Adam Glapiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Adam Glapiński
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 9 kwietnia 1950
Warszawa
Prezes Narodowego Banku Polskiego
Okres od 21 czerwca 2016
Poprzednik Marek Belka
Minister gospodarki przestrzennej i budownictwa
Okres od 12 stycznia 1991
do 23 grudnia 1991
Przynależność polityczna Porozumienie Centrum
Poprzednik Aleksander Paszyński
Następca Andrzej Diakonow (p.o.)
Minister współpracy gospodarczej z zagranicą
Okres od 23 grudnia 1991
do 11 lipca 1992
Przynależność polityczna Porozumienie Centrum
Poprzednik Dariusz Ledworowski
Następca Andrzej Arendarski
Odznaczenia
Odznaka honorowa „Za zasługi dla bankowości Rzeczypospolitej Polskiej”

Adam Glapiński (ur. 9 kwietnia 1950 w Warszawie) – polski ekonomista, polityk i nauczyciel akademicki, profesor nauk ekonomicznych.

Współzałożyciel Porozumienia Centrum, wiceprzewodniczący PC w latach 1991–1993. W 1991 minister gospodarki przestrzennej i budownictwa w rządzie Jana Krzysztofa Bieleckiego, w latach 1991–1992 minister współpracy gospodarczej z zagranicą w rządzie Jana Olszewskiego, poseł na Sejm I kadencji (1991–1993), senator IV kadencji (2001–2005), członek Rady Polityki Pieniężnej w kadencji 2010–2016. W 2016 członek Zarządu Narodowego Banku Polskiego, następnie od tegoż roku prezes NBP.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie (1968), a następnie studia na Wydziale Ekonomiczno-Społecznym Szkoły Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie (1972). W tym samym roku odbył staż w Banque de France w Paryżu. Doktoryzował się, a w 2004 habilitował się w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie. W 2013 otrzymał tytuł profesora nauk ekonomicznych. Specjalizuje się w historii myśli ekonomicznej[1].

Od 1974 związany zawodowo z macierzystą uczelnią (która w 1991 wróciła do nazwy Szkoła Główna Handlowa) jako nauczyciel akademicki, doszedł do stanowiska profesora nadzwyczajnego. Objął na SGH stanowisko profesorskie[1] oraz funkcję kierownika Zakładu Ekonomii Politycznej i Historii Myśli Ekonomicznej w Kolegium Zarządzania i Finansów SGH. Był także wykładowcą Polskiej Akademii Nauk (1978–1983), Inter-University Centre of Postgraduate Studies w Dubrowniku (1986–1989), University of Colorado at Boulder (1993–1998), United States Business and Industrial Council na University of Missouri i na University of Kansas (1996), Institut Superieur de Gestion (1994–2005) i Wyższej Szkoły Ekonomii i Prawa im. prof. Edwarda Lipińskiego w Kielcach (2004–2007). W 1988 otrzymał stypendium Société historique et littéraire polonaise w Paryżu.

W latach 80. działał w podziemnej „Solidarności”, w stanie wojennym był współprzewodniczącym podziemnej „Solidarności” w SGPiS. W 1989 był jednym z założycieli Oddziału Warszawskiego Stowarzyszenia Centrum Demokratyczne. W tym samym roku został członkiem warszawskiego Komitetu Obywatelskiego[2]. W 1990 był współzałożycielem Porozumienia Centrum i warszawskiego oddziału Kongresu Liberalno-Demokratycznego (KLD). Pełnił funkcję wiceprzewodniczącego PC w latach 1991–1993. W 1991 zajmował stanowisko ministra budownictwa i gospodarki przestrzennej w rządzie Jana Krzysztofa Bieleckiego. W 1991 z listy POC jako kandydat Porozumienia Centrum został wybrany na posła I kadencji. W rządzie Jana Olszewskiego pełnił funkcję ministra współpracy gospodarczej z zagranicą (1991–1992)[3]. W 1997 z ramienia Ruchu Odbudowy Polski uzyskał mandat senatora IV kadencji w województwie tarnowskim. Podczas kadencji odszedł z ROP, przystępując do Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego i Klubu Senatorskiego AWS[4]. W Senacie był wiceprzewodniczącym Komisji Gospodarki Narodowej[4]. Wchodził w skład Parlamentarnej Komisji Wspólnej Rzeczypospolitej Polskiej i Unii Europejskiej. W wyborach w 2001 nie ubiegał się o reelekcję.

