XX wiek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z XX)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy okresu historycznego. Zobacz też: inne znaczenia wyrażenia "xx", "XX" itp..

<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>,

Lata 1900-1909 Lata 1910-1919 Lata 20. Lata 30. Lata 40. Lata 50. Lata 60. Lata 70. Lata 80. Lata 90.

1901 1902 1903 1904 1905 1906 1907 1908 1909 1910 1911 1912 1913 1914 1915 1916 1917 1918 1919 1920 1921 1922 1923 1924 1925 1926 1927 1928 1929 1930 1931 1932 1933 1934 1935 1936 1937 1938 1939 1940 1941 1942 1943 1944 1945 1946 1947 1948 1949 1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969 1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000


Mapa Europy z roku 1908

XX wiek w metodologii historii[edytuj | edytuj kod]

Według periodyzacji stosowanej w pracach historycznych XX wiek niekoniecznie rozpoczął się w 1901 roku. Ze względu na przemiany w różnych dziedzinach życia za datę graniczną uznaje się częściej 1914 lub 1918 rok. Data końcowa dotąd nie została ustalona, ale w coraz liczniejszych opracowaniach uznaje się za nią 1989 lub 1991 rok. Z tego powodu XX wiek jest niekiedy nazywany "najkrótszym stuleciem"[1].

Wydarzenia historyczne[edytuj | edytuj kod]

RMS Titanic (1912)

Ważne wydarzenia w nauce i technice[edytuj | edytuj kod]

Osoby sprawujące urząd prezydenta Polski[edytuj | edytuj kod]

Królestwo Polskie i II Rzeczpospolita (1918-1939)

L.p. Imię i nazwisko Okres sprawowania urzędu Partia polityczna
1. Gabriel Narutowicz 11 grudnia 192216 grudnia 1922 bezpartyjny – zgłoszony przez Polskie Stronnictwo Ludowe „Wyzwolenie”
2. Stanisław Wojciechowski 20 grudnia 192214 maja 1926 Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast"
3. Ignacy Mościcki 4 czerwca 192630 września 1939 bezpartyjny związany z obozem sanacyjnym

Władze Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie (1939-1990)

L.p. Imię i nazwisko Okres sprawowania urzędu
4. Władysław Raczkiewicz 30 września 19396 czerwca 1947
6. August Zaleski 9 czerwca 19477 kwietnia 1972
7. Stanisław Ostrowski 9 kwietnia 197224 marca 1979
8. Edward Bernard Raczyński 8 kwietnia 19798 kwietnia 1986
9. Kazimierz Sabbat 8 kwietnia 198619 lipca 1989
11. Ryszard Kaczorowski 19 lipca 198922 grudnia 1990

Rzeczpospolita Polska tzw. Polska Ludowa (1944-1952)

L.p. Imię i nazwisko Okres sprawowania urzędu
5. Bolesław Bierut 31 grudnia 194420 listopada 1952

Polska Rzeczpospolita Ludowa (1952-1989)

L.p. Imię i nazwisko Okres sprawowania urzędu
10. Wojciech Jaruzelski 19 lipca 198930 grudnia 1989

III Rzeczpospolita (od 1989 roku)

L.p. Imię i nazwisko Okres sprawowania urzędu Przynależność partyjna lub partia popierająca
12. Wojciech Jaruzelski 31 grudnia 1989[2]22 grudnia 1990[3] Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
13. Lech Wałęsa 22 grudnia 199022 grudnia 1995 NSZZ Solidarność
14. Aleksander Kwaśniewski 23 grudnia 199523 grudnia 2005[4] Sojusz Lewicy Demokratycznej

W zestawieniu pominięto osoby tymczasowo sprawujące funkcje prezydenta i pełniące jej obowiązki, numeracja kolejnych prezydentów według daty wstąpienia na urząd

Władcy brytyjscy w XX wieku[edytuj | edytuj kod]

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice
63 Wiktoria Queen Victoria bw.jpg 24 maja 1819
Kensington
22 stycznia 1901
wyspa Wight
1837-1901 Edward August (1767-1820), książę Kentu
Wiktoria (1786-1861), c. Franciszka Fryderyka, księcia Sachsen-Coburg-Saalfeld
64 Edward VII Edward VII in coronation robes.jpg 9 listopada 1841
Londyn
6 maja 1910
Londyn
1901-1910 Albert Sachsen-Coburg-Gotha

