Zygmunt Pawlaczyk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zygmunt Pawlaczyk
Data i miejsce urodzenia 19 kwietnia 1928
Skalmierzyce
Data i miejsce śmierci 9 maja 1987
Warszawa
Przyczyna śmierci w katastrofie lotniczej w Lesie Kabackim
Miejsce spoczynku Cmentarz Powązkowski w Warszawie
Narodowość Polska Polak
Stanowisko pilot
Pracodawca PLL LOT
Małżeństwo Alina Pawlaczyk
Dzieci Jacek Pawlaczyk
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
Wikicytaty Zygmunt Pawlaczyk w Wikicytatach
Grób Zygmunta Pawlaczyka i jego żony Aliny na Cmentarzu Powązkowskim
Grób Zygmunta Pawlaczyka i jego żony Aliny na Cmentarzu Powązkowskim

Zygmunt Pawlaczyk (ur. 19 kwietnia 1928 w Skalmierzycach, zm. 9 maja 1987 w Warszawie) – pilot wojskowy od 1951 roku, od 1955 roku w Polskich Liniach Lotniczych LOT (PLL LOT).

Zygmunt Pawlaczyk był dowódcą załogi samolotu pasażerskiego Ił-62M SP-LBG Tadeusz Kościuszko PLL LOT w locie nr LO 5055, w czasie którego w trakcie podchodzenia do awaryjnego lądowania nastąpiła największa katastrofa w historii polskiego lotnictwa[1][2].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Młodość[edytuj | edytuj kod]

Do 1949 roku mieszkał wraz z rodzicami w Jarocinie[3]. W czasie okupacji w 1942 został przymusowo skierowany do pracy w fabryce mebli Thönet w Jarocinie[4]. Po wojnie wraz z kolegami brał udział w akcji znoszenia broni z wojskowych transportów niemieckich. W okresie późniejszym pracował nadal w fabryce mebli, a wieczorowo ukończył szkołę podstawową i trzyletnią zawodową w Jarocinie[4].

W czasie wolnym wspólnie z kolegami organizował odczyty, pogadanki, zawody sportowe i amatorskie przedstawienia[4].

Służba wojskowa i kariera pilota[edytuj | edytuj kod]

W 1949 Pawlaczyk został powołany do służby wojskowej we Wrocławiu, a następnie oddelegowany do szkoły samochodowej w Warszawie, którą ukończył z pierwszą lokatą[4]. Po ukończeniu szkoły samochodowej w 1951 został skierowany do Jeleniej Góry, gdzie pełnił służbę jako kierowca w sztabie jednostki. Stamtąd został skierowany na kurs pilota wojskowego, który ukończył z wynikiem bardzo dobrym[4].

Na początku lat pięćdziesiątych XX wieku uzyskał uprawnienia na dwupłatowe samoloty Po-2[5]. W 1955 podjął pracę w PLL LOT i po ukończeniu kolejnego kursu został pilotem cywilnym. Brał udział w akcji opylania lasów w Bułgarii w 1956, za co otrzymał odznakę Przodownika Pracy[4].

Szczeble uprawnień lotniczych[5]:

  • 1956 – licencja pilota sportowego na wszystkie samoloty wielosilnikowe
  • 1957 – uprawnienia na samoloty serii Li-2
  • 1958 – uprawnienia na samoloty serii Ił-14
  • 1960 – licencja nawigatora lotniczego I klasy i mechanika pokładowego
  • 1963 – uprawnienia do dowodzenia samolotem Ił-14 i uprawnienia radiotelegrafisty w służbie lotniczej
  • 1966 – uprawnienia na samoloty serii Ił-18
  • 1975 – uprawnienia na samoloty serii Ił-62
  • 1978 – uprawnienia do dowodzenia samolotem Ił-62

Wylatał ogółem 19 745 godzin, w tym na samolotach Ił-62 5542 godziny, jako dowódca samolotu Ił-62 i Ił-62M od 11 maja 1978 roku wylatał 3725 godzin[6]. W powietrzu pokonał ponad 10 mln km[7].

