Ałpamysz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ałpamysz z ukochaną na znaczku Poczty ZSRR

Ałpamysz – uzbecka wierszowana epopeja narodowa, tzw. doston[1][2]. Powstała w wiekach od XIV do XVII[3][4], prawdopodobnie w początkach XVI stulecia[2].

Fabułę stanowi walka tytułowego bohatera, od którego imienia pochodzi tytuł utworu, o odzyskanie narzeczonej, przebywającej na obczyźnie. Tłem wydarzeń są walki koczowniczych plemion i rodów z obcymi najeźdźcami[2]. Utwór składa się z dwóch części: pierwsza traktuje o miłosnej przygodzie bohatera[5], druga zaś opowiada o jego walce z Kałmukami[5].

Epopeja ta jest wykonywana do dziś przez recytatorów zwanych bachszi, przy akompaniamencie instrumentów kobuz lub dutor[2].

Istnieją też wersje kazachska, karakałpacka i in.[1][2]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Ałpamysz (pol.). Encyklopedia PWN. [dostęp 2018-01-20].
  2. a b c d e Dubiński 1968 ↓.
  3. Literature of Uzbekistan (ang.). factsanddetails.com. [dostęp 2018-01-20].
  4. Алпамыш (ros.). Archive.is. [dostęp 2018-01-21].
  5. a b A. Kayumov, Í. Togan, G. Kara, Sh. Bira: Turkic and Mongolian Literature (ang.). en.unesco.org. [dostęp 2018-01-21].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Aleksander Dubiński: Ałpamysz. W: Mały słownik pisarzy świata. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1968, s. 24.