Wysoka (powiat międzyrzecki)

Wysoka
Państwo	Polska
Województwo	lubuskie
Powiat	międzyrzecki
Gmina	Międzyrzecz
Strefa numeracyjna	(+48) 95
Tablice rejestracyjne	FMI
Położenie na mapie Polski Wysoka
52°22′34″N 15°27′31.2″E

Wysoka (niem. Hochwalde) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz.

Historia

Wieś wzmiankowana po raz pierwszy w dokumencie fundacyjnym klasztoru cystersów w Paradyżu w roku 1257. Do dóbr klasztornych należała do 1810 roku. 29 stycznia 1945 roku około godziny 23 do wsi od strony Kaławy wjechała 44 Byg.Panc.Gw. płk. Iosifa Gusakowskiego oraz 1454 Pułk Art.Panc. płk. Mielnikowa. Na czele jechał 3 batalion czołgów majora Aleksieja Aleksiejewicza Karabanowa. Na skraju wsi rozpoczęły się walki z niemiecką piechotą i położonym w pobliżu obiektem Pz.W.775. Czołgi ogniem z dział obezwładniły strzelnice kopuł a fizylierzy i saperzy oczyścili przedpole, po czym wdarli się na strop obiektu i obrzucili strzelnice ładunkami. Dowódca Pz.W.775, SS Oberscharführer Andreas Mark von Kleiner podjął decyzję by wysadzić obiekt w powietrze wraz z załogą, co też uczyniono w głównym korytarzu obiektu. Przyniesiono kilka skrzyń z amunicją p.panc. z garażu dla działa i zdetonowano granatami. Większość załogi (Volkssturm) nie wiedziała o czekającym ich losie. Fizylierzy po wdarciu się do wnętrza znaleźli kilkanaście trupów i rannych, którym nie udzielono pomocy. Rosjanie w walce nie stracili żadnego czołgu, natomiast zginął dowodząc z otwartego włazu A.A.Karabanow, którego pomnik stoi obecnie w centrym wsi. Kolumna czołgów, która właśnie przełamała słynny Międzyrzecki Rejon Umocniony, ruszyła przez Zarzyń w stronę Małuszowa. Tymczasem ze schronu wyszli ranni Volksturmiści, Heinrich Bergmann z Pomorza, oraz miejscowy elektryk Richard Lintmeyer, których opatrzono we wsi. Doczekali oni akcji "Wisła". R. Lintmeyer po 1989 roku wielokrotnie przyjeżdżał do rodzinnej wsi. Corocznie 30 stycznia we wsi odbywają się uroczystości, którym przewodzi wieloletnia sołtysowa, pani Mirosława K.

W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa gorzowskiego.

Zabytki

• Kościół pw. św. Barbary wybudowany w latach 1733-1738. Barokowy, salowy nakryty drewnianym stropem. Wyposażenie wnętrza barokowe.
• Pomnik poświęcony majorowi Armii Czerwonej A.A. Karabanowowi, który zginął w czasie walk w Wysokiej, pośmiertnie odznaczony Złotą Gwiazdą i tytułem "Bohater Związku Radzieckiego".
• Obiekt fortyfikacyjny Pz.W.775, położony na północnym skraju wioski przy drodze na Pieski.

Bibliografia

1. Lewczuk J., Skaziński B. i inni, Zabytki północnej części województwa lubuskiego, Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Zielonej Górze, 2004, str. 120-121

Zobacz też

• Wysoka
• Międzyrzecki Rejon Umocniony

Linki zewnętrzne

• Mapy: Emapi • Google Maps • Targeo • Zumi
• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi