdecydowaną porażkę, zaś zwycięstwo przypadło radykalnej partii Sinn Féin, która nigdy wcześniej nie cieszyła się znaczącymi sukcesami wyborczymi. Tym samym Sinn Féin zdobyła poparcie 46,9% społeczeństwa w prawie całej Irlandii, wprowadzając do parlamentu 73 Teachta Dála. Wyjątkiem był Ulster, gdzie zwycięstwo przypadło Partii Unionistycznej (ang. Irish Unionist Alliance), która była drugą zwycięską partią pod względem liczby oddanych głosów i zajęła 22 miejsca w parlamencie[1].

Po wyborach, w styczniu 1919, wybrani członkowie Sinn Féin odmówili udziału w dotychczasowych zgromadzeniach w parlamencie w Westminsterze (Parliament of the United Kingdom) i utworzyli w Dublinie własny rewolucyjny parlament Dáil Éireann (tłum. "Zgromadzenie Irlandii") – określany nazwą First Dáil (tłum. Pierwsze Zgromadzenie)[2]. Pierwsze zgromadzenie jednak odbyło się tylko przy udziale członków partii Sinn Féin i to tylko połowy z nich, ze względu na fakt, iż część parlamentarzystów nadal przebywała w więzieniach po powstaniu wielkanocnym. Jednak pomimo tak słabej reprezentacji, Dail utworzył rząd w nowej Republice Irlandzkiej[1].

Stanowisko szefa rządu nazwano prezydentem Dáil Éireann (ang. President of Dáil Éireann). Pierwszym szefem został wybrany minister obrony Cathal Brugha[3].

Pod rządami tego parlamentu, który rozpoczął międzynarodowe starania o uznanie i o pomoc w budowie nowego państwa jakim była Republika Irlandzka, została przeprowadzona również irlandzka wojna o niepodległość.

Wyniki wyborów[edytuj | edytuj kod]

Wybory parlamentarne 1918
Partia Lider Głosy Liczba
miejsc
Ilość  %
Sinn Féin Éamon de Valera 476 087 46,9 73
Ulsterska Partia Unionistyczna Edward Carson 257 314 25,3 22
Irlandzka Partia Parlamentarna John Dillon 220 837 21,7 6
Ulster Unionist Labour Association 30 304 3,0 3
Belfast Labour Party 12 164 1,2
Niezależni unioniści 9531 0,9 1
Niezależni nacjonaliści 8183 0,8
Niezależni laburzyści 659 0,1
Niezależni 436 0,0
Razem 1 015 515 100 105

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Joseph McCullough: A Pocket History of Ireland. Dublin: Gill & Macmillan Ltd, 2010, s. 192-193. ISBN 9780717147298.
  2. Dáil Debates – First Dáil (21/01/1919 – 10/05/1921) (ang. • irl.). Office of the Houses of the Oireachtas. [dostęp 2012-04-15].
  3. Dáil Éireann: The first cabinet Cathal Brugha (ang.). irishtimes.com. [dostęp 2012-04-15].