Wybory parlamentarne w Serbii w 2008 roku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Wybory parlamentarne w Serbii w 2008 roku odbyły się 11 maja. W wyniku wyborów wyłoniono 250 deputowanych do Zgromadzenia Narodowego Republiki Serbii (Skupsztiny). Próg wyborczy wynosił 5%, nie obowiązywał w przypadku ugrupowań mniejszości narodowych.

Były to wybory przedterminowe, rozpisane przez prezydenta Borisa Tadicia po rozwiązaniu parlamentu[1], zaledwie rok od poprzednich wyborów. Wraz z nimi przeprowadzone zostały wybory samorządowe[2].

Tło wyborów[edytuj | edytuj kod]

Rozpisanie przedterminowych wyborów spowodowane było kryzysem politycznym wywołanym przez deklarację niepodległości Kosowa. Po tym wydarzeniu doszło do rozłamu między partiami tworzącymi koalicję rządową. Opozycyjna Serbska Partia Radykalna zgłosiła projekt rezolucji zakładającej wstrzymanie negocjacji z Unią Europejską w związku z poparciem przez większość państw członkowskich secesji Kosowa. Aprobatę dla rezolucji wyraził urzędujący premier Vojislav Koštunica, lider Demokratycznej Partii Serbii. Krytyczne wobec wiązania rozmów z UE ze sprawą Kosowa pozostały konserwatywno-liberalna G17 Plus oraz prezydencka Partia Demokratyczna[3].

Sporną kwestią pozostawała organizacja wyborów w regionach Kosowa zamieszkiwanych przez Serbów, w wywiadzie dla belgradzkiej taki zamiar wyraził premier Vojislav Koštunica. Wydany przez rząd dekret wskazywał na 16 miejscowości, w tym Prisztinę. Ogłoszenie tych planów spotkało się z reakcją szefa UNMIK, Joachima Rückera, który oświadczył, że tylko ONZ ma prawo do organizowania wyborów na obszarze Kosowa. Jednocześnie wystosował do strony serbskiej zaproszenie do pomocy przy organizacji wyborów lokalnych wśród kosowskich Serbów, ale w innym terminie[2]. Ostatecznie wybory odbyły się, ONZ pomimo uznania ich za nielegalne nie reagowała. Również przywódcy Albańczyków zachowali bierność, poprzestając na apelach o wstrzymanie się od głosowania. Uprawnionych do głosowania na terenie Kosowa było około 100 tysięcy Serbów[4].

Wyniki wyborów[edytuj | edytuj kod]

Lista wyborcza Głosy % Mandaty +/–
O Europejską Serbię – Boris Tadić1 1 590 200 38,42 102 +15
Serbska Partia Radykalna – Dr Vojislav Šešelj 1 219 436 29,46 78 –3
Demokratyczna Partia Serbii i Nowa SerbiaVojislav Koštunica2 480 987 11,62 30 –13
SPSPUPSUS3 313 896 7,58 20 +2
Partia Liberalno-DemokratycznaČedomir Jovanović4 216 902 5,24 13 +6
Koalicja WęgierskaIstván Pásztor5 74 874 1,81 4 +1
Bośniacka Lista o Europejski Sandżak – Dr Sulejman Ugljanin 38 148 0,92 2
Ruch Siła SerbiiBogoljub Karić 22 250 0,54
Albańska Koalicja Doliny Preszewa 16 801 0,41 1
Ludowa Partia ChłopskaMarijan Rističević 12 001 0,29
Partia Reformatorska – Dr Aleksandar Višnjić 10 563 0,26
Partia RomskaSrđan Šajn 9103 0,22 –1
Ruch Moja Serbia – Branislav Lečić 8879 0,21
Zjednoczeni Wołosi Serbii – Dr Predrag Balašević 6956 0,17
Obywatelska Inicjatywa Gorańców – GIG 5453 0,13
Romowie dla Romów – Miloš Paunković 5115 0,12
Związek Romów Serbii – Dr Rajko Đurić 4732 0,11 –1
Partia Wojwodiny – Mr Igor Kurjački 4208 0,1
Ruch Ludowy dla Serbii – Milan Paroški 3795 0,09
Partia Czarnogórców – Nenad Stevović 2923 0,07
Liga Buniewców – Mirko Bajić 2023 0,05
Patriotyczna Partia Diaspory – Zoran Milinković 1991 0,05
Głosy nieważne i puste 88 148
Razem 4 139 384 100 250
Uprawnieni/frekwencja 6 749 688 61,33

Uwagi:

1 Koalicja Partii Demokratycznej (DS), G17 Plus i innych ugrupowań. Spośród 102 mandatów 64 przypadły DS, 24 G17 Plus, 5 Lidze Socjaldemokratów Wojwodiny, 4 Demokratycznej Partii Sandżaku, 4 Serbskiemu Ruchowi Odnowy, 1 DSHV.
2 Demokratyczna Partia Serbii otrzymała 21 mandatów, Nowa Serbia 9 mandatów.
3 SPS otrzymała 11 mandatów, PUPS 5 mandatów, US 3 mandaty, Ruch Weteranów 1 mandat.
4 Partia Liberalno-Demokratyczna otrzymała 11 mandatów, SDU 1 mandat, DHSS 1 mandat.
5 Koalicja ugrupowań mniejszości węgierskiej skupiona wokół Związku Węgrów Wojwodiny.

Sytuacja po wyborach[edytuj | edytuj kod]

W wyborach zwycięstwo odniosła prezydencka koalicja O europejską Serbię skupiona wokół Partii Demokratycznej, wyprzedzając Serbską Partię Radykalną oraz Demokratyczną Partię Serbii. Czwarte miejsce zajęła utworzona niegdyś przez Slobodana Miloševicia Socjalistyczna Partia Serbii. Brak zdecydowanej przewagi partii prounijnych prowadził do komentarzy sugerujących możliwość utworzenia rządu przez SRS wraz z DSS i SPS[5][6]. 24 czerwca lider socjalistów Ivica Dačić poinformował o utworzeniu zawarcia koalicji ze zwycięską DS[7]. Koalicja dysponowała 122 mandatami w 250-osobowej Skupsztinie, większość parlamentarną zapewniły ugrupowania mniejszości narodowych.

Przypisy

  1. Prezydent Tadić rozwiązuje serbski parlament. gazeta.pl, 13 marca 2008. [dostęp 2014-02-07].
  2. 2,0 2,1 Serbia planuje wybory w Kosowie. rp.pl, 14 kwietnia 2008. [dostęp 2014-02-07].
  3. Serbia sypie się z powodu Kosowa. wyborcza.pl, 10 marca 2008. [dostęp 2014-02-07].
  4. Serbowie w Kosowie idą do urn. rp.pl, 11 maja 2008. [dostęp 2014-02-07].
  5. Serbia: Tadić ogłasza zwycięstwo, ale nie chce uznać Kosowa. rp.pl, 12 maja 2008. [dostęp 2014-02-07].
  6. Serbia zwraca się w stronę Zachodu. gazeta.pl, 12 maja 2008. [dostęp 2014-02-07].
  7. Serbia: Socjaliści pomogą stworzyć proeuropejski rząd. rp.pl, 23 czerwca 2008. [dostęp 2014-02-07].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]