Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z ZRK)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Przedsiębiorstwo Państwowe Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie
Forma prawna przedsiębiorstwo państwowe
Data założenia 1949
Data likwidacji 1999
Siedziba 01-224 Warszawa
ul. Kasprzaka 18/20
Ważni pracownicy Marek Łotocki (dyrektor naczelny)
Tomasz Palaszek (syndyk)
Sławomir Górski (sędzia komisarz)
brak współrzędnych
Budynki byłych Zakładów im. M. Kasprzaka przebudowane na biurowce.
Ostatnie zachowane budynki zakładów od strony ulicy Grzybowskiej, w tle budynek zakładów im. Róży Luksemburg
Pomnik Marcina Kasprzaka przed byłymi Zakładami Radiowymi im. Marcina Kasprzaka w Warszawie

ZRK (Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie) – nieistniejące obecnie zakłady przemysłowe produkcji elektrotechnicznej w Warszawie w dzielnicy Wola.

Spis treści

Historia firmy [edytuj]

Zakład powstał w 1951, praktycznie w miejscu przedwojennej fabryki radioodbiorników Philipsa przy ul. Karolkowej.

Początkowo produkowały odbiorniki radiowe Syrena i (równocześnie z Diorą) odbiornik Aga. W latach 50., gdy w Polsce wszystko oznaczano tajemniczymi skrótami, produkty ZRK sygnowane były oznaczeniem T-3. Do najbardziej znanych produktów w latach 50. XX wieku należał odbiornik Stolica. W 1957 ZRK jako pierwszy zakład w Polsce uruchomił produkcję odbiorników turystycznych (lampowa Szarotka). W 1958 ruszyła produkcja magnetofonów (Melodia), a w 1959 odbiorników samochodowych (Żerań).

W końcu lat 60. XX wieku cała produkcja odbiorników radiowych została przekazana do Diory a ZRK specjalizowały się w produkcji magnetofonów szpulowych, kasetowych i radiomagnetofonów przenośnych. Na początku lat 70. asortyment wzbogaciły magnetowidy, a w latach 80. zestawy muzyczne typu "wieża". Pod koniec lat 80. wszedł też do produkcji pierwszy polski walkman PS 101 Kajtek.

Zakłady Radiowe Kasprzaka utworzyły w latach 70. XX w. oddział w Lubartowie, później przekształcony w samodzielne przedsiębiorstwo Unitra-Lubartów, w którym zajmowano się głównie produkcją magnetofonów i radiomagnetofonów.

W latach 70. i 80. przedsiębiorstwo państwowe należało do Zjednoczenia Przemysłu Elektronicznego UNITRA.

ZRK były również pionierem w produkcji krajowych materiałów ferrytowych. Początkowo (połowa lat 50.) była to pracownia badawcza. Z końcem lat 50., gdy wzrosło zapotrzebowanie na te materiały, z inicjatywy dr A. Bragińskiego przekształcona w Zakłady Materiałów Magnetycznych Polfer.

Upadłość [edytuj]

25 lipca 1994 roku sąd gospodarczy w Warszawie ogłosił upadłość Zakładów Kasprzaka, na wniosek jednego z wierzycieli ZRK [1]. Z wnioskiem o upadłość wystąpił Tadeusz Koherewicz syndyk masy upadłości Naukowo-Produkcyjnego Centrum Półprzewodników CEMI, któremu Zakłady Kasprzaka były winne 4 mld starych złotych (czyli 400 tys PLN)[2]. Syndyk CEMI tłumaczył że kierownictwo Kasprzaka zaczęło negocjować z Bankiem Handlowym (jednym z jej głównych wierzycieli) spłatę długów poza porozumieniem z pozostałymi wierzycielami, przez co syndyk CEMI uznał to za działanie na szkodę wszystkich wierzycieli i wystąpił do sądu o ogłoszenie upadłości "Kasprzaka"[3]. Sędzią komisarzem w postępowaniu CEMI był Dariusz Czajka, prowadzący jednocześnie rozprawę upadłości Kasprzaka. Na syndyka upadłych Zakładów Kasprzaka wyznaczono Tomasza Palaszka, który kilka miesięcy później najatrakcyjniejszą część nieruchomości po ZRK sprzedał Kredyt Bankowi za 175 mld starych złotych (17,5 mln zł). Były szef ZRK ostatni dyrektor naczelny Marek Łotocki zaskarżył postanowienie sądu o ogłoszeniu upadłości przedsiębiorstwa[4]. Postanowieniem z dnia 2 lutego 1995 r. Sąd Wojewódzki w Warszawie oddalił rewizję dłużnika.

Likwidacja majątku Zakładów Kasprzaka przeprowadzona została z udziałem organu założycielskiego czyli Ministra przemysłu i handlu oraz wierzycieli: Gminy Warszawa Centrum, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Izby skarbowej oraz Kredyt Banku. Syndyk sprzedał między innymi na rzecz Kredyt Banku prawo użytkowania wieczystego gruntu przy zbiegu ulic Karolkowej i Kasprzaka oraz prawo własności budynków na tym gruncie.

