1 Pułk Strzelców Konnych (Królestwo Kongresowe)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy 1 Pułku Strzelców Konnych Królestwa Kongresowego. Zobacz też: 1 Pułk Strzelców Konnych.
1 Pułk Strzelców Konnych
Historia
Państwo  Królestwo Polskie
Sformowanie 1815
Dowódcy
Pierwszy płk Antoni Potocki
Działania zbrojne
powstanie listopadowe
Organizacja
Dyslokacja województwo mazowieckie:
Rodzaj wojsk Jazda
Podległość Dywizja Strzelców Konnych
Aleksander – syn Mikołaja I, szef 1 Pułku Strzelców Konnych Królestwa Kongresowego

Pułk 1 Strzelców Konnychoddział strzelców konnych Wojska Polskiego Królestwa Kongresowego.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Pułk został sformowany w 1815 roku[1]. 4 lutego 1826 roku szefem pułku został wielki książę Aleksander. Od tego dnia oddział nosił nazwę „Pułk Strzelców Konnych Jego Cesarzewiczowskiej Mości Wielkiego Księcia Aleksandra Następcy Tronu Nr 1”[2].

Składał się z czterech szwadronów i piątego rezerwowego. Szwadrony pierwszy i drugi stanowiły 1 dywizjon, a trzeci i czwarty wchodziły w skład 2 dywizjonu. Szwadron dzielił się na dwa półszwadrony, każdy półszwadron na dwa plutony, każdy pluton na półplutony czyli sekcje. Pluton dzielił się także na oddziały, czyli trójki, po trzy roty każdy[3].

Wchodził w skład 1 brygady Dywizji Strzelców Konnych[4].

Ubiór[edytuj | edytuj kod]

Barwą pułku był kolor karmazynowy[5]. Kurtka szaserska zielona z kolorowymi wypustkami i łapkami na kołnierzu, białymi guzikami z numerem 1. Naramienniki metalowe białe z podszewką barwy karmazynowej.

Lejbiki sukienne zielone z wypustkami koloru karmazynowego na kołnierzu i rękawach oraz na naramiennikach z sukna zielonego. Spodnie paradne zielone z lampasami szerokimi barwy karmazynowej i karwaszami skórzanymi do kolan.

Konie[edytuj | edytuj kod]

Pułk posiadał konie gniade[5].

  • 1 szwadron - konie jednostajnej maści
  • 2 szwadron - konie mogły mieć gwiazdki na czole
  • 3 szwadron - konie mogły mieć gwiazdki, strzałki i pęciny
  • 4 szwadron - konie mogły mieć łysiny
  • trębacze - konie gniado-srokate

Konie żołnierskie miały ogony obcięte do kolan i przerywane. Konie oficerskie - anglizowane (anglizowanie polegało na przecinaniu tych mięśni, które sprawiają, że ogon koński w naturalny sposób przylega do zadu).

 Osobny artykuł: Umaszczenie koni.

Miejsce dyslokacji w 1830[edytuj | edytuj kod]

Pułk stacjonował (miał stanowisko) na terenie ówczesnych województw mazowieckiego[6] i kaliskiego:

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy pułku[6]:

Walki pułku[edytuj | edytuj kod]

Pułk brał udział w walkach w czasie powstania listopadowego.

Bitwy i potyczki[6]:

  • Długosiodło (11 lutego)
  • Stoczek (14 lutego)
  • Grochów (19 lutego)
  • Nieporęt (24 lutego)
  • Boreml (19 kwietnia)
  • Róża (21 kwietnia)
  • Firlej (9 maja)
  • Lubartów (10 maja)
  • Stary Zamość (12 maja)
  • Mińsk (14 lipca)
  • Zbuczyn (19 lipca)
  • Paprotnia (15 sierpnia)
  • Warszawa (6 i 7 września).

Za udział w walkach pułk otrzymał 2 krzyże kawalerskie, 44 złote i 42 srebrne.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bronisław Gembarzewski: Rodowody pułków polskich i oddziałów równorzędnych od r. 1717 do r. 1831. Warszawa: Towarzystwo Wiedzy Wojskowej, 1925.
  • Bronisław Gembarzewski: Żołnierz polski. Ubiór, uzbrojenie i oporządzenie. Tom IV. Od 1815 do 1831 roku. Warszawa: 1966.
  • Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie - Królestwo Polskie 1815-1830. Poznań: Wydawnictwo Kurpisz, 2003. ISBN 83-88841-48-3.
  • Tadeusz Korzon, Bronisław Gembarzewski, Jadwiga Rogowa: Dzieje wojen i wojskowości w Polsce. T.3. Lwów, Warszawa, Kraków: Wydawnictwo Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, 1923.
  • Karol Linder: Dawne Wojsko Polskie. Ubiór i uzbrojenie. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1960.