Yoshiteru Ashikaga
 |
Ten artykuł należy dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: Autor artykułu zna swoje możliwości, więc prosi o poprawienie stylu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
| Yoshiteru Ashikaga (足利義輝) Trzydziesty siogun Trzynasty siogun z siogunatu Ashikaga |
|
 |
|
 |
|
| Herb rodu Ashikaga | |
| Siogun | |
| Okres panowania | od 1546 do 1565 |
| Poprzednik | Yoshiharu Ashikaga |
| Następca | Yoshihide Ashikaga |
| Dane biograficzne | |
| Urodzony | 31 marca 1536 |
| Zmarł | 17 czerwca 1565 |
| Ojciec | Yoshiharu Ashikaga |
| Matka | córka Taneie Konoe |
Yoshiteru Ashikaga (jap. 足利義輝 Ashikaga Yoshiteru?, ur. 31 marca 1536, zm. 17 czerwca 1565) – 30. siogun w dziejach Japonii, 13. siogun siogunatu Ashikaga.
Sprawował władzę w latach 1546 do 1565 (japoński okres Muromachi)[1]. Starszy syn 12. sioguna Yoshiharu Ashikaga i córki Taneie Konoe (zwanego także Keijuin)[2].
Po urodzeniu otrzymał imię Yoshifushi (niekiedy tłumaczonym na Yoshifuji), ale w historii zapisał się pod imieniem Yoshiteru, które przyjął w 1554 roku[1].
Spis treści |
Życiorys[edytuj]
Dzieciństwo i pierwszy okres rządów[edytuj]
Yoshiteru urodził się 31 marca 1536 roku w Kioto. Był pierwszym synem sioguna Yoshiharu oraz Taneie Konoe. W 1546 roku, mając zaledwie 11 lat, został siogunem. Urząd otrzymał od ojca, pod naciskiem Harumoto Hosokawy, stając się kolejnym marionetkowym siogunem, podczas gdy władza spoczywała w ręku rodu Hosokawa. Z powodu jego wieku, ceremonia zaprzysiężenia odbyła w prowincji Ōmi, a nie w Kioto. Niedługo po objęciu przezeń urzędu, między dwoma przywódcami rodu Hosokawa wybuchł konflikt spowodowany przejściem Nagayoshi Miyoshiego ze służby u Harumoto Hosokawy do Ujitsuna Hosokawy. Z powodu tych walk, Yoshiteru razem z ojcem zostali zmuszeni do opuszczenia Kioto. 20 maja 1550 Yohshiharu zmarł na wygnaniu w prowincji Ōmi)[3]. W 1552 roku, Yoshiteru zawarł pokój z Nagayoshi Miyoshim i Hisahide Matsunagą, co umożliwiło mu powrót do Kioto[1]. W następnym roku, Yoshiteru z pomocą Harumoto rozpoczął wojnę przeciwko Nagayoshiemu. Dzięki pomocy Yoshikaty Rokkaku wojna toczyła się korzystnie dla sioguna.
Podczas sprawowania władzy w Kioto i prowadzenia wojny przeciwko Nagayoshiemu godnymi uwagi wydarzeniami były:
- 1554-64 - Motonari Mōri, służący Ōuchiego, został jego następcą i w ciągu 10 lat umocnił swą pozycję[1].
- 1557 - cesarz Ōgimachi wstąpił na "wieczysty tron"[1]
Drugie wygnanie (1558)
Po szybkim i niespodziewanym ataku Nagayoshiego na Kioto, Yoshiteru ponownie uciekł ze stolicy[1]. Tym razem został schwytany przez odziały Nagayoshiego, który wszakże nie zabił sioguna, bo obawiał się wybuchu wojny domowej o schedę po siogunacie Ashikaga. Zezwolił więc Yoshiteru na powrót do Kioto pod warunkiem, że ten zostanie pod jego jurysdykcją.