Był później przewodniczącym rad nadzorczych: Banku Rozwoju Eksportu (1992), Centralwings Nowy Przewoźnik (2007) oraz KGHM Polska Miedź (2007). W latach 2007–2008 był prezesem zarządu – dyrektorem generalnym Polkomtela.

W latach 1993–2001 kierował Instytutem Wolności Ekonomicznej i Politycznej. Był członkiem kapituły nagrody „Teraz Polska” (kadencje 2006–2009 i 2009–2012). Jest członkiem International Joseph A. Schumpeter Society (od 2002) oraz European Society for the History of Economic Thought (od 2007).

5 lutego 2009 został jednym z dwóch (obok Ryszarda Bugaja) doradców ekonomicznych prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego (pełnił tę funkcję do 15 lutego 2010). 16 lutego 2010 prezydent ogłosił swoją decyzję o powołaniu go w skład Rady Polityki Pieniężnej[5] na sześcioletnią kadencję.

29 lutego 2016 prezydent Andrzej Duda na wniosek prezesa NBP Marka Belki powołał go na członka Zarządu Narodowego Banku Polskiego[6][7]. Adam Glapiński pełnił tę funkcję do 9 czerwca 2016[8]. Wcześniej w maju 2016 prezydent zgłosił jego kandydaturę na stanowisko prezesa polskiego banku centralnego[2]. 10 czerwca 2016 Sejm VIII kadencji wybrał go na tę funkcję[9]. 21 czerwca 2016 – po zaprzysiężeniu przed Sejmem – Adam Glapiński objął urząd prezesa NBP[10].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Zawarł związek małżeński z Katarzyną Glapińską[11].

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

W 2016 otrzymał odznakę honorową „Za zasługi dla bankowości Rzeczypospolitej Polskiej”[12]

W 2020 znalazł się na 6. pozycji rankingu 200 najbardziej wpływowych ludzi w polskiej gospodarce, stworzonego przez RMF FM oraz portale Money.pl i 300Gospodarka[13][14][15].

W 2021 został laureatem nagrody specjalnej „osobowość rynku finansowego”, przyznanej przez redakcję dziennik „Parkiet”. Wyróżnienie zostało przyznane za działania podejmowane przez Adama Glapińskiego jako prezesa NBP w 2020 w okresie pandemii COVID-19; decyzję o jego przyznaniu redakcja uzasadniała następująco[16][17]:

Wiosną ubiegłego roku była potrzebna szybka, zdecydowana i skuteczna reakcja wspierająca płynność w gospodarce. I tak też się stało. Pierwszej, mocnej tarczy antykryzysowej i kolejnych by nie było, gdyby nie wsparcie krajowego banku centralnego.

