77 Pułk Piechoty (II RP)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
77 Pułk Piechoty
Kowieński pułk strzelców
Ilustracja
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1918
Rozformowanie 1939
Tradycje
Święto 12 lutego
Nadanie sztandaru 1922
Rodowód Kowieński pułk strzelców
Dowódcy
Pierwszy mjr Leon Łada-Zawistowski
Ostatni ppłk dypl. August Nowosielski
Działania zbrojne
wojna polsko-bolszewicka
bitwa pod Nowogródkiem (18 IV 1919)
bitwa pod Oranami (16 VII 1920)
bitwa pod Lemanem
bitwa nad Niemnem (20–26 IX 1920)
kampania wrześniowa
bitwa pod Piotrkowem T. (4–6 IX 1939)
Organizacja
Dyslokacja Lida
Rodzaj wojsk piechota
Podległość Dywizja L-B
2 Dywizja L-B
19 Dywizja Piechoty
77pstrz.png
Bitwa wilno 1920.png
Święto 77 pp w Lidzie – defilada pułku wśród tłumu mieszkańców; luty 1937
Święto 77 pp w Lidzie – podoficerowie na sali podczas bankietu; luty 1937
Jubileusz 25-lecia 1. DP Leg. w Wilnie – prezydent RP Ignacy Mościcki przechodzi przed pocztami sztandarowymi zgromadzonymi na Placu Łukiskim; widoczny sztandar 77 pp, sierpień 1939

77 Pułk Piechoty (77 pp) – oddział piechoty Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej.

Pułk powstał 16 grudnia 1918 w Zambrowie w składzie Dywizji Litewsko-Białoruskiej. W wojnie polsko-bolszewickiej poniósł bardzo duże straty. W momencie kontrofensywy znad Wieprza zredukowany został do jednego batalionu i podporządkowany 60 pułkowi piechoty wielkopolskiej. Zdobywał Łomżę i Stawiski, zaś pod Wincentą i Lemanem zatrzymywał usiłujące się przebić przez granicę oddziały 3 Korpusu Kawalerii Gaj-Chana. Po nieudanej obronie Lemana poddającą się do niewoli straż tylną pułku kozacy zasiekli szablami. Spoczywają na starym cmentarzu w Kolnie.

W okresie międzywojennym wchodził w skład 19 Dywizji Piechoty, stacjonował na terenie Okręgu Korpusu Nr III w Lidzie[1].

W czasie wojny obronnej 1939 wchodził w skład 19 Dywizji Piechoty walczącej w ramach Armii „Prusy”[2].

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

12 grudnia 1918 w Zambrowie major Leon Łada-Zawistowski rozpoczął formowanie Kowieńskiego pułku strzelców[3]. Formalnie powstał 16 grudnia jako oddział Dywizji Litewsko-Białoruskiej, a żołnierze rekrutowali się przede wszystkim spośród członków tamtejszej Polskiej Organizacji Wojskowej i Samoobrony Kowieńskiej, którzy po nieudanym powstaniu wileńskim zdołali przedrzeć się przez kordon niemiecki na ziemie Królestwa Polskiego[4].

W lutym 1919, czyli w momencie wyruszenia na front liczył 173 ludzi i składał się z dwóch kompanii strzeleckich, kompanii technicznej, plutonu instruktorskiego, oddziału konnych wywiadowców i taborów[4]. W czerwcu posiadał już dowództwo, dwa bataliony po cztery kompanie strzeleckie i kompania ciężkich karabinów maszynowych, kompanię techniczną, pluton telegraficzny, oddział konnych wywiadowców. Liczył około 600 żołnierzy. W czasie walk uzupełnienia rekrutowały się przeważnie z Polaków mieszkających na zachodniej Białorusi[5].

W grudniu 1919 batalion zapasowy pułku stacjonował w Kojdanowie[6].

21 lutego 1921 roku w skład pułku został wcielony jeden batalion z rozformowanego 6 Harcerskiego pułku strzelców. Batalion ten otrzymał numer „III”. 5 marca 1921 roku pułk został przeniesiony do Wilna, a na początku następnego roku do garnizonu Lida[7].

