Zbrodnia wojenna
Zbrodnie wojenne – według traktatu wersalskiego, wszelkie działania, które naruszają prawa i zwyczaje wojenne (artykuł 228), a także bulwersujące międzynarodową moralność i powagę traktatów (artykuł 227).
.jpg)
Od starożytności zbrodnie wojenne określano jako "barbarzyństwo wojenne". Ograniczało je tylko prawo zwyczajowe, którego nie miał kto egzekwować. Pierwszymi pisanymi normami prawa międzynarodowego były:
- deklaracja paryska w 1856 roku
- konwencja genewska w 1864 roku
- deklaracja petersburska w 1868
- konwencja genewska w 1906 roku
- konwencje haskie w 1907.
Ww. konwencje nie ustanowiły konsekwencji karnych za popełnione zbrodnie, tylko nakładały na sygnatariuszy obowiązek regulacji tych kwestii w ustawodawstwie swojego kraju.
W roku 1919 Komitet dla Spraw Odpowiedzialności (ścigał zbrodnie I wojny światowej) ustalił katalog zbrodni wojennych. W roku 1925 zakazano używania broni chemicznej i biologicznej w protokole genewskim.
Podczas II wojny światowej sprecyzowano zasady odpowiedzialności. Dokonała tego Komisja Narodów Zjednoczonych do Spraw Zbrodni Wojennych. Zatwierdzono je 8 sierpnia 1945 roku w Londynie, gdzie porozumiały się cztery mocarstwa koalicji antyhitlerowskiej. Te same kraje uchwaliły Statut Międzynarodowego Trybunału Wojskowego w Norymberdze. W listopadzie 1946 roku Zgromadzenie Ogólne ONZ zaleciło wprowadzenie artykułu 6 Statutu do kodeksów krajowych. Polska ratyfikowała je rok później.
Chociaż według 227. artykułu traktatu wersalskiego, za zbrodnie wojenne uważa się "wszelkie działania (...) bulwersujące międzynarodową moralność i powagę traktatów" z pewnych względów Wojna estońsko-bolszewicka, Wojna zimowa, Agresja ZSRR na Polskę 1939, Bombardowanie Drezna, Naloty na Tokio, Ataki atomowe na Hiroszimę i Nagasaki, Wojna wietnamska, Radziecka interwencja w Afganistanie, Konflikt nad Ussuri, II wojna w Zatoce Perskiej nie są przez ONZ za takie uważane.
