9 Pułk Strzelców Granicznych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
9 Pułk Strzelców Granicznych
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1920
Rozformowanie 1921
Tradycje
Rodowód 1 dywizjon WSG
Organizacja
Formacja Strzelcy Graniczni
Podległość Dowództwo Strzelców Granicznych

9 Pułk Strzelców Granicznych – jednostka organizacyjna Strzelców Granicznych w II Rzeczypospolitej.

Powstał on na bazie 1 samodzielnego dywizjonu Strzelców Granicznych, a 2 dywizjon został utworzony z kadry szwadronu szkolnego oraz z naboru rekruta.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Po marcowej reorganizacji w 1920 roku formacji granicznych przystąpiono do formowania dalszych większych jednostek granicznych i powiększania składu osobowego korpusu. Rozkazem ministra spraw wojskowych z 7 maja 1920 roku nakazano sformowanie 9 pułku Strzelców Granicznych[1]. Rozkaz nakazywał[2]:

Quote-alpha.png
W ślad za rozporządzeniem nr 4540/org., celem obsadzenia odcinka wołyńskiego kordonu sanitarnego zarządzam przeformowanie 1 samodzielnego dywizjonu Strzelców Granicznych […]

Dowództwo samodzielnego dywizjonu zostało przemianowane na dowództwo 9 pułku Strzelców Granicznych, a dowódca dywizjonu objął czasowo dowództwo pułku. 1 samodzielny dywizjon StG stał się I/9 pStG, a jego dowództwo utworzono z personelu dowództw szwadronów[2].

II dywizjon powstał w wyniku wydzielenia ze szwadronu szkolnego czterech szwadronów liniowych, a jego dowództwo z personelu szwadronów, w tym szwadronu szkolnego[2]. Szwadron szkolny 1 samodzielnego dywizjonu StG przemianowany został na szwadron szkolny 9 pułku[2]. Formowanie przebiegało dość sprawnie. Znaczne braki odczuwano w koniach taborowych. Według meldunku nadesłanego 9 maja, pododdziały 9 pułku nie mogły wyjść na granicę z braku koni taborowych[1].

W myśl rozkazu o formowaniu, pułk został wyznaczony do ochrony odcinka kordonu sanitarnego wzdłuż wschodnich granic powiatów Łuck, Dubno, Krzemieniec i po zakończeniu formowania miał wyjść z podporządkowania DOG Warszawa i wejść w podporządkowanie DOG Lublin[3].

W połowie czerwca 1920 roku 9 pułk Strzelców Granicznych przerzucono do innego rejonu[4].

9 listopada 1920 szkolny szwadron 9 pułku StG przemianowany został na szwadron zapasowy 1 pułku strzelców konnych, a dowództwo nad nim objął mjr Skoryna[5].

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy pułku
  • ppłk Stanisław Szemioth (V 1920 –)
  • p.o. ppłk Witold Sieciński (14.10.1920 – )[6]

Obsada personalna pułku 9 czerwca 1920[7]:

  • dowódca pułku – ppłk Stanisław Szemioth
    • zastępca dowódcy pułku – mjr Juliusz Menżet
    • adiutant pułku – ppor. Kazimierz Szumski
    • kapelan – kpr. Hipolit Skibiński
  • dowódca I dywizjonu – mjr Marian Norejko
    • dowódca 1 szwadronu – por. Roman Rumsza
    • dowódca 2 szwadronu – kpt. Adam Leszuk
    • dowódca 3 szwadronu – por. Stanisław Ulankiewicz
    • dowódca 4 szwadronu – por. Czesław Orło
  • dowódca II dywizjonu – mjr Gustaw Soszyński
    • dowódca 5 szwadronu – rtm. Piotr Powszedny
    • dowódca 6 szwadronu – ppor. Hipolit Ciągliński
    • dowódca 7 szwadronu – ppor. Jerzy Mularczyk
    • dowódca 8 szwadronu – rtm. Antoni Hajkiewicz
  • dowódca szwadronu szkolnego – ppor. Apolinary Dudziński

Obsada personalna pułku 29 września 1920[8]:

  • dowódca pułku – ppłk Witold Sieciński
    • zastępca dowódcy pułku – mjr Kazimierz Sokołowski
    • adiutant pułku – kpt. Kazimierz Szumski
    • kapelan – kpr. Hipolit Skibiński?
  • dowódca I dywizjonu – kpt. Adam Leszuk
    • dowódca 1 szwadronu – por. Feliks Żurawski
    • dowódca 2 szwadronu – por. Jan Krzeczkowski
    • dowódca 3 szwadronu – ppor/por. Czesław Kiełbiewski (Kiełbiński)[9]
    • dowódca 4 szwadronu – por. Zygmunt Studziński
  • dowódca II dywizjonu – mjr Gustaw Soszyński
    • dowódca 5 szwadronu – kpt. Władysław Cywiński
    • dowódca 6 szwadronu – por. Mieczysław Kośmiński[9]
    • dowódca 7 szwadronu – ppor./por. Józef Gaszyn Piekarski[9]
    • dowódca 8 szwadronu – ppor. Józef Bieńkowski
  • dowódca szwadronu szkolnego – mjr Augustyn Skoryna
    • oficer szwadronu – ppor Czesław Kiełbiński[9]
    • oficer szwadronu – ppor. Stefan Kuczyński[9]
  • Ponadto:
    • ppor Jerzy Łukaszewicz[9]
    • ppor Jan Nowakowski[9]
    • ppor Wacław Nowina-Przybylski[9]

Przekształcenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Dominiczak 1975 ↓, s. 109.
  2. a b c d Przeformowanie oddziałów StG ↓, s. 14.
  3. Przeformowanie oddziałów StG ↓, s. 15.
  4. Dominiczak 1975 ↓, s. 111.
  5. Zmiany organizacyjne StG ↓, s. 116.
  6. „Dziennik Personalny” (R. 1, Nr 41), MSWojsk, 27 października 1920, s. 1100.
  7. Wykazy imienne oficerów pstg ↓, s. 208.
  8. Wykazy imienne oficerów pstg ↓, s. 216.
  9. a b c d e f g h „Dziennik Personalny” (R.1, Nr 41), MSWojsk, 27 października 1920, s. 1113.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Henryk Dominiczak: Granica wschodnia Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1919–1939. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1992. ISBN 83-01-10202-0.
  • Henryk Dominiczak: Granice państwa i ich ochrona na przestrzeni dziejów 966–1996. Warszawa: Wydawnictwo „Bellona”, 1997. ISBN 83-11-08618-4.
  • Karolina Piekarz. Polskie formacje graniczne 1918 – 1924. „Mówią Wieki”. 2s, 2017. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Mówią Wieki”. ISSN 1897-8088. 
  • Materiały dotyczące przeformowania i rozformowania oddziałów Strzelców Granicznych 1920–1921 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
  • Zmiany organizacyjne w formacji Strzelców Granicznych 1920 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.