Kowieński pułk strzelców w walce o granice[edytuj | edytuj kod]

Walki na północnym odcinku frontu[edytuj | edytuj kod]

12 lutego 1919 nowo sformowane pododdziały Kowieńskiego pułku strzelców wyruszyły na front w rejon Mostów. Były to: dwie kompanie strzeleckie, kompania techniczna, pluton instruktorski, oddział konnych wywiadowców i część taborów. W sumie pododdziały liczyły zaledwie 173 żołnierzy[5]. Po przybyciu w rejon walk zajęły pozycje obronne nad Szczarą. W marcu oddział wykonał wypady na Nowojelnię i Różankę.

W połowie kwietnia Polacy rozpoczęli ofensywę w kierunku na Wilno. Główne zadanie miała wykonać 1 Dywizja Piechoty Legionów i grupa kawalerii Władysława Beliny-Prażmowskiego. Rozmieszczona nad Szczarą Dywizja Litewsko-Białoruska miała wykonać uderzenie pomocnicze. Kowieński pułk strzelców, działając w składzie grupy mjr. Zawistowskiego, zdobył Nowogródek i zabezpieczył skrzydło oddziałów maszerujących na Wilno[5].

W pierwszych dniach lipca dowódca Frontu Litewsko-Białoruskiego gen. Stanisław Szeptycki podjął działania zaczepne mające na celu opanowanie Mińska i oparcie frontu o linię Berezyny i Dźwiny[8]. Główne zadanie wykonywała 2 Dywizja Piechoty Legionów, a DL-B miała wykonać uderzenie pomocnicze. Podczas ofensywy pułk toczył zacięte walki w Puszczy Nalibockiej[5].

Po zakończonej sukcesem ofensywie, Kowieński pułk strzelców, już w składzie III Brygady z 2 Dywizji Litewsko-Białoruskiej został skierowany na polsko-litewską linię demarkacyjną[5]. Pod koniec czerwca 1920 pułk (bez I batalionu) został pospiesznie ściągnięty pod Wilno.

W działaniach odwrotowych i w operacji warszawskiej[edytuj | edytuj kod]

4 lipca rozpoczęła się ofensywa wojsk Frontu Zachodniego Michaiła Tuchaczewskiego.

Rozpoczął się ogólny odwrót. Przełamywane i obchodzone były kolejne linie obronne, a wojska polskie wycofywały się za Niemen.

W walkach o Wilno pułk stracił około 80% „bagnetów”. Pozostałych żołnierzy skierowano do Grodna. Do Grodna przybył też wcześniej walczący w rejonie Oran jego I batalion. Pod Grodnem jednostka utraciła większość broni ciężkiej. Z jej resztek wydzielono jeden batalion, który wziął udział w walkach odwrotowych. Walczył nad Narwią, a następnie został skierowany pod Warszawę celem uzupełnienia i reorganizacji. 17 sierpnia I batalion walczył o Płock. II batalion został przewieziony do Grodziska Mazowieckiego i tam został uzupełniony w broń i ludzi. Będąc w składzie 15 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty uczestniczył w polskim kontruderzeniu znad Wieprza. Ścigał nieprzyjaciela w kierunku Narwi i granicy z Prusami Wschodnimi[5]. Pod koniec sierpnia pododdziały pułku zostały skoncentrowane w Modlinie. Tu stopniowo uzupełniono je do pełnych stanów. Z Kowieńskiego pułku strzelców wydzielono dwa bataliony, które weszły w skład „zbuntowanych” oddziałów gen. Lucjana Żeligowskiego[5], a pułk został skadrowany[5].

Na Litwie Środkowej[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Litwa Środkowa.

Pod koniec wojny polsko-bolszewickiej, gdy wojska polskie przechodziły do kontrofensywy znad Niemna, do Polski stopniowo powracały ziemie utracone uprzednio na rzecz Armii Czerwonej. Jednak wszelkie działania dążące do opanowania Wilna działaniami militarnymi były niemożliwe ze względu na międzynarodowe zobowiązania rządu polskiego. Chodzi tutaj m.in. o układ w Spa, a także naciski ministerstwa spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii. W tym momencie marszałek Józef Piłsudski zaczął rozpatrywać możliwość przeprowadzenia „nieoficjalnej” akcji wojskowej.

