AK-176

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
AK-176 / AK-176M
Armata AK-176 na kutrze rakietowym projektu 1241RE (Tarantul-I) "Hans Beimler"
Armata AK-176 na kutrze rakietowym projektu 1241RE (Tarantul-I) "Hans Beimler"
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Historia
Prototypy 1977
Produkcja seryjna od 1979
Dane taktyczno-techniczne
Kaliber 76,2 mm
Donośność (skuteczna) do 12 km
Prędkość pocz. pocisku 980 m/s
Kąt ostrzału podniesienia: -15 + 85 stopni
Szybkostrzelność 30, 60 lub 120 strz./min

AK-176uniwersalna armata morska kalibru 76,2 mm konstrukcji radzieckiej, stosowana na licznych okrętach od lat 70. XX wieku.

Historia[edytuj]

Pod koniec lat 60. w ZSRR dostrzeżono potrzebę posiadania lekkiej armaty uniwersalnej średniego kalibru o stosunkowo dużej mocy ogniowej, która mogłaby stanowić uzbrojenie małych okrętów, w tym kutrów rakietowych i umożliwić im walkę artyleryjską z celami nawodnymi. W tym czasie, zachodnie lekkie okręty zaczęto uzbrajać w szybkostrzelną armatę 76 mm OTO Melara, dającą im relatywnie dużą siłę ognia. Wcześniej używana na okrętach radzieckich podwójnie sprzężona armata 57 mm AK-725 sprawiała problemy w eksploatacji i miała zbyt mały kaliber[1].

Prace nad nowym systemem artyleryjskim kalibru 76,2 mm rozpoczęto w 1969. Główną częścią systemu stała się jednolufowa wieża artyleryjska z nowo opracowaną armatą, ponadto obejmował on system kierowania ogniem ze stacją radiolokacyjną MR-123. W 1971 opracowano projekt armaty oznaczonej fabrycznie A-221, w biurze konstrukcyjnym CNII Buriewiestnik. Nowo opracowane działo zostało przetestowane na poligonie pod Leningradem w 1977. W styczniu 1979 wieża była poddana próbom morskim w rejonie Bałtyjska. 22 lipca 1979, zarządzeniem Ministra Obrony ZSRR, system został przyjęty na uzbrojenie pod oznaczeniem AK-176, po czym rozpoczęto produkcję wież w Gorkowskim Maszynostroitielnym Zawodzie w Gorki.

Pod koniec lat 80. wprowadzono zmodernizowane armaty AK-176M, z nowym systemem kierowania ogniem MR-123-02, z kanałem telewizyjnym celownika i dalmierzem laserowym, co zwiększa odporność na zakłócenia. Wyeliminowano też usterki w układzie podawania amunicji. Armata AK-176M znajduje się w dalszym ciągu w produkcji.

System AK-176 umożliwia zwalczanie celów morskich i brzegowych, a także, dzięki dużej szybkostrzelności, powietrznych, w tym pocisków przeciwokrętowych. Stał się podstawowym systemem artyleryjskim średniego kalibru na radzieckich małych okrętach, z eksportowymi jednostkami trafił też za granicę. Eksportowany był także sam system, do państw pozostających pod wpływem techniki radzieckiej i w tej postaci trafił m.in. do Polski (AK-176M) i Indii. Jest on odpowiednikiem zachodnich systemów typu OTO Melara 76 mm.

AK-176M na jednym z polskich okrętów w akcji

Zastosowanie[edytuj]

System AK-176 używany jest lub był na okrętach konstrukcji radzieckiej lub rosyjskiej poniższych typów (lista może nie być pełna; w nawiasach nazwy w kodzie NATO):

System ten stosowany jest na używanych w Polsce korwetach rakietowych projektu 1241RE ('Tarantul I'), a także na okrętach konstrukcji polskiej:

Okręty konstrukcji innych państw:

Opis[edytuj]

Część artyleryjska składa się z armaty automatycznej kalibru 76,2 mm. Automatyka działa na zasadzie krótkiego odrzutu lufy. Lufa gwintowana, monoblokowa, wyposażona w przedmuchiwacz. Zamek pionowy, klinowy. Naboje donoszone automatycznie, z dwóch stron, z magazynu pod wieżą. Lufa ma system chłodzenia wodą zaburtową podczas strzelania. Maksymalna długość serii to 70 strzałów, po czym konieczne jest chłodzenie przez 20-30 minut. Żywotność lufy wynosi 2000 strzałów[1].

Ogień wieży jest kierowany za pomocą radaru artyleryjskiego MR-123/176 Wympieł (ozn. NATO Bass Tilt)[1]. Ogniem można kierować automatycznie, półautomatycznie za pomocą celownika optycznego Kołonka-221 umieszczonego poza wieżą na pokładzie okrętu lub ręcznie, za pomocą celownika WD-221 w wieży[1].

Wysokość wieży od pokładu wynosi 2,6 m, masa armaty z wieżą i platformą podwieżową: 11,2 t (bez amunicji) lub 13,1 t (z amunicją). Szybkość naprowadzania: w pionie 13°/s, w poziomie 14°/s. Wieża wykonana jest dla zmniejszenia masy ze stopu aluminiowo-magnezowego Amg61, grubość ścianek - 4 mm.

Naboje zunifikowane są z nabojami armaty AK-726. Używane są pociski z zapalnikiem uderzeniowym WG-67 przeciw celom nawodnym lub z radarowym zapalnikiem zbliżeniowym AR-51Ł przeciw celom powietrznym. Zapas amunicji wynosi w magazynie podwieżowym 152 naboje, można przechowywać dalszą amunicję poza magazynem[1].

Dane taktyczno-techniczne[edytuj]

  • kaliber: 76,2 mm
  • długość lufy: 59 kalibrów (L/59) (inne dane L/54[1])
  • ilość luf: 1
  • kąt podniesienia: -15° +85°[2]
  • prędkość podnoszenia lufy: 30°/s[2]
  • szybkostrzelność: 30-120 strzałów/min
  • masa pocisku: 5,9 kg
  • masa naboju: 12,8 kg
  • prędkość wylotowa pocisku: 980 m/s
  • donośność:
    • pozioma: 16 km (efektywny zasięg 12 km)[2]
    • pionowa: efektywny zasięg 7 km
  • masa armaty z wieżą (bez amunicji): 11 200 kg[2]
  • masa armaty z wieżą (z amunicją): 13 100 kg[2]

Przypisy

  1. a b c d e f Ciślak 1995 ↓, s. 212.
  2. a b c d e Ciślak 1995 ↓, s. 213.

Bibliografia[edytuj]

  • Jarosław Ciślak: Polska Marynarka Wojenna 1995: okręty, samoloty i śmigłowce, uzbrojenie, organizacja. Wyd. I. Warszawa: Lampart & Bellona, 1995, seria: Ilustrowana Encyklopedia Techniki Wojskowej, 6. ISBN 83-86776-08-0.

Linki zewnętrzne[edytuj]