Zyndram z Maszkowic

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zyndram z Maszkowic
Blason ville fr Nerac (LotGaronne).png
Słońce
Data urodzenia ok. 1350
Data śmierci przed 5 czerwca 1414
Rodzice Mikołaj z Bielawy na Śląsku Raciborskim
Małżeństwo Anna – mieszczka krakowska (od 1393)
Dzieci córka, nieznana z imienia.
Wojny i bitwy Litewska wojna domowa, bitwa pod Grunwaldem
Administracja Miecznik Krakowski
praefectus castrorum
officium principis militae[1]

Zyndram z Maszkowic łac. Sindram[2] herbu Słońce (ur. w latach 50. XIV wieku, zm. przed 5 czerwca 1414 roku), polski rycerz. Był z pochodzenia małopolskim Niemcem[3].

Człek animuszu wielkiego a prawie hetmańskiego, chociaż osoby nie wysokiej lecz zsiadłej[4]

Imię oraz herb wskazują, iż przodkowie Zyndrama mogli pochodzić z wioski Sonnenberg (dzisiejsza dzielnica miasta Wiesbaden) w Hesji. Ponadto źródła wskazują, iż na przełomie wieku XIII/XIV dziedzicznymi sołtysami wsi Bielawa na Śląsku Raciborskim był ród niemiecki, w którym w każdym pokoleniu potomek płci męskiej nosił imię Zyndram[5].

Informacje źródłowe i poszlaki[edytuj | edytuj kod]

Zyndram z Maszkowic, fragment obrazu Jana Matejki Bitwa pod Grunwaldem

Zyndram pojął za żonę Annę – mieszczankę krakowską. Miał z nią tylko córkę, która wyszła za mąż za rajcę krakowskiego Jana, który przybrał po teściu przydomek "Zyndram"[potrzebne źródło].

Maszkowice[edytuj | edytuj kod]

Nie ma żadnych materialnych dowodów na to, iż Zyndram faktycznie zamieszkiwał w Maszkowicach. Przypisywana mu siedziba, "Grodzisko", czy też jak chce późniejsza tradycja "Góra Zyndrama" była zamieszkana już od czasów neolitycznych, o czym świadczą znalezione tam przedmioty kamienne. Znana badaczka, Maria Cabalska, odsłoniła na wzgórzu w Maszkowicach potężny gród obronny datowany jednak na epokę brązu. Starożytne osadnictwo w Maszkowicach zanikło na dobre na przełomie naszej ery. Trzeba jednak przyznać, iż na południowym cyplu wzgórza "Zyndrama" odnaleziono resztki średniowiecznego muru (baszty?), a okoliczna ludność miała jakoby odnaleźć miecz i drobne żelazne przedmioty. Sprawa średniowiecznej budowli na Grodzisku w Maszkowicach zostaje więc otwarta. Niezaprzeczalna jest jednak jego starożytna metryka i nietypowa dla kultury łużyckiej konstrukcja kamiennego wału osady. Obecnie teren Grodziska stanowi rozległa łąka, zbocza natomiast porastają sady i brzozowy las[potrzebne źródło].

Przypisy

  1. (dowódca wyprawy wojennej) za Rocznikami Jana Długosza
  2. Sindram (Syndram, Zindram, Synderin) Acta iudiciaria civitatis Cassoviensis 1393-1405: das Älteste Kaschauer [...] Ondrej R. Halaga 1994. t.34. s. 468; imię męskie pochodzenia niemieckiego od 'Sintrammus, Sinthram ... [w:] Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych, pod red. Aleksandry Cieślikowej, M. Malec, K. Rymuta, Kraków 1995-2000; cz. 2: Nazwy osobowe pochodzenia chrześcijańskiego, oprac. M. Malec; cz. 5: Nazwy osobowe pochodzenia niemieckiego, oprac. Z. Klimek
  3. Marian Friedberg: Kultura polska a niemiecka, 1946. t.1, s.161; "Przegląd Historyczny", 1910, nr 11; Marek Zybura: Niemcy w Polsce, 2004.
  4. Karol Szajnocha: Jadwiga i Jagiełło 1374-1413: Opowiadanie historyczne, t.IV. Warszawa, PIW 1969, s.443.
  5. 5,0 5,1 Irena Styczyńska: Zyndram z Maszkowic
  6. Karol Szajnocha: Jadwiga i Jagiełło 1374-1413: Opowiadanie historyczne, t.IV. Warszawa, PIW 1969, s.257.
  7. SPPP t.2, nr 787.
  8. 8,0 8,1 8,2 Stefan Kuczyński: Wielka wojna z zakonem krzyżackim w latach 1409-1411, Warszawa. MON 1960, s.177.
  9. Karol Szajnocha: Jadwiga i Jagiełło, za Rocznikami Jana Długosza, t.IV, s.445.
  10. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z zakonem krzyżackim w latach 1409-1411, Warszawa. MON 1960, s.172.
  11. Stefan Kuczyński: Wielka wojna z zakonem krzyżackim w latach 1409-1411, Warszawa. MON 1960, s.376.
  12. Karol Szajnocha: Jadwiga i Jagiełło 1374-1413: Opowiadanie historyczne, Warszawa. PIW 1969, s.603.