Åhus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Åhus
Ilustracja
Åhus
Państwo  Szwecja
Region Skåne län vapen.svg Skania
Gmina Kristianstad vapen.svg Kristianstad
Powierzchnia 9,63 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności
• gęstość

9423
978 os./km²
Nr kierunkowy (+46) 44
Kod pocztowy 296 3x
Położenie na mapie Skanii
Mapa lokalizacyjna Skanii
Åhus
Åhus
Położenie na mapie Szwecji
Mapa lokalizacyjna Szwecji
Åhus
Åhus
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Åhus
Åhus
Ziemia 55°55′23″N 14°17′39″E/55,923056 14,294167
Strona internetowa
Portal Portal Szwecja

Åhus – miejscowość (tätort) w Szwecji i port nad Morzem Bałtyckim, w regionie administracyjnym (län) Skania. Druga pod względem zaludnienia miejscowość (tätort) gminy Kristianstad.

W 2010 Åhus liczyło 9423 mieszkańców[1].

Geografia[edytuj]

Miejscowość jest położona w północno-wschodniej części prowincji historycznej (landskap) Skania u ujścia północnej odnogi rzeki Helge å do Hanöbukten, ok. 20 km na południowy wschód od Kristianstad.

Historia[edytuj]

Historia Åhus sięga okresu wikingów. Już w połowie VIII w. istniała tam znacząca osada handlowa. W 1149 miejscowość, nazywana wówczas Aos (ujście rzeki), z okolicą została nadana arcybiskupowi Lund, Eskilowi, który w 2 połowy XII wieku polecił zbudować tam zamek (Aosehus)[2]. Rok 1149 uważa się za datę założenia miasta. Jednak dopiero z 1299 pochodzi najstarsza wzmianka o posiadaniu przez Åhus praw miejskich. Na okres XIII–XV wiek przypada okres jego świetności, ważnego wówczas w Danii miasta handlowego i portu na wschodnim wybrzeżu Skanii. Na początku XIV wieku zbudowano mury miejskie, których fragmenty zachowały się do dziś.

W okresie reformacji, należące dotąd do arcybiskupów Lund, miasto podupadło i straciło na znaczeniu. Przyczyniły się do tego także spustoszenia dokonywane podczas kolejnych wojen duńsko-szwedzkich. W 1617 król Danii Chrystian IV odebrał Åhus prawa miejskie, które zostały przekazane założonemu przez niego w 1614 pobliskiemu Kristianstad[3].

Dopiero pod koniec XIX w., kiedy Åhus zostało połączone linią kolejową z Kristianstad (1886) oraz ulepszono i rozbudowano tamtejszy port (1895–1898), miejscowość zaczęła się ponownie rozwijać. W 1887 r. Åhus uzyskało status municipalsamhälle, a w 1905 köping. W 1971 Åhus köping weszło w skład nowo utworzonej gminy Kristianstad (Kristianstads kommun)[4].

Atrakcje turystyczne[edytuj]

Åhus jest popularną miejscowością wypoczynkową oraz kąpieliskiem nadmorskim z pasem piaszczystych plaż na wybrzeżu Hanöbukten. Zachował się także średniowieczny układ urbanistyczny miejscowości[5]. Åhus i jego okolice znane są z połowów węgorza, którego przyrządzanie jest miejscową specjalnością i stanowi atrakcję turystyczną[6].

Gospodarka[edytuj]

W Åhus znajduje się rozlewnia wódki Absolut, której właścicielem jest francuski koncern Pernod Ricard. Mają tam też swoją siedzibę firmy Ateljé Lyktan AB, Blå Station AB, Knauf Danogips GMBH[4]. Ważnym przedsiębiorstwem jest także port Åhus (Åhus Hamn & Stuveri AB), obsługujący głównie kontenerowce[7].

Galeria[edytuj]

Przypisy

  1. Statistiska centralbyrån: Tätorter; arealer, befolkning. Tätorter 2010 (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  2. Kristianstads Vattenrike: Aosehus (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  3. Kristianstads kommun: Åhus historia (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  4. a b Kristianstads kommun: Åhus (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  5. Åhus Sweden: Idyllen vid havet (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  6. Åhus Sweden: Ålakusten (szw.). [dostęp 2015-07-27].
  7. Åhus Hamn & Stuveri AB: Hamnen idag (szw.). [dostęp 2015-07-27].