20 września Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego wezwało gen. Lucjana Żeligowskiego do Kwatery Głównej stacjonującej w owym czasie w Białymstoku. Żeligowski zameldował się wraz ze swoim adiutantem por. Stanisławem Łepkowskim dopiero 30 września[9]. W czasie rozmowy pomiędzy dwoma wojskowymi Marszałek otwarcie zasygnalizował, że w interesie Polski leży wywołanie w Wilnie powstania miejscowej ludności, które uświadomiłoby zachodniej dyplomacji, iż miasto zamieszkane jest przez Polaków, którzy nie mogą i nie chcą zaakceptować władzy litewskiej, a tym bardziej bolszewickiej.

 Osobny artykuł: Bunt Żeligowskiego.

Marsz oddziałów gen. Lucjana Żeligowskiego na Wilno rozpoczął się o 6:00 8 października. Ich trzonem była 1 Dywizja Litewsko-Białoruska. Już następnego dnia przełamano słaby opór litewskiego 4 pułku piechoty i opanowano miasto[10]. Wydzielone w Modlinie z Kowieńskiego Pułku Strzelców dwa bataliony „ochotników” zasiliły 1 DL-B i wzięły udział w walkach w rejonie Giedroyć. Jako Kowieński pułk strzelców[a] weszły w skład Wojsk Litwy Środkowej[11]. Po zakończeniu działań wojennych pułk przez pewien czas pozostawał na linii demarkacyjnej[11].

Bilans działań[edytuj | edytuj kod]

W walkach o niepodległość Polski w Kowieńskim pułku strzelców zginęło 11 oficerów i 179 szeregowych i podoficerów[11].

Za zasługi bojowe w wojnie 1918–1920 19 żołnierzy pułku zostało odznaczonych Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari. Ponadto 29 oficerów, 10 podchorążych, 5 chorążych i 74 szeregowych zostało odznaczonych Krzyżem Walecznych, w tym: 4 oficerów i 2 szeregowych – po raz czwarty, 5 oficerów – po raz trzeci, 5 oficerów, 1 podchorąży i 1 szeregowy – po raz drugi oraz 15 oficerów, 9 podchorążych, 5 chorążych i 71 szeregowych – po raz pierwszy. Krzyżem Zasługi Wojsk Litwy Środkowej odznaczonych zostało 21 oficerów, 5 podchorążych i 64 szeregowych[12], 49 patentem waleczności Frontu Litewsko-Białoruskiego[11].

Kawalerowie Virtuti Militari[edytuj | edytuj kod]

Order Virtuti Militari
Żołnierze pułku odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari za wojnę 1918–1920
kpt. Witold Komierowski sierż. Henryk Komorowski szer. Seweryn Koralewski
pchor. Romuald Kwieciński kpr. Romuald Macewicz ppor. Witold Michalski
kpr. Bronisław Pietkiewicz por. Kazimierz Polionis kpt. Jan Prokop
mjr Mieczysław Rymkiewicz kpt. Jerzy Słomczyński por. Jan Sobecki
kpt. Stefan Świechowski kpr. Zygmunt Szumski kpt. Zygmunt Bohusz-Szyszko
szer. Feliks Turłowicz kpt. Adolf Wojdat płk Leon Zawistowski
ppor. Witold Żukowski

Pułk w okresie pokoju[edytuj | edytuj kod]

19 DP w 1938.jpg

W okresie międzywojennym 77 pp wchodził w skład 19 Dywizji Piechoty, której oddziały stacjonowały na terenie Okręgu Korpusu Nr III[1].

 Osobny artykuł: Święta wojskowe w Polsce.

19 maja 1927 roku Minister Spraw Wojskowych marszałek Polski Józef Piłsudski ustalił i zatwierdził dzień 12 lutego, jako datę święta pułkowego[13]. Pułk obchodził swoje święto w rocznicę wymarszu pułku z Zambrowa na front przeciwsowiecki[14].

Na podstawie rozkazu wykonawczego Ministerstwa Spraw Wojskowych do Departamentu Piechoty o wprowadzeniu organizacji piechoty na stopie pokojowej PS 10-50 z 1930 roku, w Wojsku Polskim wprowadzono trzy typy pułków piechoty. 77 pułk piechoty zaliczony został do typu III pułków piechoty o stanach zbliżonych do wojennych. Na czas wojny przewidywany był do działań osłonowych. Corocznie otrzymywał około 1010 rekrutów. Jego obsadę stanowiło 68 oficerów i 2200 podoficerów i żołnierzy[15].

