Składowisko odpadów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Wysypisko śmieci)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wysypisko odpadów w Łubnej
Wysypisko nielegalnie utworzone na terenie Parku Krajobrazowego Lasy nad Górna Liswartą
Zrekultywowane wysypisko śmieci w Markach

Składowisko odpadów, potocznie wysypisko śmieci – to zlokalizowany i urządzony zgodnie z przepisami obiekt zorganizowanego deponowania odpadów. Pojęcie składowisko obejmuje również wylewisko odpadów ciekłych, wysypisko odpadów komunalnych, a także zwałowiska mas ziemnych. Składowanie odpadów może odbywać się wyłącznie w miejscu do tego wyznaczonym. Niekiedy w tym samym miejscu prowadzi się też selekcję i częściowy odzysk surowców wtórnych. Właścicielem składowiska jest zazwyczaj miejscowy samorząd terytorialny.

Pod względem budowlanym składowiska odpadów należą do najtrudniejszych technicznie obiektów, ponieważ wymaga się od nich maksymalnej szczelności i zapewnienia minimalnego oddziaływania na otoczenie, a równocześnie są to obiekty o bardzo dużej powierzchni i pojemności oraz czasie eksploatacji trwającym kilkadziesiąt lat.

Szkodliwość wysypiska odpadów dla środowiska zależy od wielu czynników, a w szczególności od właściwości odpadów (fizycznych, chemicznych, biologicznych), jakości gruntu, sposobu zagospodarowania środowiska przyległego do wysypiska oraz jego eksploatacji, a także sposobu rekultywacji i docelowego zagospodarowania terenu wysypiska. O uciążliwości dla otoczenia i trudnościach w eksploatacji składowiska w dużej mierze decydują właściwości wybranego miejsca. Wyróżnia się położenie wgłębne (wyrobiska, parowy, wąwozy), zboczowe (fragmenty parowów, kotlin lub nasypów ziemnych) i płaskie (konieczność wyniesienia bryły wysypiska ponad otaczający teren). Wysypiska można również podzielić na nadpoziomowe (znajdujące się na terenie płaskim), podpoziomowe (powstałe na obniżeniach terenu) oraz boczne (oparte o zbocza).

W Polsce istnieją trzy rodzaje wysypisk:

  • Niezorganizowane – zajmują wyrobiska lub naturalne zagłębienia terenu, bez specjalnego przygotowania. Skutkiem takiego składowania odpadów jest m.in. zanieczyszczenie wód gruntowych, niekontrolowana emisja gazów do atmosfery oraz nadmierny rozwój ptactwa i gryzoni.
  • Pół-zorganizowane – budowa takich wysypisk w ostatnich latach jest podejmowana dość często. Od poprzedniego rodzaju wysypisk odróżnia je zastosowanie izolacji składowanych odpadów od podłoża. Sposób ten jednak również nie zabezpiecza środowiska przed emisją ciekłych i gazowych odpadów. Stanowi przejściową formę w dążeniu do prawidłowego urządzenia i eksploatacji wysypisk.
  • Zorganizowane – posiadają one specjalną lokalizację, z uwzględnieniem kryteriów hydrogeologicznych i geotechnicznych, spełniają obowiązujące wymogi techniczne oraz są odpowiednio eksploatowane.

W Polsce wyróżnia się trzy typy składowisk odpadów (na podstawie art. 103, ust.2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach, Dz.U.2013, poz.21):

  1. składowisko odpadów niebezpiecznych
  2. składowisko odpadów obojętnych
  3. składowisko odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne ( w tej grupie znajdują się składowiska odpadów komunalnych)

Na składowiskach można składować odpady, których rodzaj określa instrukcja prowadzenia składowiska. Odpady na składowiskach powinny być składowane w sposób selektywny i tylko takie odpady, z których wcześniej odzyskano odpady nadające się do ponownego przetworzenia.

Zakazuje się w Polsce składowania na składowisku odpadów następujących rodzajów odpadów:

1) występujących w postaci ciekłej, w tym odpadów zawierających wodę w ilości powyżej 95% masy całkowitej, z wyłączeniem szlamów;

2) o właściwościach wybuchowych, żrących, utleniających, wysoce łatwopalnych lub łatwopalnych;

3) zakaźnych medycznych i zakaźnych weterynaryjnych;

4) powstających w wyniku badań naukowych i prac rozwojowych lub działalności dydaktycznej, które nie są zidentyfikowane lub są nowe i których oddziaływanie na środowisko jest nieznane;

5) opon i ich części, z wyłączeniem opon rowerowych i opon o średnicy zewnętrznej większej niż 1400 mm;

6) ulegających biodegradacji selektywnie zebranych;

7) określonych w przepisach odrębnych aniżeli ustawa o odpadach

W Polsce największe składowisko odpadów "Łubna" mieści się niedaleko Warszawy w miejscowości Baniocha (nieopodal wsi Łubna), w gminie Góra Kalwaria.

Wikimedia Commons

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Czesława Rosik-Dulewska: Podstawy Gospodarki Odpadami. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000. ISBN 83-01-13176-4.