41 Pułk Piechoty (LWP)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
41 Pułk Piechoty
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945
Rozformowanie 1958
Tradycje
Kontynuacja 41 pz
29 BZ
Dowódcy
Pierwszy ppłk Zygmunt Bobrowski
Organizacja
Numer JW 2485[1]
Dyslokacja Szczecin[2]
Rodzaj wojsk Piechota
Podległość 12 Dywizja Piechoty

41 Pułk Piechoty – pułk piechoty ludowego Wojska Polskiego.

Sformowany w 1945 na podstawie rozkazu Naczelnego Dowódcy WP 058/Org. w ramach 12 Dywizji Piechoty.

Formowanie[edytuj | edytuj kod]

28 marca 1945 w Poznaniu rozpoczęto formowanie sztabu pułku[3]. Część oficerów przybyła z dowódcą dywizji, część z rezerwowego batalionu oficerskiego i polskich szkół oficerskich. 2 kwietnia przybył z 6 batalionu zapasowego transport żołnierzy – 31 podoficerów i 268 szeregowych[3]. Pozostali żołnierze rekrutowali się przede wszystkim z Rejonowej Komendy Uzupełnień w Poznaniu. Uzupełnianie stanów osobowego zakończono w połowie maja. Do 21 maja skompletowano także uzbrojenie i wyposażenie. Przystąpiono do 10 – godzinnego szkolenia bojowego[4].

W osłonie granicy[edytuj | edytuj kod]

Wykonując rozkaz Naczelnego Dowódcy WP skierowujący 2 Armię Wojska Polskiego do ochrony granicy zachodniej, 12 Dywizja Piechoty, a wraz z nią 41 pułk piechoty została przedyslokowana na ziemię szczecińską.

W tym budynku stacjonował sztab pułku

22 maja pułk wyruszył z Poznania na północ, by zająć swój rejon odpowiedzialności za odcinek granicy na południe od Kamienia Pomorskiego[5]. Sztab pułku stacjonował wówczas w Goleniowie. Na początku czerwca, w czasie wykonywania zadań patrolowych w pasie granicznym, zginęło dwóch żołnierzy. W październiku 1945 dwa bataliony 41 pułku wspólnie ze szwadronem 2 pułku ułanów obsadziły nowy odcinek granicy na zachód od Szczecina.

W lipcu 1945 roku pułk zorganizował Powiatowy Punkt Rozdzielczy w Gryfinie dla potrzeb osadnictwa wojskowego. W końcu listopada pułk zakończył pełnienie służby granicznej i po zlikwidowaniu swoich placówek przeniósł się do Szczecina na ul. Łukasińskiego[6]. Wzorem 1945 roku żołnierze pułku włączyli się do wiosennych prac rolnych. W 1946 roku 41 pułk zaorał osadnikom wojskowym 476 ha i zasiał 332 ha ziemi.

Umacnianie władzy ludowej[edytuj | edytuj kod]

Plakat symbolizujący kultywowanie tradycji 41 pp(pz) przez bcz 29 BZ

Rozkazem Naczelnego Dowódcy z 5 czerwca 1946 roku w ramach wspierania Bloku Demokratycznego przed zbliżającym się referendum ludowym, pułk został przetransportowany do Olsztyna. Brygady propagandowe pomagały miejscowym aktywistom stronnictw prokomunistycznych w organizacji wieców zebrań, kolportażu ulotek i broszur. Obejmował swym działaniem powiaty: ostródzki, suski, nidzicki i lidzbarski. W trakcie pracy żołnierze zetknęli się z oddziałami partyzanckimi. W dwóch sytuacjach doszło do walki. Zginął jeden podoficer, a czterech żołnierzy zostało rannych. W związku ze zbliżającymi się wyborami do Sejmu Ustawodawczego już w grudniu 1946 roku grupy propagandowe pułku ruszyły w teren. Pułkowi przypadł teren powiatów myśliborskiego i pyrzyckiego.

Po śmierci gen. Świerczewskiego zaistniała polityczna wola siłowego i bardziej stanowczego rozwiązania problemu narodowościowego w Bieszczadach. Każda dywizja piechoty zobowiązana była sformować „kombinowany pułk piechoty”. 41 pułk wydzielił ze swojego składu batalion piechoty do 12 kombinowanego pp. 19 kwietnia 1947 roku żołnierze pułku wyjechali ze Szczecina w rejon koncentracji Grupy Operacyjnej „Wisła”. W dniach 22 kwietnia do 26 lipca 12 pułk walczył przeciwko sotniom Łasiwki Hromenki Jara oraz Rena.

W 1958 roku pułk przeformowano na jednostkę zmechanizowaną i zmieniono nazwę na 41 pułk zmechanizowany

 Osobny artykuł: 41 Pułk Zmechanizowany.

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy

  • ppłk Zygmunt Bobrowski – od maja 1945 – do czerwca 1945
  • płk Włodzimierz Lipski /oficer radziecki/[7] – od czerwca 1945 – do stycznia 1946
  • ppłk Jan Wyderkowski – od stycznia 1946
  • p.o. mjr Józef Dobrzański
  • mjr/ppłk Henryk Bąkowski – od lutego 1947 – do stycznia 1948
  • mjr Hieronim Szewczyk – był dowódcą w 1952

Oficerowie

Przekształcenia[edytuj | edytuj kod]

41 pułk piechoty (1945–1958) → 41 pułk zmechanizowan (1958–1995) → 29 Brygada Zmechanizowana (1995–1998)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz organizacyjny Naczelnego Dowódcy WP nr 053/Org. z 30.3.1946 roku
  2. Kajetanowicz 2005 ↓, s. 429.
  3. a b Faszcza 2005 ↓, s. 13.
  4. Faszcza 2005 ↓, s. 14.
  5. Faszcza 2005 ↓, s. 14-15.
  6. Faszcza 2005 ↓, s. 24.
  7. Faszcza 2005 ↓, s. 23.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Dariusz Faszcza: Z Dziejów 12 Szczecińskiej Dywizji Zmechanizowanej. Warszawa: Dom Wydawniczy Bellona, 2005. ISBN 83-11-10131-0.
  • Andrzej Wojtaszak, Kazimierz Kozłowski: Żołnierz polski na Pomorzu Zachodnim X-XX wiek : materiały z sesji naukowej z 10 listopada 1999 r. : praca zbiorowa. Szczecin: Oddział Edukacji Obywatelskiej, 2001. ISBN 83-86992-76-X.
  • Stanisław Komornicki: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej, T. 1, Regularne jednostki ludowego Wojska Polskiego: formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek piechoty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.
  • Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń; Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
  • „Encyklopedia Szczecina”, t. II.
  • „Wojskowy Przegląd Historyczny” nr 2 z 1966 r., s. 13, 20.
  • „Polska Zbrojna”, 3-5 grudnia 1993 r., s. 4.
  • „Żołnierska Rzecz”, nr 17 z 1995 r., s. 8.