Ziemia pod jej stopami

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Inne znaczenia Ten artykuł dotyczy powieści Salmana Rushdiego. Zobacz też: utwór zespołu U2 oparty na powieści Ziemia pod jej stopami (piosenka).
Ziemia pod jej stopami
The Ground Beneath Her Feet
Autor Salman Rushdie
Miejsce wydania Wielka Brytania
Język angielski
Data wydania kwiecień 1999
Wydawca Jonathan Cape
Typ utworu powieść
Pierwszy wydawca polski Dom Wydawniczy Rebis

Ziemia pod jej stopami (tytuł oryginału The Ground Beneath Her Feet) – szósta powieść Salmana Rushdiego. Wydana w 2000 roku stanowi wariację mitu o Orfeuszu i Eurydyce, gdzie orfeuszową lirę pisarz zastępuje muzyką rockową. Autor nie trzyma się kurczowo tematyki mitu, czasami od niej odbiega, lecz w treści powieści tworzy do niego nieskończoną liczbę odniesień.

Książka, z kolei w swej istocie porusza problematykę miłości dwóch mężczyzn, Ormusa Cama i Umeed "Rai" Merchanta (narratora opowieści), żywionej do jednej kobiety, Viny Apsary, prowadząc do tła i wątku pobocznego związanego z rozwojem muzyki rockowej w latach 1950-1990. Pomniejsi bohaterowie powieści są również interesujący, albowiem stanowią portrety kultury i historii okresu rozgrywania się powieści. W opinii Toni Morrison książka stanowi powieść globalną, wpasowuje się w przedstawienie szerokiej kultury Zachodu i postkolonializmu, poprzez wielojęzyczność jej bohaterów, mieszankę Wschodu i Zachodu i ogromną liczbę nawiązań m.in. do mitologii greckiej, zachodniej filozofii, czy też myślicieli jak Milan Kundera oraz gwiazd rock'n'rolla.

Tytuł zaczerpnięty został z tytułu piosenki, którą skomponował w powieści jeden z głównych bohaterów Ormus Cama po śmierci ukochanej Viny. Tekst tej pieśni po kilku zmianach został zaadoptowany i nagrany przez grupę U2 pod tym samym tytułem. Piosenka Ziemia pod jej stopami została wykorzystana w filmie The Million Dollar Hotel oraz klipie promującym utwór, w którym wystąpił sam Salman Rushdie.

  • Postać Ormusa Cama wydaje się być zainspirowana postaciami Johna Lennona i Elvisa Presleya. Podczas gdy John Lennon pojawia się w książce jako osobny bohater, kilka cech Ormusa (zwłaszcza jego miłość do pieczenia chleba w domu) zdaje się być tożsama z cechami Lennona. Z kolei śmierć Ormusa - bezpośrednio przed jego apartamentem, poprzez strzał z bliskiej odległości - jest także bardzo podobna do śmierci Lennona. Ostatnie wypowiedziane przez Lennona słowa brzmiały "tak", w odpowiedzi na pytanie policjanta, czy wie kim jest w drodze do szpitala. Ostatnimi słowami Ormusa były "Tak. Tak matko, wiem", kiedy zadano mu to samo pytanie. Ormus posiada z kolei podobną datę urodzenia co Elvis, który miał brata bliźniaka zmarłego podczas porodu. Możliwe także że austriacki tekściarz i piosenkarz Falco który był jedynym z ocalałych trojaczków, także zainspirował pisarza do kreacji Ormusa, ponieważ tak jak Falco zaczął przejawiać niezwykły muzyczny talent już jako dziecko. Rushdie opisuje Ormusa w kategoriach fizycznych odpowiadających Elvisowi, np. erotyczna siła jego wirujących bioder. Stwierdza również, iż postać Ormusa Camy oparta była luźno na Freddiem Mercurym, który także był znanym Parsem, gwiazdą rocka.