Zespół Boerhaavego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Przedziurawienie przełyku
ruptura oesophagi
ICD-10 K22.3

Zespół Boerhaavego (zespół Boerhaave'a, ang. Boerhaave's syndrome) – pęknięcie przełyku powodujące silny ból zamostkowy. Zazwyczaj spowodowane jest gwałtownymi wymiotami w przebiegu zaburzeń łaknienia takich jak bulimia, chociaż rzadko może być spowodowane niezwykle gwałtownym kaszlem albo innymi sytuacjami. Następstwami pęknięcia przełyku mogą być odma śródpiersia (pneumomediastinum) i (lub) zapalenie śródpiersia (mediastinitis) oraz posocznica. Jako pierwszy zespół ten opisał XVIII-wieczny lekarz Hermann Boerhaave.

Objawy i przebieg[edytuj | edytuj kod]

Typowo zespół występuje przy forsownych wymiotach. Zespół Boerhaavego rożni się od zespołu Mallory'ego i Weissa pełnościennym przerwaniem ciągłości przełyku, podczas gdy w zespole Mallory'ego i Weissa pęknięcie dotyczy jedynie błony śluzowej. Zespół Boerhaavego jest tylko jedną z sytuacji, w których dochodzi do perforacji przełyku. Inne to urazy klatki piersiowej albo brzucha, perforacje wrzodu Barretta i przyczyny jatrogenne (endoskopia, poszerzanie przełyku, zgłębnikowanie żołądka, skleroterapia żylaków przełyku, zabiegi tamowania krwawień z przewodu pokarmowego)[1]. Perforacje jatrogenne stanowią 85–90% przypadków perforacji przełyku[potrzebne źródło].

Klasyczna triada Macklera objawów zespołu Boerhaavego obejmuje:

  • gwałtowne wymioty,
  • ból klatki piersiowej,
  • podskórne rozdęcie (odma podskórna) w dolnej części szyi, występujące po obfitym posiłku połączonym z alkoholem; jednak występuje ona w jedynie połowie przypadków[2]. Najczęstszymi objawami radiologicznymi zespołu Boerhaavego są płyn w jamie opłucnej (91%) i pneumothorax (80%). Pierwszymi objawami widocznymi na zdjęciu przeglądowym klatki piersiowej mogą być pneumomediastinum lub rozedma podskórna. Do 12% pacjentów ze spontaniczną perforacją przełyku nie prezentuje objawów radiologicznych. Zdjęcie radiologiczne przełyku ze wzmocnieniem kontrastowym pozwala postawić właściwe rozpoznanie w 75% do 85% przypadków[2].

Patofizjologia[edytuj | edytuj kod]

Pęknięcie przełyku w zespole Boerhaavego jest przypuszczalnie rezultatem gwałtownego wzrostu ciśnienia w przełyku spowodowanego wymiotami, spowodowanego rozkojarzeniem nerwowomięśniowym i brakiem rozkurczu mięśnia pierścienno-przełykowego. Zespół często jest następstwem obfitego posiłku i (lub) nadmiernego spożycia alkoholu. Najczęstszym miejscem pęknięcia przełyku jest lewa tylno-boczna ściana dolnej trzeciej części przełyku, 2–3 cm od wpustu żołądka.

Różnicowanie[edytuj | edytuj kod]

Diagnostyka różnicowa zespołu Boerhaavego obejmuje między innymi ostry zespół wieńcowy i rozwarstwienie aorty.

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Leczenie zespołu Boeerhaavego obejmuje wdrożenie antybiotykoterapii w celu zapobieżenia zapaleniu śródpiersia i posocznicy; chirurgiczne zespolenie perforacji i dożylne uzupełnienie płynów.

Przypisy

  1. Tadataka Yamada: Podręcznik gastroenterologii. Lublin: Wydawnictwo Czelej, 2006, s. 235. ISBN 978-83-89309-92-1.
  2. 2,0 2,1 Herman S, Shanies H, Singh H, Warshawsky M. Spontaneous Esophageal Rupture: Boerhaave's Syndrome. „Clinical Pulmonary Medicine”. 10. 3, s. 177-182, 2003. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.