Płaca

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Wynagrodzenie)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Moneyenvelopeemail.png

Płaca inaczej: pensja, wynagrodzenie, zapłata, gratyfikacja – wypłaty pieniężne oraz wartość tzw. świadczeń w naturze (towary, materiały, usługi itp.) lub ekwiwalenty wypłacane pracownikom lub innym osobom fizycznym przez pracodawcę za wykonaną na jego rzecz pracę.

Wysokość wynagrodzenia[edytuj | edytuj kod]

Wysokość wynagrodzenia ustalana jest przy zawieraniu umowy (o pracę, dzieło lub zlecenie), a więc przed wykonaniem pracy lub dzieła. Wynagrodzenie obciążone jest podatkiem dochodowym oraz składkami ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, dlatego rozróżnia się:

  • płacę brutto – jest to łączna kwota stanowiąca koszt pracodawcy z tytułu wynagrodzenia,
  • płacę netto – jest to kwota wynagrodzenia brutto pomniejszona o kwotę należnego podatku dochodowego oraz składek ubezpieczeniowych.

Wysokość wynagrodzenia jest uzależniona od posiadanych kwalifikacji, branży oraz miejsca zatrudnienia[1], natomiast efektywne wynagradzanie to jedno z najtrudniejszych i najbardziej odpowiedzialnych zadań realizowanych przez działy HR.[2]

Rodzaje i składniki wynagrodzeń[edytuj | edytuj kod]

Z punktu widzenia pracodawcy wynagrodzenia dzielą się na:

Na wynagrodzenia osobowe składają się:

  • wynagrodzenie zasadnicze,
  • dopłaty (premie, wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, dodatek stażowy, dodatek funkcyjny, dodatek za pracę w warunkach szkodliwych itp.),
  • płace uzupełniające (za czas nieprzepracowany np. wynagrodzenie za czas choroby),
  • ekwiwalenty za niewykorzystany urlop.

Do wynagrodzeń nie zalicza się w rozumieniu przepisów:

Potrącenia[edytuj | edytuj kod]

Przykłady potrąceń od wynagrodzeń w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Z ustalonego w umowie wynagrodzenia brutto obligatoryjnie potrącane są różne elementy, w zależności od rodzaju zawartej umowy oraz kilku innych warunków:

Tytuł potrącenia Umowa o pracę Umowa zlecenie i agencyjna Umowa o dzieło
zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych według skali podatkowej 19% wynagrodzenia brutto pomniejszonego o 20% zryczałtowanych kosztów uzyskania 19% wynagrodzenia brutto pomniejszonego o 20% lub 50%[3] zryczałtowanych kosztów uzyskania
składki na ubezpieczenia emerytalne zawsze uwarunkowane jeśli umowę zawarto z własnym pracownikiem
rentowe zawsze
chorobowe zawsze
zdrowotne częściowo potrącane z zaliczki podatku dochodowego
inne potrącenia obowiązkowe wynikające z tytułów egzekucyjnych i wykonawczych

Potrącenia dobrowolne dotyczą wynagrodzeń wypłacanych z tytułu umowy o pracę. Pracownik musi na nie złożyć pisemną zgodę. Do takich potrąceń należą np. składki na ubezpieczenie grupowe, składki na związki zawodowe, kluby sportowe, wpłaty do kasy zapomogowo-pożyczkowej itp.

Przykładowe obliczenie wynagrodzenia z tytułu umowy o pracę dla pracownika, który nie dojeżdża do pracy do innej miejscowości i przysługuje mu odliczenie ulgi podatkowej, wg parametrów obowiązujących w lutym 2008:

Opis Kwota %
Wynagrodzenie brutto 2000 zł 100,0
Składka ubezpieczenia emerytalnego (9,76%) 195,20 zł
Składka ubezpieczenia rentowego (1,50%) 30 zł
Składka ubezpieczenia chorobowego (2,45%) 49 zł
Razem składki ubezpieczeń społecznych 274,20 zł
Podstawa naliczenia składki ubezpieczenia zdrowotnego 1725,80 zł
Składka ubezpieczenia zdrowotnego (9%) 155,32 zł[4]
Zaliczka na podatek dochodowy po umniejszeniu o część (7,75%) składki ubezpieczenia zdrowotnego 124 zł
Wynagrodzenie netto 1446,48 zł 72,3
Potrącenia (np. ubezpieczenie grupowe) 30 zł
Kwota do wypłaty 1416,48 zł 70,8

Wypłata wynagrodzenia[edytuj | edytuj kod]

Wypłata wynagrodzenia może odbywać się w kasie pracodawcy (wypłata gotówkowa) lub może być przekazywana na wskazany przez pracownika rachunek bankowy.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ile zarabiają Polacy? na PRNews.pl (Dostęp: 2012-01-13)
  2. Zarządzanie wynagrodzeniami - recepta na kryzys - PRNews.pl (Dostęp: 2013-04-16)
  3. W przypadku praw autorskich i pokrewnych
  4. W tym 133,75 zł jest odliczane od podatku dochodowego (7,75% podstawy)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]