Zalman Aran

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zalman Aran
Zalman Aranne.jpg
Data i miejsce urodzenia 1 marca 1899
Donieck
Data i miejsce śmierci 6 września 1970
Jerozolima
Minister bez teki
Przynależność polityczna Mapai
Okres urzędowania od 26 stycznia 1954
do 29 czerwca 1955
Minister transportu
Przynależność polityczna Mapai
Okres urzędowania od 29 czerwca 1955
do 3 listopada 1955
Poprzednik Josef Sapir
Następca Mosze Carmel
Minister edukacji i kultury
Przynależność polityczna Mapai
Okres urzędowania od 3 listopada 1955
do 10 maja 1960
Poprzednik Ben-Zion Dinur
Następca Abba Eban
Minister edukacji i kultury
Przynależność polityczna Mapai
Okres urzędowania od 26 czerwca 1963
do 15 grudnia 1969
Poprzednik Abba Eban
Następca Jigal Allon
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Zalman Aran (hebr. זלמן ארן, ur. 1 marca 1899, zm. 6 września 1970) - był działaczem ruchu syjonistycznego, nauczycielem i izraelskim politykiem.

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Zalman urodził się w wiosce Juzovka w Imperium Rosyjskim (obecnie dzielnica Doniecka na Ukrainie). Był synem Agnis i Mordechaja Aharonowicz. Otrzymał tradycyjne żydowskie wykształcenie religijne w chederze. Następnie studiował rolnictwo w Charkowie.

Bardzo szybko, w 1916 zaangażował się w działalność młodzieżowego ruchu syjonistycznego Tze'irei Syjon. Podczas I wojny światowej udzielał pomocy żydowskim uchodźcom, a w 1917 został członkiem Komitetu Organizacyjnego Samoobrony ruchu. W latach 1918-1923 pracował jako nauczyciel i statystyk w Charkowie. W 1920 przyłączył się do ruchu Syjonizmu socjalistycznego, będąc w latach 1924-1925 członkiem tajnego Komitetu Centralnego.

Kariera polityczna[edytuj | edytuj kod]

W 1926 Zalman wyemigrował do Mandatu Palestyny, gdzie utrzymywał się z pracy jako robotnik przy budowie dróg. Wstąpił do lewicowej partii politycznej Ahdut HaAvoda. Gdy w 1930 partia połączyła się z prawym skrzydłem Poalej Syjon, tworząc Mapai, Zalman Aran został mianowany sekretarzem generalnym nowej partii. W latach 1936-1947 pracował jako skarbnik w Komitecie Wykonawczym związku zawodowego Histadrut. Pełnił także obowiązki dyrektora Departamentu Informacji i był jednym z założycieli Szkoły Aktywistów Histadrut (później została nazwana jego imieniem). W 1946 był członkiem Syjonistycznego Komitetu Wykonawczego, a w 1948 członkiem jego Prezydium.

Podczas wyborów parlamentarnych w 1949 został wybrany z ramienia partii Mapai do Pierwszego Knesetu (1949-1951). W okresie tym Zalman był przewodniczącym parlamentarnej komisji spraw zagranicznych i obrony, oraz członkiem komisji konstytucji i komisji budownictwa. W Drugim Knesecie (1951-1955) ponownie był członkiem komisji spraw zagranicznych i obrony. Po wycofaniu się z życia politycznego Dawida Ben Guriona misję sformowania nowego rządu otrzymał Mosze Szaret. Od 26 stycznia 1954 do 29 czerwca 1955 Zalma pełnił obowiązki ministra bez teki, a następnie do 3 listopada 1955 ministra transportu. W Trzecim Knesecie (1955-1959) Dawid Ben Gurion powierzył mu obowiązki ministra edukacji i kultury. W 1955 Kneset przyjął jego program reformy systemu edukacji. Wydłużono wówczas obowiązek edukacji z 14 na 16 lat. Zalman wprowadził do izraelskiego programu nauczania elementy "żydowskiej tożsamości" i tradycji żydowskiej, które traktował jako czynniki przyśpieszające proces tworzenia jednolitego społeczeństwa izraelskiego. W celu poprawy standardów ekonomicznych promował rozwój kształcenia technicznego. W Czwartym Knesecie (1959-1961) Zalman był członkiem komisji spraw zagranicznych i obrony. Do 10 maja 1960 był ministrem edukacji i kultury. W Piątym Knesecie (1961-1965) był członkiem komisji spraw zagranicznych i obrony. Po ustąpieniu premiera Dawida Ben Guriona, misję sformowania nowego rządu otrzymał Lewi Eszkol. Powierzył on Zalmanowi urząd ministra edukacji i kultury.

Przed wyborami w 1965 partia Mapai połączyła siły z Ahdut HaAvoda tworząc Koalicję Pracy (Maarach). Z jej ramienia Zalman dostał się do Szóstego Knesetu (1965-1969) i przez cały ten czas był ministrem edukacji i kultury. W latach 1965-1968 przeprowadził reformę systemu edukacji, której celem była integracja społeczna i zmniejszenie różnic w pochodzeniu społeczno-etnicznym. W 1966 doprowadził do utworzenia telewizji edukacyjnej. W 1967 zajął łagodne stanowisko wobec Arabów, sprzeciwiając się aneksji Wschodniej Jerozolimie[1].

Zmarł w 1970 w Jerozolimie, w wieku 71 lat. Razem z żoną Clarą został pochowany na Górze Oliwnej w Jerozolimie.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • "Growing Pains" (hebr.) (1941)
  • "Trials of Education and Implementation" (hebr.) (1971)
  • "Autobiography" (hebr.) (1971)
  • "The Front and Appearance: Written and Verbal Compositions" (hebr.) (1972)
  • "Root and Star: Songs" (hebr.) (1973)
  • "Thoughts on Educational Policy and its Implementation" (red. Josef Janai) (hebr.) (1990)
  • "Remarks on the Sidelines" (hebr.) (1996)

Przypisy

  1. Zalman Aran (ang.). W: Knesset Homepage - Knesset Members [on-line]. [dostęp 2011-12-21].