(1819-1861)
Wiktoria Hanowerska (1819-1901), Królowa Wielkiej Brytanii

65 Jerzy V George V of the united Kingdom.jpg 3 czerwca 1865
Londyn
20 stycznia 1936
Sandringham
1910-1936 Edward VII Koburg (1841-1910), Król Wielkiej Brytanii
Aleksandra Glücksburg (1844-1925), c. Chrystiana IX, króla Danii
66 Edward VIII Edward Prince of Wales during his visit to Canada in 1919.jpg 23 czerwca 1894
Richmond
28 maja 1972
Paryż
1936 Jerzy V Windsor (1865-1936), król Wielkiej Brytanii
Maria Teck (1867-1953) c. księcia Franciszka von Teck
67 Jerzy VI King George VI of England, formal photo portrait, circa 1940-1946.jpg 14 grudnia 1895
Sandringham
6 lutego 1952
Sandringham
1936-1952 Jerzy V Windsor (1865-1936), król Wielkiej Brytanii
Maria Teck (1867-1953) c. Franciszka von Teck, księcia
68 Elżbieta II Elizabeth II greets NASA GSFC employees, May 8, 2007.jpg 21 kwietnia 1926
Londyn
1953- Jerzy VI Windsor (1895-1952), król Wielkiej Brytanii
Elżbieta Bowes-Lyon (1900-2002) c. Claude'a Bowes-Lyona, hrabiego Strathmore i Kinghorne

Prezydenci USA w XX wieku[edytuj | edytuj kod]

l.p. Prezydent Objął urząd Złożył urząd Partia Wiceprezydent
25 William McKinley 1897 1901 republikanin Garret Hobart i Theodore Roosevelt
26 Theodore Roosevelt 1901 1909 republikanin Charles Warren Fairbanks
27 William Taft 1909 1913 republikanin James Sherman
28 Woodrow Wilson 1913 1921 demokrata Thomas Marshall
29 Warren Harding 1921 1923 republikanin Calvin Coolidge
30 Calvin Coolidge 1923 1929 republikanin Charles G. Dawes
31 Herbert Hoover 1929 1933 republikanin Charles Gates Dawes
32 Franklin Delano Roosevelt 1933 1945 demokrata John Nance Garner, Henry Wallace, Harry S. Truman
33 Harry Truman 1945 1953 demokrata Alben Barkley
34 Dwight Eisenhower 1953 1961 republikanin Richard Nixon
35 John Fitzgerald Kennedy 1961 1963 demokrata Lyndon B. Johnson
36 Lyndon B. Johnson 1963 1969 demokrata Hubert Humphrey
37 Richard Nixon 1969 1974 republikanin Spiro T. Agnew, Gerald Ford
38 Gerald Ford 1974 1977 republikanin Nelson Rockefeller
39 Jimmy Carter 1977 1981 demokrata Walter Mondale
40 Ronald Reagan 1981 1989 republikanin George H. W. Bush
41 George H. W. Bush 1989 1993 republikanin Dan Quayle
42 Bill Clinton 1993 2001 demokrata Al Gore

Ważne postacie XX wieku[edytuj | edytuj kod]

A[edytuj | edytuj kod]

B[edytuj | edytuj kod]

C[edytuj | edytuj kod]

D[edytuj | edytuj kod]

E[edytuj | edytuj kod]

F[edytuj | edytuj kod]

G[edytuj | edytuj kod]

H[edytuj | edytuj kod]

J[edytuj | edytuj kod]

K[edytuj | edytuj kod]

L[edytuj | edytuj kod]

M[edytuj | edytuj kod]

N[edytuj | edytuj kod]

  • Gamal Abdel Naser (1918-1970) - egipski oficer i polityk, prezydent Egiptu, sprawujący władzę autorytarną, w latach 1954-1970
  • Manuel Noriega - generał panamski, wojskowy przywódca Panamy w latach 1983-1989

O[edytuj | edytuj kod]

P[edytuj | edytuj kod]

R[edytuj | edytuj kod]

S[edytuj | edytuj kod]

T[edytuj | edytuj kod]

W[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Kamil Janicki, Bolączki periodyzacji, "Histmag.org", 2.08.2008.
  2. 31 grudnia 1989 weszła w życie ustawa zmieniająca Konstytucję PRL wprowadzając nowe nazewnictwo urzędów państwowych
  3. Ustawa z dnia 27 września 1990 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej: Art. 2. 1. Kadencja Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wybranego przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 19 lipca 1989 r. ulega skróceniu i wygasa z chwilą objęcia urzędu przez Prezydenta wybranego w wyborach powszechnych.
  4. Urząd sprawował przez 2 kadencje, w 2000 roku został ponownie wybrany na urząd Prezydenta RP, w I turze i zaprzysiężony 23 grudnia 2000 roku.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
XX wiek
Wikimedia Commons