Obsada personalna i struktura organizacyjna w marcu 1939[16][b]
Dowództwo, kwatermistrzostwo i pododdziały specjalne
dowódca pułku ppłk dypl. Wiktor Majewski
I zastępca dowódcy pułku ppłk Stanisław Konstanty Gąsiorek
adiutant kpt. Tomasz Tadeusz Bednarowski
starszy lekarz ppłk lek. dr Marian Buczyński
młodszy lekarz vacat
II zastępca dowódcy pułku (kwatermistrz) mjr Wiktor Stoczkowski
oficer mobilizacyjny kpt. adm. (piech.) Adolf Brażuk
zastępca oficera mobilizacyjnego kpt. Antoni Kościelny
oficer administracyjno-materiałowy kpt. Adolf Jan Wiśniewski
oficer gospodarczy kpt. int. Józef Boumillo
oficer żywnościowy chor Jan Antkowiak
oficer taborowy[c] por. tab. Stanisław Jan Szponder
oficer placu Lida kpt. adm. (piech.) Henryk Jackiewicz
kapelmistrz ppor. adm. (kapelm.) Jan Brodala
dowódca plutonu łączności kpt. Zdzisław Mateusz Starza-Dzierżbicki
dowódca plutonu pionierów por. Paweł Szczęśniewicz
dowódca plutonu artylerii piechoty kpt. art. Jerzy Schmidtke
dowódca plutonu ppanc. por. Teofil Pietraszko
dowódca oddziału zwiadu por. Adam Jan Machnica
I batalion
dowódca batalionu mjr Władysław Stanisław Włodyga
dowódca 1 kompanii kpt. Roman Kuczyński
dowódca plutonu ppor. Bolesław Stanisław Janowski
dowódca plutonu ppor. Eugeniusz Aleksander Glasenapp
dowódca 2 kompanii kpt. Ludwik Marian Ścigalski
dowódca plutonu por. Jerzy Władysław Filar
dowódca plutonu ppor. Włodzimierz Kamliński
dowódca 3 kompanii kpt. Franciszek Ostrowski
dowódca plutonu ppor. Tadeusz Edward Kowalski
dowódca plutonu ppor. Adam Walczak
dowódca 1 kompanii km kpt. Leon Jakub Gnatowski
dowódca plutonu por. Wacław I Jarocki
dowódca plutonu por. Stanisław Jezierski
dowódca plutonu ppor. Franciszek Szmatko
II batalion
dowódca batalionu mjr Stanisław Marcin Jurkiewicz
dowódca 4 kompanii kpt. Mieczysław Zygmunt Szawłowski
dowódca plutonu ppor. Edmund Stanisław Wrona
dowódca 5 kompanii por. Leonard Ludwik Grabowiecki
dowódca plutonu por. Józef Kieloch
dowódca plutonu por. Edmund Woronowicz
dowódca plutonu ppor. Marian Bujalski
dowódca 6 kompanii kpt. Rudolf Schreyner
dowódca plutonu ppor. Bolesław Kucharek
dowódca 2 kompanii km kpt. Stanisław Juras
dowódca plutonu por. Tadeusz Józef Lubiński
dowódca plutonu ppor. Leon Tadeusz Kobzdej
III batalion
dowódca batalionu vacat
dowódca 7 kompanii kpt. Alfons Merecki
dowódca plutonu ppor. Witold Turonek
dowódca 8 kompanii por. Zdzisław Antoni Baraniecki
dowódca plutonu por. Edward Wojniusz
dowódca plutonu ppor. Jan Kołodziej
dowódca 9 kompanii kpt. Romuald Aleksander Borowiecki
dowódca plutonu ppor. Jan Piotr Ochalski
dowódca plutonu ppor. Edmund Ślot
dowódca 3 kompanii km por. Władysław I Wysocki
dowódca plutonu ppor. Józef Matusiak
na kursie kpt. Tadeusz Smuszowicz
na kursie por. Jan Sinicki
na kursie por. Wojciech Stanisław Pitio
Dywizyjny Kurs Podchorążych Rezerwy 19 DP
dowódca kpt. Alfred Jan Kruczyński
dowódca plutonu por. Edward Porada
dowódca plutonu por. Jan Szewluk
dowódca plutonu por. Antoni Wawrzyniec Kupczun
dowódca plutonu por. Alfred Bernard Henryk Namysł
Obwodowa komenda przysposobienia wojskowego nr 77[d]
komendant obwodowy PW kpt. piech. Stanisław Grzywacz
komendant powiatowy PW „Lida” por. kontr. piech. Józef Wołoszkiewicz
komendant powiatowy PW „Szczuczyn N.” kpt. adm. (piech.) Stanisław Malicki

