5 Pułk Ułanów (austro-węgierski)
| Historia | |
| Państwo | |
|---|---|
| Sformowanie |
1848 |
| Rozformowanie |
1918 |
| Nazwa wyróżniająca | |
| Działania zbrojne | |
| I wojna światowa | |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | |
| Rodzaj sił zbrojnych | |
| Rodzaj wojsk | |
5 Węgierski (Chorwacki) pułk ułanów (niem. Ulanenregiment Nikolaus II. Kaiser von Rußland Nr.5[2]) – pułk kawalerii cesarskiej i królewskiej Armii.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Pułk powstał w 1848[2] Żołnierze nosili czapki jasnoniebieskie, guziki złote[3]. Szef pułku: cesarz Rosji Mikołaj II Romanow (od 1894).
W 1914 roku pułk stacjonował w Szombathely na terytorium 5 Korpusu, natomiast kadra zapasowa pułku pozostawała w Varaždinie (niem. Warasdin) na terytorium 13 Korpusu, który był jego okręgiem uzupełnień. Pułk wchodził w skład 16 Brygady Kawalerii[4].
Skład narodowościowy w 1914: 97% Chorwaci i Serbowie, 3% inni[5].
Skład pułku
[edytuj | edytuj kod]Rozporządzeniem z 1897 wprowadzało nowy etat pułku. Przewidywał on sztab liczący 11 oficerów oraz 23 szeregowych i 25 koni. Pododdziałami bojowymi były dwa dywizjony, w każdym 5-osobowy sztab i trzy szwadrony, każdy w sile 171 „szabel” i 149 koni. Ponadto pułk posiadał drużynę pionierów liczącą jednego oficera, 24 podoficerów i szeregowców, 25 koni oraz patrol telegraficzny. Pułk na stopie pokojowej dysponował też 27-osobową kadrą zapasową. Stan etatowy pułku wynosił 45 oficerów i urzędników wojskowych, 1095 podoficerów i szeregowców oraz 970 koni[6].
Po mobilizacji w 1914 pułk dysponował dwoma dywizjonami po trzy szwadrony. Szwadrony liczyły 117 żołnierzy i dzieliły się na trzy plutony. Ponadto w pułku znajdował się patrol telegraficzny i szwadron (kadra) zapasowy. Stan etatowy pułku (bez kadry zapasowej) wynosił 37 oficerów oraz 874 podoficerów i żołnierzy[7].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Baczkowski 2012 ↓, s. 309.
- ↑ a b Pułki kawalerii 1914 ↓, ułani.
- ↑ Jung 2020 ↓, s. 39.
- ↑ Schematismus 1914 ↓, s. 734.
- ↑ Pułki kawalerii 1914 – narodowości ↓, dragoni.
- ↑ Baczkowski 2012 ↓, s. 276.
- ↑ Nowakowski 1992 ↓, s. 30.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Michał Baczkowski: Kawaleria austriacka i austro-węgierska w latach 1792–1914. W: Aleksander Smoliński (red.): Do szarży marsz, marsz... Studia z dziejów kawalerii. T. 2. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2012. ISBN 978-83-231-2783-3.
- Juliusz Bator: Wojna galicyjska. Działania armii austro-węgierskiej na froncie północnym (galicyjskim) w latach 1914–1915. Kraków: Wydawnictwo EGIS Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-7396-747-2. OCLC 316449958.
- Glenn Jewison, Jörg C. Steiner: Austro-Hungarian Army – Cavalry Regiments 1914. [w:] Austro-Hungarian Land Forces 1848-1918 [on-line]. austro-hungarian-army.co.uk/. [dostęp 2025-10-27]. (ang.).
- Glenn Jewison, Jörg C. Steiner: Austro-Hungarian Army – Cavalry Regiments 1914 – Nationality. [w:] Austro-Hungarian Land Forces 1848-1918 [on-line]. austro-hungarian-army.co.uk/. [dostęp 2025-10-27]. (ang.).
- Peter Jung: Armia austro-węgierska w I wojnie światowej. T. 1. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2020. ISBN 978-83-8178-241-8.
- Schematismus für das k.u.k. Heer und für die k.u.k. Kriegsmarine für 1914. Wiedeń: Nadworna i Państwowa Drukarnia, luty 1914. (niem.).