Wywłócznik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wywłócznik
Przedstawiciel rodzaju– wywłócznik kłosowy
Przedstawiciel rodzaju
wywłócznik kłosowy
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd skalnicowce
Rodzina wodnikowate
Rodzaj wywłócznik
Nazwa systematyczna
Myriophyllum L.
Sp. Pl. 992. 1753
Typ nomenklatoryczny
Myriophyllum spicatum L.[2]
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Myriophyllum aquaticum

Wywłócznik (Myriophyllum L.) – rodzaj roślin z rodziny wodnikowatych. Obejmuje około 35[3]–40 gatunków roślin występujących w wodach stojących i na bagnach całej kuli ziemskiej[4], przy czym największe zróżnicowanie osiągają w Australii[3]. W Polsce występują trzy gatunki: wywłócznik kłosowy (M. spicatum), okółkowy (M. verticillatum) i skrętoległy (M. alterniflorum)[5].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Byliny wodne, całkowicie zanurzone w wodzie, ukorzeniające się na dnie[4][3]. Pędy miękkie, wiotkie, pojedyncze lub rozgałęzione[3].
Liście
Podwodne, przeważnie w okółkach po 3 i 4, rzadko skrętoległe, pierzasto podzielone na nitkowate odcinki, w ogólnym zarysie jajowate lub owalne. Liście wynurzone mniejsze, czasem niepodzielone[3].
Kwiaty
Drobne, zebrane po 4 w okółkach w nadwodnych, szczytowych kłosach lub w kątach najwyższych liści. W kwiatostanie dolne kwiaty są żeńskie, górne męskie, czasem w środkowej części obecne są kwiaty obupłciowe. Kwiaty męskie mają kielich głęboko rozcięty na 2–4 działki. Płatków jest tyle ile działek, często barwy różowej. Pręcików jest od 2 do 8. Kwiaty żeńskie mają rurkę kielicha zrośniętą z zarodnią. Działki kielicha są 4, bardzo drobne, podobnie małe są łódeczkowate płatki, których u niektórych gatunków brak lub szybko opadają. Zalążnia zwieńczona jest 4 znamionami (brak szyjki słupka)[3].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Synonimy[6]

Enydria Vell., Vinkia Meijden

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Należy do rodziny wodnikowatych Haloragaceae tworzacej grupę siostrzaną dla rodziny Penthoraceae, wraz z którą wchodzą w skład rzędu skalnicowców[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Podostemanae R. Dahlgren ex Reveal, rząd wodnikowce (Haloragales Bromhead), podrząd Haloragineae Engl., rodzina wodnikowate (Haloragaceae R. Br. in Flinders), podrodzina wywłócznikowate (Myriophylloideae Coss. & Germ.), plemię Myriophylleae Rchb., rodzaj wywłócznik (Myriophyllum L.)[7].

Wykaz gatunków[8]

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Niektóre gatunki są uprawiane w akwariach lub oczkach wodnych. Są łatwe w uprawie i dobrze rozrastają się, jeśli tylko mają możliwość ukorzenienia się[4]. Najlepiej rosną w pełnym słońcu. Rozmnaża się je łatwo przez ukorzenianie oderwanych fragmentów pędu.

Rośliny z tego rodzaju stosowane są w roślinnych oczyszczalniach ścieków, do karmienia zwierząt, polerowania drewna oraz w ziołolecznictwie, jako zioła o działaniu przeciwgorączkowym i przeciwbiegunkowym[3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-07-07].
  2. Myriophyllum spicatum. W: Index Nominum Genericorum [on-line]. [dostęp 2009-02-09].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Myriophyllum Linnaeus. W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2014-04-23].
  4. 4,0 4,1 4,2 Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  5. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  6. Genus: Myriophyllum L.. W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. [dostęp 2014-04-23].
  7. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Myriophyllum (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-06].
  8. Myriophyllum. W: The Plant List [on-line]. [dostęp 2014-04-23].