4 Dywizjon Artylerii Ciężkiej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
4 Dywizjon Artylerii Ciężkiej
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1939
Rozformowanie 1939
Tradycje
Rodowód 8 Pułk Artylerii Ciężkiej
Dowódcy
Pierwszy mjr Stefan Stachowski
Działania zbrojne
kampania wrześniowa
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk artyleria
Podległość 4 Dywizja Piechoty

4 Dywizjon Artylerii Ciężkiej (4 dac) – pododdział artylerii ciężkiej Wojska Polskiego II RP.

Dywizjon został sformowany w sierpniu 1939 roku, w Toruniu, przez 8 Pułk Artylerii Ciężkiej z przeznaczeniem dla 4 Dywizji Piechoty.

W jego skład weszły dwie baterie i pluton taborowy nr 4. Pierwsza bateria była uzbrojona w trzy 105 mm armaty wz. 29, natomiast druga bateria w trzy 155 mm haubice wz. 1917[1][2].

Działania bojowe[edytuj | edytuj kod]

Po sformowaniu dywizjon odmaszerował do rejonu koncentracji 4 DP. Początkowo broniła ona linii jezior od rz. Osy do rz. Drwęca. 2 września 4 DP otrzymała zadanie odzyskania utraconych pozycji w rejonie Radzynia. Początkowo prowadzono natarcie bez wsparcia ogniowego artylerii. Dopiero 3 września zgrupowanie 4 i 16 pal oraz 4 dac wsparło piechotę. W nocy z 3 na 4 września dywizja wycofywała się na Toruń i Włocławek.

8 września o świcie artyleria dywizyjna zajęła lasy w rejonie Brześć KujawskiKruszyn. Tu rozpoczęto przygotowania do walki nad Bzurą. Dywizjon maszerował dalej i po dwóch nocach zajął stanowiska w rejonie ŻychlinKutno. 10 września rano 4 pal i 4 dac były bombardowane z powierza. Dywizjon poniósł duże straty w ludziach i koniach.

4 dac wspólnie z II/4 pal maszerował w kolumnie bocznej w ugrupowaniu 14 pułku piechoty w kierunku na Bedlno-Walewice. Wieczorem skutecznie wsparł walkę o Rulice i Walewice. Niemcy ponieśli ciężkie straty. Zdobyto duże ilości sprzętu bojowego i samochodów.

Wobec zmiany planów operacyjnych 4 DP wycofała się na północny brzeg Bzury, a od 8:00 wzięła udział w zwrocie zaczepnym. Działania wspierał 4 dac w rejonie jeziora Okręt. Kolejne dwa dni to okres uciążliwych walk. Siły niemieckie zostały przegrupowane i uzyskały liczebną przewagę.

17 września nastąpiły zmasowane ataki niemieckiego lotnictwa i artylerii, oraz koncentryczne uderzenia czołgów. 4 dywizjon został rozbity. Ciężko ranny został dowódca, major Stefan Stachowski.

Organizacja wojenna i obsada personalna dywizjonu[edytuj | edytuj kod]

  • dowódca dywizjonu – mjr Stefan Stachowski († 21 IX 1939 z ran[3])
  • dowódca 1 baterii – kpt. Alfons Oborski
  • dowódca 2 baterii – kpt. Jan Marian Braziewicz
    • oficer baterii – ppor. Eugeniusz Różański[4].
    • oficer zwiadu - kpt. Andrzej Jeżyński
    • oficer gospodarczy - ppor. Piotr Kozłowski
  • dowódca plutonu taborowego nr 4 - ppor. art. Stanisław Julian Michalski[5]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Galster 1975 ↓, s. 402.
  2. Oborski 1945 ↓, s. 198.
  3. Ludwik Głowacki, Obrona Warszawy i Modlina ..., s. 251; Kazimierz Galster, Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914–1939, s. 402, 403 błędnie podał, że dowódcą 4 dac był mjr Stefan Tadeusz Starzyński podczas, gdy oficer ten w kampanii wrześniowej 1939 r. dowodził 15 dac i poległ 17 września 1939 r. pod Tułowicami.
  4. Organizacja i obsada personalna za: Karol Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej. s. 402.
  5. Michalski 1945 ↓, s. 188 autor relacji używa nazwy „kolumna amunicyjna”.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Karol Lucjan Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914 - 1939. Londyn: 1975.
  • Roman Łoś: Artyleria polska 1914–1939. Warszawa: Bellona, 1991. ISBN 83-11-07772-X.
  • Ludwik Głowacki, Obrona Warszawy i Modlina na tle kampanii wrześniowej 1939, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1985, wyd. V, ​ISBN 83-11-07109-8​.
  • Stanisław Julian Michalski: Relacja. W: B.I.31g [on-line]. IPMS, 1945. [dostęp 2018-03-05].
  • Alfons Oborski: Relacja. W: B.I.31g [on-line]. IPMS, 1945. [dostęp 2018-03-05].