W tym samym roku za podejmowane jako prezes NBP działania w trakcie pandemii znalazł się na 1. miejscu rankingu 50 najbardziej wpływowych osób w polskiej gospodarce w 2020, który opracowała redakcja „Dziennika Gazety Prawnej[18].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Publikacje książkowe
  • Ekonomia Niepodległości, ALFA, Warszawa 2000.
  • Kapitalizm, demokracja i kryzys państwa podatków, Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2004.
  • Biedne państwo dobrobytu – gospodarka polska wobec wyzwań europejskich, w: Gospodarka, przedsiębiorstwo i konsument a wyzwania europejskie (red. nauk.: J. Nowakowski, A. Skowronek-Mielczarek), Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa, 2004.
  • Meandry historii ekonomii. Między matematyką a poezją, Wyd. I, Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2006, 165 stron, Wyd. II, Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa, 2012, 337 stron.
  • Konkurencja schumpeterowska na rynku telekomunikacyjno-medialnym, w: O nowy ład gospodarczy w Polsce (red. nauk.: R. Bartkowiak, J. Ostaszewski), Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2008.
  • Ekonomia ewolucyjna a globalna gospodarka, w: Dorobek ekonomii, finansów i nauk o zarządzaniu oraz jego praktyczne wykorzystanie na przełomie XX i XXI wieku (red. nauk.: R. Bartkowiak, J. Ostaszewski), Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2012.
  • Ewolucja ekonomiczna a ewolucja biokulturowa. Formowanie programu badawczego ekonomii ewolucyjnej, w: Wiedza i bogactwo narodów. Kapitał ludzki, globalizacja i regulacja w skali światowej. Ekonomia i finanse (red. nauk.: R. Bartkowiak, P. Wachowiak), Szkoła Główna Handlowa. Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2013.
Artykuły naukowe[19]
  • Technological Innovations and the Dynamics of Structures in the Telecommunications and Media Mobile Market, „Journal of Management and Financial Sciences”, Vol. I, Issue 1, Warszawa 2008.
  • Obecny kryzys gospodarczy a nauka ekonomii, „Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów SGH”, Nr 94, Warszawa 2009.
  • Post-Crisis Economic Policy. Innovation Based Growth, „Journal of Management and Financial Sciences”, Vol. IV, Issue 5, Warszawa 2011.
  • Animal Spirits in Economics, „Journal of Management and Financial Sciences”, Issue 11, 2013.
  • Kwestie metodologiczne podejścia ewolucyjnego w ekonomii, „Gospodarka Narodowa”, Nr 5–6, 2013.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Prof. dr hab. Adam Glapiński, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2015-08-18].
  2. a b Adam Glapiński kandydatem Prezydenta RP na Prezesa NBP, prezydent.pl, 6 maja 2016 [zarchiwizowane 2016-05-06].
  3. M.P. z 1992 r. nr 1, poz. 1
  4. a b Adam Glapiński, senat.pl [dostęp 2020-06-13].
  5. Gilowska, Glapiński i Kaźmierczak do RPP. Prezydent uzupełnił skład Rady, tvn24.pl, 16 lutego 2010 [dostęp 2015-08-18].
  6. Adam Glapiński nowym członkiem zarządu NBP, tvn24bis.pl, 1 marca 2016 [dostęp 2016-03-01].
  7. M.P. z 2016 r. poz. 275
  8. M.P. z 2016 r. poz. 703
  9. Nowy prezes NBP. Adam Glapiński powołany przez Sejm, money.pl, 10 czerwca 2016 [dostęp 2016-06-10].
  10. Nowy Prezes NBP rozpoczął kadencję, nbp.pl, 21 czerwca 2010 [dostęp 2016-06-21].
  11. Witold Gadomski, Adam Glapiński: bankowiec z zakonu PC, wyborcza.pl, 25 maja 2016 [dostęp 2019-01-10].
  12. Lista odznaczonych (2003–2018), nbp.pl [dostęp 2020-06-13].
  13. Krzysztof Berenda, Niedzielski, Pinkas i Szumowski na czele. Ranking najbardziej wpływowych osób w gospodarce, rmf24.pl, 24 września 2020 [dostęp 2020-09-30].
  14. Trzech jeźdźców koronawirusa. Ranking najbardziej wpływowych osób dla polskiej gospodarki 2020, money.pl, 24 września 2020 [dostęp 2020-09-30].
  15. Maryjka Szurowska, Ranking najbardziej wpływowych osób dla polskiej gospodarki 2020, 300gospodarka.pl, 24 września 2020 [dostęp 2020-09-30].
  16. Byki i Niedźwiedzie: laury za wielkie sukcesy w szalonym roku, parkiet.com, 24 marca 2021 [dostęp 2021-03-30].
  17. Nagrody Gazety Giełdy i Inwestorów »Parkiet« rozdane, strefainwestorow.pl, 25 marca 2021 [dostęp 2021-03-30].
  18. Ranking 50 najbardziej wpływowych w polskiej gospodarce 2020 [MIEJSCA 10-1], gazetaprawna.pl, 29 kwietnia 2021 [dostęp 2021-04-29].
  19. Publikacje: prof. dr hab. Adam Glapiński, sgh.waw.pl [dostęp 2020-06-13].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]