Postanowieniem z dnia 7 października 1999 r. sąd ukończył postępowanie upadłościowe Przedsiębiorstwa Państwowego Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie[5].

Zakład został zlikwidowany pod koniec lat 90. XX w., obecnie przebudowane budynki ZRK pełnią funkcje biurowe.

Ważniejsze produkty [edytuj]

Radiomagnetofon wyprodukowany przez ZRK
Radioodbiornik Syrena
Radioodbiornik Guliwer
  • radia (lata 70. – przekazanie produkcji do Diory):
    • lampowa Aga (produkowane w Diora od 1947) – na licencji szwedzkiej
    • lampowa Syrena (1954)
    • lampowa Stolica (1955)
    • lampowa, turystyczna Szarotka (1957)
    • lampowe, samochodowe Żerań (1959) – do samochodów Warszawa, 3 zakresy
    • turystyczny Czar (1960)
    • turystyczny Guliwer (1967) – 3 zakresy częstotliwości i antena teleskopowa
Magnetofon szpulowy Tonette
magnetofon szpulowy ZK140T na licencji Grundig
  • magnetofony:
    • magnetofony szpulowe:
      • szpulowy Melodia (1958)
      • szpulowy Piosenka
      • szpulowy Tonette
      • seria tranzystorowych magnetofonów szpulowych MAK przeznaczonych dla milicji, służb specjalnych, wież lotniskowych itp.
      • szpulowe ZK 120, ZK 125, ZK140, ZK145, ZK120T, ZK 140T, ZK127, ZK146 (stereo), ZK147, M1416S, M1417S (Uwertura);
      • szpulowe ZK240, ZK246 (stereo), ZK226D (stereo, dwuścieżkowy, deck) M2403SD Dama Pik (stereo, deck), M2404S (stereo), M2405S (stereo), M2406QD (kwadro), M2407SD, M2408S, MS2411, MDS2412 Aria, MS2425 Opus,M3201SD Koncert (stereo,deck,dwuścieżkowy) M3401SD Koncert (stereo,deck,czterościeżkowy)
    • magnetofony kasetowe:
      • monofoniczny kasetowy MK125 (1971 produkcja w Lubartowie) – licencja Thomson;
      • monofoniczny kasetowy MK122 (produkcja w Lubartowie) – licencja Thomson;
      • monofoniczny kasetowy B113 Kapral (1981 produkcja w Lubartowie);
      • monofoniczny kasetowy B303 Ułan (produkcja w Lubartowie);
    • przenośny kasetowy walkman PS101 Kajtek (1987);
  • radiomagnetofony:
    • kasetowe mono RM121, RM122, RM221 (pod marką Grundig), RM222, RM405 Marta;
    • kasetowe stereo RMS303, RMS404, RMS451;
    • kasetowy Grundig RB3200 (1981 – licencja Grundig);
    • kasetowy samochodowy RP-701 (produkcja w Lubartowie);
  • magnetowidy
    • szpulowy MTV 10 (1972);
    • kasetowy MTV 20 (1974, systemu VCR);
    • kasetowe MTV 50 (1982, system VCR LP);
    • kasetowe MTV 100 (1986 systemu VHS);
    • kasetowe MTV 200, MTV 300;
  • zestawy muzyczne (wieże audio)
    • M601SD Marcin deck kasetowy (na bazie części firmy Sanyo);
    • seria magnetofonów kasetowych stereo slim M7010 i M7020 (METAL);
    • seria magnetofonów kasetowych stereo MINI M8010, M8011, M8012 SOFT TOUCH, M8013 SOFT TOUCH, M8015 SOFT TOUCH;
    • deck kasetowy (seria) M9010, M9115;
    • amplituner (wzmacniacz) AT9100, AT911;5

Oznaczenia ZRK:

M – magnetofon
D – deck
S – stereo
K – kasetowy
Q – kwadrofonia
AT – amplituner
MTV – magnetowid

Poza tym ważną gałęzią produkcji były systemy łączności dla Wojska Polskiego.

Commons in image icon.svg
  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka w Warszawie

Przypisy

  1. ↑ Kasprzak upadł (26.07.1994)
  2. ↑ (Nie) kontrolowany upadek (01.08.1994)
  3. ↑ Nikt nie chciał półprzewodników (22.08.1994)
  4. ↑ Kasprzak jeszcze się broni (21.01.1995)
  5. ↑ Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości w sprawie zarzutów dotyczących nieprawidłowości przy postępowaniu upadłościowym i likwidacyjnym niektórych przedsiębiorstw

Zobacz też [edytuj]

Linki zewnętrzne [edytuj]

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Zakłady_Radiowe_im._Marcina_Kasprzaka_w_Warszawie&oldid=36133043”