Zbyszek Godlewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zbyszek Godlewski
Medalion z grobu Zbyszka Godlewskiego
Medalion z grobu Zbyszka Godlewskiego
Data i miejsce urodzenia 3 sierpnia 1952
Zielona Góra
Data i miejsce śmierci 17 grudnia 1970
Gdynia
Przyczyna śmierci postrzał
Miejsce spoczynku Elbląg
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Zbyszek Godlewski, właśc. Zbigniew Godlewski (ur. 3 sierpnia 1952 w Zielonej Górze, zm. 17 grudnia 1970 w Gdyni) – pracownik Stoczni Gdyńskiej im. Komuny Paryskiej, zastrzelony w czasie wydarzeń grudniowych. Jest uważany za symbol ofiar Grudnia '70. O jego śmierci traktuje Ballada o Janku Wiśniewskim.

Śmierć i pogrzeb[edytuj | edytuj kod]

Miejsce śmierci Zbyszka Godlewskiego, współcześnie
Demonstracje Grudnia 1970 w Gdyni: ciało Zbyszka Godlewskiego niesione przez demonstrantów
Inscenizacja marszu ulicami Gdyni z ciałem Zbyszka Godlewskiego, na planie filmu Czarny czwartek.

Zbyszek Godlewski został zastrzelony 17 grudnia przez żołnierzy LWP. Stało się to nieopodal przystanku Szybkiej Kolei Miejskiej Gdynia Stocznia, po jego przyjeździe do pracy z Elbląga. W chwili śmierci miał 18 lat. Po tym incydencie protestujący przemaszerowali z jego ciałem niesionym na drzwiach ulicami Gdyni. Jego ojciec stwierdził, że na oddanym mu pokrwawionym swetrze syna widniały 3 dziury prawdopodobnie po postrzale, 2 na części brzusznej i 1 na części piersiowej[1][2]. Pogrzeb bez okazania zwłok rodzinie odbył się nocą z 18 na 19 grudnia 1970 na cmentarzu w Gdańsku-Oliwie. W 1971 staraniem rodziny przeniesiony na cmentarz w Elblągu[2].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Po upadku systemu demokracji ludowej w Polsce jedna z ulic w jego rodzinnym Elblągu została nazwana jego imieniem. Ulicę poświęconą pamięci Zbyszka Godlewskiego ustanowiono także w Zielonej Górze gdzie się urodził i gdzie spędził ostatnie wakacje w życiu[3].

Postanowieniem Prezydenta RP z dnia 17 grudnia 2008 (w 38. rocznicę Grudnia 70), za zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, został pośmiertnie odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi[4][5][6].

Janek Wiśniewski[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Ballada o Janku Wiśniewskim.

Historia młodego mężczyzny niesionego na drzwiach po ulicach miasta zainspirowała Krzysztofa Dowgiałłę do napisania tekstu piosenki o tym wydarzeniu. Nie znał on nazwiska ofiary, więc użył przypadkowego imienia i nazwiska: Janek Wiśniewski. Janek Wiśniewski, jako bohater piosenki, stał się symbolem tamtych wydarzeń, bardziej znanym nawet od swojego pierwowzoru. Po upadku komunizmu, Janek Wiśniewski stał się patronem jednej z ulic w Gdyni, znajdującej się w pobliżu stacji kolejowej, gdzie zginął. Również w Gdańsku jedna z ulic nosi jego imię.

Film[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. "Panorama" wydanie z 18:30 i "Wiadomości" wydanie z 19:30, TVP SA, 17 XII 2008
  2. 2,0 2,1 Mariusz Bober. Niech Jaruzelski powie prawdę Z Izabelą i Eugeniuszem Godlewskimi, rodzicami Zbyszka Godlewskiego (Janka Wiśniewskiego) zastrzelonego w grudniu 1970 r. w Gdyni, rozmawia Mariusz Bober. „Nasz Dziennik”. 294 (3311), 19 grudnia 2008. Warszawa. ISSN 1429-4834 (pol.). [dostęp 17 grudnia 2009]. 
  3. Tomasz Czyżniewski: Zabity stoczniowiec Zbyszek Godlewski ma ulicę w Zielonej Górze (pol.). W: Gazeta Lubuska [on-line]. 3 listopada 2009. [dostęp 4 listopada 2009].
  4. M.P. z 2009 r. Nr 29, poz. 410 – pkt 14.
  5. Obchody 38. rocznicy Grudnia 70 w Gdyni (pol.). Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, 17 grudnia 2008. [dostęp 17 grudnia 2009].
  6. "-To odznaczenie ma dla mnie kolosalne znaczenie, mimo że od tych wydarzeń minęło aż 38 lat - powiedział Eugeniusz Godlewski, ojciec zastrzelonego w grudniu 1970 r. Zbigniewa Godlewskiego, którego śmierć upamiętniała później "Ballada o Janku Wiśniewskim"." za: Lech Kaczyński odznaczył uczestników Grudnia`70 (pol.). Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, 11 lutego 2009. [dostęp 17 grudnia 2009].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]