Pułk w kampanii wrześniowej[edytuj | edytuj kod]

W czasie wojny obronnej 1939 wchodził w skład 19 Dywizji Piechoty walczącej w ramach Armii „Prusy”[2].

Obsada personalna i struktura organizacyjna we wrześniu 1939[19]
Dowództwo
dowódca ppłk dypl. piech. August Nowosielski
I adiutant por. Jan Sinicki
II adiutant ppor. rez. Józef Franciszek Ignaszewski
oficer łączności kpt. Zdzisław Mateusz Straża-Dzieżbicki
kwatermistrz kpt. Stanisław Juras
oficer płatnik por. rez. Klemens Józef Tywoński
kapelan ks. Leoncjusz Kasperek
dowódca kompanii gospodarczej por. Jan Stanisław Szponder
I batalion
dowódca I batalionu mjr Władysław Stanisław Włodyga
dowódca 1 kompanii strzeleckiej ppor. rez. Wilhelm Perkowski
dowódca 2 kompanii strzeleckiej por. Wojciech Stanisław Pitio
dowódca 3 kompanii strzeleckiej ppor. rez. Józef Liskiewicz
dowódca 1 kompanii cekaemów kpt. Leon Gnatowski
II batalion
dowódca II batalionu mjr Stanisław Jurkiewicz
dowódca 4 kompanii strzeleckiej NN
dowódca 5 kompanii strzeleckiej kpt. Mieczysław Szawłowski
dowódca 6 kompanii strzeleckiej kpt. Rudolf Schreyner
dowódca 2 kompanii cekaemów por. Władysław I Wysocki
III batalion
dowódca III batalionu mjr Janusz Czarnocki
dowódca 7 kompanii strzeleckiej NN
dowódca 8 kompanii strzeleckiej NN
dowódca 9 kompanii strzeleckiej NN
dowódca 3 kompanii cekaemów por. Tadeusz Lubiński
Pododdziały specjalne
dowódca kompanii przeciwpancernej por. Teofil Pietraszko
dowódca plutonu artylerii piechoty
dowódca kompanii łączności kpt. Jerzy Schmidtke
dowódca kompanii zwiadowców por. Adam Machnica
dowódca plutonu pionierów NN
dowódca plutonu przeciwgazowego NN

Symbole pułku[edytuj | edytuj kod]

Uroczystość wręczenia sztandaru pułkowego. Nowa Wilejka, 18 kwietnia 1922. Na zdjęciu widoczni m.in. marsz. Józef Piłsudski i gen. Daniel Konarzewski
Sztandar
 Osobny artykuł: Polskie sztandary wojskowe.

11 listopada 1919 roku w Wilnie generał Stanisław Szeptycki wręczył Kowieńskiemu Pułkowi Strzelców chorągiew ufundowaną przez Tymczasowy Komitet Polityczny Ziemi Kowieńskiej. Nie była to chorągiew przepisowa ponieważ posiadała wizerunek Matki Boskiej Ostrobramskiej, a zamiast numeru „77”, inicjały „P. S. K.” Chorągiew została przerobiona i wręczona powtórnie. Ceremonia wręczenia chorągwi odbyła się 18 kwietnia 1922 roku w Nowej Wilejce. Dowódca pułku odebrał chorągiew z rąk marszałka Józefa Piłsudskiego[20][2].

Odznaka pamiątkowa

28 lutego 1922 roku Minister Spraw Wojskowych generał porucznik Kazimierz Sosnkowski zatwierdził odznakę pamiątkową 77 pp[21].

