Żegnaj mi, Rosjo nieumyta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Żegnaj mi, Rosjo nieumyta (ros. "Прощай, немытая Россия") – wiersz rosyjskiego pisarza i poety Michaiła Lermontowa.

Historia powstania[1][edytuj | edytuj kod]

Poeta w 1840 za pojedynek z synem francuskiego ambasadora został przez sąd wojenny ponownie skazany na zesłanie na Kaukaz (pierwszy raz był na zsyłce w roku 1837 za napisanie wiersza Śmierć poety, w którym oskarżał koła polityczne Rosji o śmierć Puszkina), gdzie Rosja toczyła wojnę z buntującą się lokalną ludnością. Wiersz został napisany prawdopodobnie w połowie kwietnia 1841, kiedy poecie dano 48 godzin na opuszczenie Petersburga. Inna wersja głosi, że stworzono go na początku maja 1840 w czasie odjazdu Lermontowa na zesłanie na Kaukaz.

Wiersz ten w swojej wymowie jest bardzo agresywny i szokujący, zwłaszcza dla rosyjskiego odbiorcy. Wiersz odzwierciedla z największą ostrością polityczne poglądy Lermontowa w stosunku do reżimu autokratycznego carskiej Rosji.

Słowa wiersza[edytuj | edytuj kod]

Nie zachował się rękopis. Znanych jest kilka wersji tego wiersza[2]. Najbardziej prawdopodobna pierwotna wersja[3]:

Прощай, немытая Россия,
Страна рабов, страна господ,
И вы, мундиры голубые,
И ты, им преданный народ.

Быть может, за стеной Кавказа
Сокроюсь от твоих пашей,
От их всевидящего глаза,
От их всеслышащих ушей.

W polskim tłumaczeniu[edytuj | edytuj kod]

To żegnaj ma nieczysta Rosjo,

Kraju wielmożów, kraju sług,

Ci, co błękitny mundur noszą,

I ty, ich zaprzedany lud.

Być może za Kaukazu stokiem

Przed paszą twym ukryję się,

Przed twoim wszechwidzącym okiem

I wszechsłyszącym uchem też.

Nawiązania[edytuj | edytuj kod]

W powieści Kompleks polski Tadeusza Konwickiego w jednej z retrospekcji Traugutt słyszy przez ścianę pieśń śpiewaną przez rosyjskich oficerów.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Т. П. Голованова, Г. А. Лапкина, А. Н. Михайлова – "Лермонтов М. Ю. Сочинения" (tom 6., М.; Л.: Изд-во АН СССР, wyd. 1954—1957) i tom 2. "Стихотворения, 1832—1841" (wyd. 1954, str. 311—379)
  2. ru.wikisource.org – "Прощай, немытая Россия (Лермонтов)"
  3. «Русск. архив» (1890, tom 3, № 11, str. 375)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Т. П. Голованова, Г. А. Лапкина, А. Н. Михайлова – "Лермонтов М. Ю. Сочинения" (tom 6., М.; Л.: Изд-во АН СССР, wyd. 1954—1957) i tom 2. "Стихотворения, 1832—1841" (wyd. 1954, str. 311—379) (ros.)
  • ФЭБ (ros.). [dostęp 2010-12-02].