Katastrofa lotnicza[edytuj | edytuj kod]

Głaz upamiętniający katastrofę samolotu Ił-62M SP-LBG Tadeusz Kościuszko

Kapitan Pawlaczyk był dowódcą załogi samolotu Tadeusz Kościuszko, który rozbił się podczas katastrofy w Lesie Kabackim 9 maja 1987 roku[6].

Komisja badająca przyczyny katastrofy oceniła, że pomimo skrajnie skomplikowanej sytuacji w jakiej znajdowała się załoga samolotu jej działanie było racjonalne i nakierowane na ratowanie życia pasażerów[8], a decyzje podejmowane przez Zygmunta Pawlaczyka w warunkach ekstremalnie trudnych były prawidłowe i nie miały związku przyczynowego z zaistniałą katastrofą[5][9]. Kapitan Pawlaczyk poniósł śmierć w tej katastrofie.

Ostatnie zarejestrowane słowa przypisywane kapitanowi Pawlaczykowi Cześć, giniemy stały się symbolem tej katastrofy. Słowa te są również tytułem książki Jarosława Reszki Cześć, giniemy![2], traktującej o największych katastrofach w Polsce w XX wieku. Imieniem kapitana Zygmunta Pawlaczyka nazwana jest jedna z ulic na warszawskim Ursynowie (Natolin)[10].

Pozostawił żonę Alinę i syna Jacka, który jest pracownikiem PLL LOT[5].

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajduje symboliczna mogiła Zygmunta Pawlaczyka, który faktycznie został pochowany w grobie rodzinnym na Starych Powązkach[11].

Nagrody i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie)
  • Odznaka I Stopnia z Trzema Diamentami Zasłużony Pracownik PLL LOT[11] (pośmiertnie)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Aleksander Grobicki: Niezwykłe katastrofy. Warszawa: Wydawnictwa "Alfa", 1990. ISBN 83-7001-256-6.
  2. 2,0 2,1 Jarosław Reszka: Cześć, giniemy. Warszawa: Wydawnictwo Polskiej Agencji Prasowej, 2001. ISBN 83-911242-3-1.
  3. W nocie wspomnieniowej podano nazwę miejscowości Jaresin, w rzeczywistości chodzi o Jarocin
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Witold Kozłowski. Zygmunt Pawlaczyk – Wspomnienie. „Gazeta Wyborcza”, 24 września 1998. Warszawa: Agora S.A.. ISSN 0860-908X. 
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 Marek Sarjusz-Wolski: Cisza po życiu. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Iskry, 1989. ISBN 83-207-1200-9.
  6. 6,0 6,1 SP-LBG nie doleciał. „Skrzydlata Polska”. 22/1987, 31 maja 1987. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SIMP. ISSN 0137-866X. 
  7. Katarzyna Jaroszyńsk: Walczył do samego końca – Życie Warszawy (pol.). [dostęp 18 marca 2009].
  8. Komunikat specjalnej komisji rządowej powołanej do zbadania przyczyn katastrofy samolotu PLL LOT. „Skrzydlata Polska”. 21/1987, 26 lipca 1987. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SIMP. ISSN 0137-866X. 
  9. Oświadczenie Prokuratury Wojewódzkiej w Warszawie w sprawie katastrofy lotniczej zaistniałej w dniu 9 maja 1987 roku w Warszawie
  10. Dzielnica Ursynów m.st. Warszawy – Serwis www (pl) – Pawlaczyk Zygmunt (pol.). [dostęp 18 marca 2009].
  11. 11,0 11,1 Pogrzeb załogi samolotu SP-LBG i pracowników PLL LOT. „Skrzydlata Polska”. 23/1987, 7 czerwca 1987. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SIMP. ISSN 0137-866X.