Odznaka o wymiarach 41 × 31,5 mm ma kształt tarczy bojowej, emaliowanej na czerwono, na którą nałożono trzy herby: u góry Polski i Litwy, u dołu Żmudzi, a także datę powstania pułku „12 XII 1918”. Na tarczę nałożone zostały dwie skrzyżowane szable ze złotymi rękojeściami wystającymi ponad tarczę i złączone łańcuszkiem. Odznaka oficerska bita była w srebrze, czteroczęściowa, złocona i emaliowana, żołnierska była dwuczęściowa, bita w tombaku, srebrzona i patynowana, bez emalii. Wykonawcą odznak był Wiktor Gontarczyk z Warszawy[22].

Odznaka „Niedźwiedzi”

Decyzją z 28 marca 1922 roku Naczelnik Państwa i Naczelny Wódz Józef Piłsudski zezwolił na noszenie przez żołnierzy 77 pp na naramiennikach odznaki „Niedźwiedzi”[23]. Żołnierze nosili tę odznakę zamiast obowiązkowego numeru „77”[e] – herb ziemi kowieńskiej.

Strzelcy kowieńscy[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: oficerowie 77 Pułku Piechoty (II RP).
Dowódcy pułku[25]
Zastępcy dowódcy pułku
  • mjr / ppłk piech. Mieczysław Rymkiewicz (10 VII 1922[26] – 1925[27])
  • ppłk piech. Jan II Kubin (IV 1928 – 31 XII 1931 → komendant PKU Czortków)
  • ppłk piech. Franciszek Wielgut (15 VII 1932 – XI 1933 → komendant KK Nr 1)
  • ppłk dypl. Adolf Tytus Nykulak (od XII 1933[28])
  • ppłk piech. Stanisław Konstanty Gąsiorek (1939)

II zastępcy dowódcy pułku – kwatermistrzowie

  • mjr piech. Wiktor Stoczkowski (1939)
Obsada personalna pułku w 1928 roku
  • dowódca – ppłk piech. Franciszek Alter
  • zastępca dowódcy – ppłk piech. Jan Kubin
  • kwatermistrz – ppłk piech. Stanisław Krzyż
  • oficer sztabowy pułku – mjr Henryk Dmowski
  • obwodowy komendant Przysposobienia Wojskowego – mjr piech. Józef Synoś
  • płatnik – por. Karol Horodyski
  • dowódca I batalionu – mjr Eugeniusz Kaniowski
  • dowódca II batalionu – mjr Czesław Krzowski
  • dowódca III batalionu – mjr Franciszek Sękara

Żołnierze 77 pułku piechoty – ofiary zbrodni katyńskiej[edytuj | edytuj kod]

Biogramy ofiar zbrodni katyńskiej znajdują się między innymi w bazach udostępnionych przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego[29] oraz Muzeum Katyńskie[30][g][h].

