Zasadowica oddechowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zasadowica oddechowa
Alkalosis respiratoria
Zasadowica oddechowa
ICD-10 E87.3
zasadowica
DiseasesDB 406
MedlinePlus 000111
MeSH D000472

Zasadowica oddechowa (łac. alkalosis respiratoria, ang. respiratory alkalosis) – sytuacja kliniczna, w której wzmożone oddychanie powoduje wzrost pH krwi.

Definicja[edytuj | edytuj kod]

Zasadowica oddechowa jest to wzrost pH krwi > 7,45 (zmniejszenie [H+] < 35 nmol/l) spowodowany pierwotną hipokapnią wywołaną hiperwentylacją[1]

Postacie[edytuj | edytuj kod]

  • Ostra zasadowica oddechowa – rozwija się gwałtownie i w jej obrazie gazometrycznym charakterystyczne jest, iż na każde 10 mmHg spadku PaC02 [HCO3-] spada o 2 mmol/l[2].
  • Przewlekła zasadowica oddechowa – rozwija się powoli i w jej obrazie gazometrycznym charakterystyczne jest, iż na każde 10 mmHg spadku PaC02 [HCO3-] spada o 4 mmol/l[2].
  • Niewyrównana zasadowica oddechowa – w jej obrazie gazometrycznym charakterystyczne jest obniżone PaC02, [HCO3-] oraz pH.
  • Wyrównana zasadowica oddechowa – w jej obrazie gazometrycznym charakterystyczne jest, iż spadek PaC02 i [HCO3-] nie powoduje spadku pH. Pełna kompensacja nerkowa zasadowicy oddechowej trwa kilka dni[1].

Etiologia[edytuj | edytuj kod]

Obraz kliniczny[edytuj | edytuj kod]

Hiperwentylacja (będąca zarówno przyczyną jak i podstawowym objawem), parestezje, drętwienie wokół ust, ucisk lub ból w klatce piersiowej, zawroty głowy, niemożność wykonania adekwatnego oddechu, tężyczka hiperwentylacyjna ze skurczami włókienkowymi (która nasila zasadowicę oddechową)[4].

W głębokiej zasadowicy dochodzi do zaburzeń utlenowania mózgu, której objawami są drażliwość, zaburzenia koncentracji lub świadomości różnego stopnia. U chorych z chorobami serca może dochodzić do zaburzeń rytmu serca.

Objawy zależą od przyczyny oraz stopnia nasilenia hipokapni[1].

Rozpoznanie[edytuj | edytuj kod]

Rozpoznanie stawiane jest na podstawie obrazu klinicznego i wyników badań gazometrii[3].

postać pH PaC02 [HCO3-]
niewyrównana podwyższone obniżone prawidłowe
wyrównana prawidłowe obniżone niskie

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

W zasadowicy oddechowej pierwszym postępowaniem, nawet przed otrzymaniem wyników badań potwierdzających rozpoznanie, jest uspakajające oddziaływanie na chorego.

Po ustaleniu rozpoznania w leczeniu zasadowicy oddechowej spowodowanej czynnikami psychogennymi stosuje się mieszanki oddechowe o podwyższonej zawartości CO2 (na przykład oddychanie z dużego worka papierowego lub foliowego), pod bezpośrednim nadzorem personelu medycznego[1][3][4].

W leczeniu zasadowicy oddechowej o innej etiologii w pierwszym rzędzie zostaje zastosowane leczenie przyczynowe. Stosowanie leków uspakajających jest dyskusyjne ze względu na zmniejszenie obwodowych objawów hiperadrenergicznych[3][4], zalecane tylko w stanach zagrożenia życia[5].

Uwagi kliniczne[edytuj | edytuj kod]

Zarówno zasadowica oddechowa, jak i kwasica metaboliczna charakteryzują się hiperwentylacją, jednakże w zasadowicy oddechowej jest to przyczyną, natomiast w kwasicy metabolicznej wyrazem mechanizmów wyrównawczych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Franciszek Kokot, Edward Franek: Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej. W: Choroby wewnętrzne. Andrzej Szczeklik (red.). Wyd. 4. T. 2. Kraków: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2005, s. 2194. ISBN 83-7430-031-0.
  2. 2,0 2,1 Thomas D. DuBose, Jr: Kwasica i zasadowica. W: Interna Harrisona. T. 1. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2001, s. 420. ISBN 83-88063-17-0.}
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Medycyna wewnętrzna repetytorium dla studentów medycyny i lekarzy. Gerd Herold (red.). Warszawa: PZWL, 1994, s. 554. ISBN 83-200-1796-3.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Thomas D. DuBose, Jr: Kwasica i zasadowica. W: Interna Harrisona. T. 1. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2001, s. 432. ISBN 83-88063-17-0.}
  5. Poradnik lekarza praktyka. Ryszard Ściborski (red. wyd. polskiego). Wrocław: Ossolineum, 1993, s. 554. ISBN 83-04-04060-3.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Interna Harrisona. T. 1. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2001, s. 418-432. ISBN 83-88063-17-0.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.