Ponowne rządy w Kioto (1558 - 1565)[edytuj]
Otoczony ze wszystkich stron przez daimyō, którzy pragnęli wykorzystać go dla własnych celów. Yoshiteru jako ostatni z rodu Ashikaga potrafił potwierdzić autorytet sioguna, poprzez aktywną dyplomację. Jego starania umożliwiały tymczasowe zawarcia pokoju między takimi daimyō jak Shingen Takeda, Kenshin Uesugi, Takahisa Shimazu, Yoshishige Otomo, Motonari Mōri i Haruhisa Amago. Powodowało to, że wielu możnowładców japońskich ponownie zaczęło liczyć się ze zdaniem sioguna. Nawet tacy daimyō jak Nobunaga Oda i Kenshin Uesugi przybywali do Kioto, aby oddać pokłon i złożyć wyrazy szacunku siogunowi.
W 1564 roku, Yoshiteru próbował skorzystać z śmierci Nagayoshiego, aby odzyskać pełnię władzy związanej z bycia siogunem. Jednak Hisahide Matsunaga i trzech innych członków rady rodu Miyoshi, pragnąc uzyskania takiej władzy, jaką miał Nagayoshi, rozpoczęło z Yoshiteru wojnę, aby ponownie zredukować go do roli figuranta. W 1565 roku, Hisahide i Yoshitsugu Miyoshi wkroczyli zbrojnie do Kioto i uderzyli na kompleks budynków, znanych później jako Zamek Nijō, gdzie żył Yoshiteru. Znajomość sztuki walki mieczem, której uczył się do mistrzów Nobutsuny Kamiizumiego i Bokudena Tsukahary, umożliwiła mu zabicie wielu wrogów własnymi rękoma. Pozbawiony jednak pomocy od innych daimyō, Yoshiteru z grupką wiernych samurajów popełnił seppuku. Trzy lata później jego kuzyn Yoshihide Ashikaga został 14. siogunem.
Dziedzictwo Yoshiteru[edytuj]
Z powodu swojej siły i umiejętności władania kataną, które ćwiczył regularnie, zwany był "Kengo Shōgun" (剣豪将軍) i był bliski stania się samurajem i władcą jakiego nie było po siogunie Takauji Ashikaga. Udało mu się umocnić rolę i prestiż urzędu sioguna, jednak w ostatecznej rozgrywce przegrał z koalicją daimyō.
Wiersz śmierci, który pozostawił po sobie Yoshiteru, pokazuje kontrast między jego aspiracjami a możliwościami.
- 五月雨は 露か涙か 不如帰
- 我が名をあげよ 雲の上まで
- samidare wa tsuyu ka namida ka hototogisu
- waga na o ageyo kumo no ue made
- Majowy deszcz spadł, i czy jest mymi łzami lub mgłą, która otacza mnie?
- Hototogisu[a], weź moje imię i wznieść się ponad chmurami
Ery bakufu Yoshiteru[edytuj]
Lata rządów siogunów dzielone są na ery zwane nengō[4].
Uwagi
- ↑ Hototogisu - kukułka mała (Cuculus poliocephalus). Jej nazwa, zapisana w kanji oznacza "nigdy nie powrócić"
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Arai i Ackroyd 1982 ↓, s. 298
- ↑ Titsingh 1834 ↓, s. 370
- ↑ Arai i Ackroyd 1982 ↓, s. 332
- ↑ Titsingh 1834 ↓, ss. 372-389
Bibliografia[edytuj]
- Jolanta Tubielewicz: Historia Japonii. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1984. ISBN 8304014866.
- Hakuseki Arai, Joyce Irene Ackroyd: Lessons from history: the Tokushi yoron. St Lucia; New York: University of Queensland Press, 1982. ISBN 9780702214851.
- Isaac Titsingh: Annales des empereurs du Japon. Paryż: Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland, 1834.
| Poprzednik Yoshiharu Ashikaga |
 |
Siogun (Okres Siogunatu Ashikaga) 1546 - 1565 |
|
Następca Yoshihide Ashikaga |