Nazwisko i imię stopień zawód miejsce pracy przed mobilizacją zamordowany
Arendarski Antoni Jan ppor. rez. Katyń
Berczyński Kazimierz ppor. rez. urzędnik Nowogródek Katyń
Borowiecki Zygmunt por. rez. handlowiec Katyń
Borżym Władysław ppor. rez. nauczyciel szkoła powszechna w Wołkowysku Katyń
Chyliński Stefan ppor. rez. urzędnik Bank Rolny w Kielcach Katyń
Czaprowski Alfons ppor. rez. nauczyciel Katyń
Daszkiewicz Kazimierz ppor. rez. Katyń
Dmochowski Antoni ppor. rez. nauczyciel Szkoła Powszechna w Jachach Katyń
Gorbacz Anroni ppor. rez. nauczyciel Szkoła Powszechna w Muncewiczach Katyń
Gryko Władysław ppor. rez. nauczyciel szkoła w Klepaczach Katyń
Juras Stanisław[33] kapitan żołnierz zawodowy Katyń
Jurewicz Aleksander ppor. rez. nauczyciel szkoła w Orli n. Niemnem Katyń
Kałafatiuk Władysław ppor. rez. nauczyciel Szkoła Powszechna w Koreliczach Katyń
Karwański Roch ppor. rez. nauczyciel szkoła w ok. Równego Katyń
Korona Franciszek por. rez. wicedyr. Polski Monopol Tytoniowy Katyń
Krajewski Zygmunt ppor. rez. agronom stypendysta rządu RP w Liberii Katyń
Kruk Stefan ppor. rez. nauczyciel Szkoła Powszechna w Lubczy Katyń
Lebiedź Stanisław ppor. rez. nauczyciel Szkoła Powszechna w Danejkach Katyń
Łodykowski Augustyn ppor. rez. nauczyciel Szkoła w Kruciłowicach Katyń
Maliniwski Leon ppor. rez. technik ogrodnik Katyń
Matla Władysław ppor. rez. student SGGW Katyń
Mioduszewski Józef[34] ppor. żołnierz zawodowy Katyń
Nadolski Piotr ppor. rez. technik budowlany Katyń
Nowosielski August ppłk dypl. żołnierz zawodowy Katyń
Olszewski Tadeusz ppor. rez. Szkoła Rolnicza w Łazdunach Katyń
Palczewski Konstanty ppor. rez. nauczyciel szkoła powszechna Katyń
Ramsza Jan Paweł ppor. rez. nauczyciel gimnazjum w Lidzie Katyń
Rutkiewicz Tadeusz por. rez. technik Katyń
Sinicki Jan[35] por. żołnierz zawodowy Katyń
Wabiszczewicz Piotr ppor. rez. inżynier rolnik pracował w Stolinie Katyń
Berent Zygmunt podporucznik rezerwy poligraf państwowa drukarnia w Warszawie Charków
Bujalski Marian porucznik żołnierz zawodowy Charków
Ciechnowicz Włodzimierz podporucznik rezerwy lekarz Charków
Dzierzbicki-Straża Zdzisław kapitan żołnierz zawodowy Charków
Emiljanowicz Stanisław porucznik rezerwy lekarz Szpital w Choroszczy Charków
Gąsiorek Stanisław podpułkownik żołnierz zawodowy (e) Charków
Jureko Władysław podporucznik rezerwy Charków
Klimczak Janusz podporucznik rezerwy Huta Szkła w Warszawie Charków
Kostrowicki Andrzej podporucznik rezerwy inżynier rolnik Zarząd OZN w Nowogródku Charków
Kowalski Tom podporucznik rezerwy inżynier architekt Charków
Majewski Damian podporucznik rezerwy prawnik Charków
Merecki Alfons kapitan żołnierz zawodowy Charków
Mizgier Stanisław porucznik rezerwy nauczyciel szkoła powszechna Charków
Namysł Alfred Bernard porucznik żołnierz zawodowy Charków
Nitkowski Ignacy porucznik rezerwy inżynier leśnik Nadleśnictwo Toruń Charków
Paprota Piotr podporucznik rezerwy mierniczy Charków
Pawlik Kazimierz podporucznik rezerwy nacz. więzienia we Lwowie Charków
Pigłowski Jerzy podporucznik rezerwy urzędnik Magistrat m. Warszawy Charków
Płażewski Zygmunt porucznik rezerwy nauczyciel Szkoła Powszechna w Wiśniewie Charków
Prudziłko Wincenty podporucznik rezerwy nauczyciel szkoła powszechna Charków
Skrzypiec Janusz Jerzy podporucznik rezerwy nauczyciel Charków
Słojewski Zbigniew podporucznik rezerwy prawnik Charków
Spanily Zdzisław porucznik rezerwy inżynier leśnik Lasy hr. Karola O’Rourke we Wsielubiu Charków
Sylwanowicz Marian podporucznik rezerwy nauczyciel szkoła powszechna Charków
Szmatko Franciszek porucznik żołnierz zawodowy Charków
Sznela Czesław podporucznik rezerwy nauczyciel Charków
Śpiewak Stanisław podporucznik rezerwy nauczyciel Szkoła Powszechna w Jeziorach Charków
Trębski Roman Jan podporucznik rezerwy inżynier leśnik Nadleśnictwo Baranowicze Charków
Zagozdon Stefan podporucznik rezerwy technik meliorant Charków
Zaorski Mieczysław podporucznik rezerwy nauczyciel Charków
Buczyński Marian podpułkownik żołnierz zawodowy starszy lekarz 77 pp ULK
Boumiłło Józef kapitan żołnierz zawodowy BLK
Żyliński Wiktor Mirosław ppor. rez. inżynier wł. majątku Sołopieciszki BLK

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Jednocześnie w Wojsku Polskim nadal istniał skadrowany Kowieński pułk strzelców[11].
  2. Wykaz zawiera obsadę jednostki według stanu bezpośrednio przed rozpoczęciem mobilizacji pierwszych oddziałów Wojska Polskiego w dniu 23 marca 1939, ale już po przeprowadzeniu ostatnich awansów ogłoszonych z datą 19 marca 1939[17].
  3. Oficer taborowy był jednocześnie dowódcą kompanii gospodarczej.
  4. Obwodowa komenda pw nr 77 była jednostką Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego, podległą kierownikowi Okręgowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego Okręgu Korpusu Nr III, funkcjonującą w razie mobilizacji według etatu pokojowego. 77 Pułk Piechoty był jednostką ewidencyjną dla oficerów służby czynnej, zajmujących w czasie pokoju stanowiska obwodowych i powiatowych komendantów pw[18]
  5. Dla utrwalenia zaś w tradycji pułku idei, dla której został on sformowany, zezwolił Naczelnik Państwa Józef Piłsudski na noszenia przez oficerów i szeregowych, zamiast numeru „77” na naramiennikach „niedźwiadka”, stojącego na tylnych łapach. Odznaka ta, będąca herbem ziemi kowieńskiej i Żmudzi, noszona jest przez żołnierzy pułku ze szlachetną dumą…[24]
  6. Do 1 czerwca 1935 roku figurował w ewidencji Wojska Polskiego jako Gustaw Wiktor Nowosielski. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 8 z 1 czerwca 1935 roku, s. 56.
  7. Jeśli nie zaznaczono inaczej, miejsce służby żołnierzy zawodowych przed mobilizacją podano za: Ryszard Rybka, Kamil Stepan; Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939[31].
  8. Jeśli nie zaznaczono inaczej, informacje o żołnierzach znajdujących się na Białoruskiej Liście Katyńskiej pochodzą z książki: Maciej Wyrwa; Nieodnalezione ofiary Katynia? : lista osób zaginionych na obszarze północno-wschodnich województw II RP od 17 września 1939 do czerwca 1940[32].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Almanach Oficerski 1923/24 ↓, s. 52.
  2. a b c Satora 1990 ↓, s. 145.
  3. Baron 1929 ↓, s. 5.
  4. a b Market 2002 ↓, s. 3.
  5. a b c d e f g h Market 2002 ↓, s. 4.
  6. Odziemkowski 2010 ↓, s. 226.
  7. Baron 1929 ↓, s. 27.
  8. Mieczkowsk 1929 ↓, s. 14.
  9. Łach 2014 ↓, s. 94.
  10. Market 2004 ↓, s. 7.
  11. a b c d e Market 2002 ↓, s. 5.
  12. Baron 1929 ↓, s. 32.
  13. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 16 z 19 maja 1927 roku, poz. 174.
  14. Baron 1929 ↓, s. 6, 28.
  15. Jagiełło 2007 ↓, s. 63–65.
  16. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. 639–640, 681.
  17. Rocznik oficerski 1939 ↓, s. VI.
  18. Rybka i Stepan 2010 ↓, s. 808.
  19. Bieliński 2017 ↓, s. 30.
  20. Baron 1929 ↓, s. 28–29.
  21. Zatwierdzenie odznak pamiątkowych. „Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych”. 9, s. 192, 28 lutego 1922. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych. 
  22. Sawicki i Wielechowski 2007 ↓, s. 124.
  23. Odznaka 77 pp. „Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych”. 17, s. 328, 25 kwietnia 1922. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych. 
  24. Baron 1929 ↓, s. 28.
  25. Prugar-Ketling (red.) 1992 ↓, metryka.
  26. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922 roku, s. 543.
  27. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 55 z 22 maja 1925 roku, s. 274.
  28. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934 roku, s. 7.
  29. Katyń – miejsca pamięci
  30. Muzeum Katyńskie – Księgi Cmentarne.
  31. Rocznik oficerski 1939 ↓.
  32. Wyrwa 2015 ↓.
  33. Księgi Cmentarne – wpis 1406.
  34. Księgi Cmentarne – wpis 2390.
  35. Księgi Cmentarne – wpis 3336.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]