Adam Michał Prażmowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy biskupa płockiego. Zobacz też: inne osoby o tym nazwisku.
Adam Michał Prażmowski
biskup
Adam Michał Prażmowski
Herb Adam Michał Prażmowski
Kraj działania  Królestwo Polskie
Data i miejsce urodzenia 1764-00-Błąd w wyrażeniu – nieoczekiwany operator < 1764
Kośmin
Data i miejsce śmierci 1836-02-088 lutego 1836
Warszawa
biskup płocki
Okres sprawowania 1818 - 1836
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Sakra biskupia 7 czerwca 1818
Odznaczenia
Order Orła Białego Orderu Świętego Stanisława (Królestwo Kongresowe)

Adam Michał Prażmowski herbu Belina (ur. 1764 Kośmin[1] – zm. 8 lutego 1836 w Warszawie) – biskup płocki od 1818, wikariusz kapitulny diecezji warszawskiej w latach 1804–1807, naukowiec, członek Izby Edukacyjnej Księstwa Warszawskiego w 1808 roku[2], prezydujący w sekcji duchowieństwa rzymskokatolickiego w Komisji Rządowej Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w 1830 roku[3].

Był synem Franciszka Prażmowskiego h. Belina (1734-1813), kasztelana zakroczymskiego oraz Anny Boskiej z Bożego i Woli Boskiej h. Jasieńczyk - podkomorzanki czerskiej. Kształcił się w Seminarium Św. Krzyża w Warszawie. W 1788 wyjechał do Rzymu, tam zrobił doktorat z teologii i filozofii oraz przyjął święcenia kapłańskie.

W 1799 został wikariuszem generalnym w diecezji warszawskiej[4], a w okresie od 15 listopada 1804 do 10 grudnia 1807 był wikariuszem kapitulnym[5].

Po powrocie do Polski brał czynny udział w życiu intelektualnym Warszawy. Działał w Towarzystwie Przyjaciół Nauk w Warszawie, był członkiem Izby Edukacyjnej i Komisji Rządowej Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Pełnił funkcję proboszcza katedry warszawskiej. W 1812 roku przystąpił do Konfederacji Generalnej Królestwa Polskiego[6].

W 1816 r. został mianowany koadiutorem biskupa płockiego Tomasza Ostaszewskiego, a po jego śmierci mianowany biskupem płockim - 17 marca 1818 roku. Sakrę biskupią przyjął 7 czerwca 1818 roku z rąk Prymasa Polski Franciszka Skarbek-Malczewskiego. 31 lipca 1818 mianowany senatorem Królestwa Kongresowego[7].

W 1818 roku dokonał reorganizacji diecezji płockiej. Teren jej podzielił na 17 dekanatów i 245 parafii. Na skutek tej reformy przestało istnieć wiele prężnie działających jednostek kościelnych. Jednakże kilka lat później dokonano ponownej reorganizacji.

Wymusił na umierającym prymasie Franciszku Malczewskim większą liczbę skasowanych klasztorów niż przewidywała bulla papieska, co spowodowało kontrakcję papieża[8].

W 1828 roku był członkiem Sądu Sejmowego, mającego osądzić osoby oskarżone o zdradę stanu[9].

Zaangażowany w życie publiczne Królestwa Polskiego, mimo pełnienia funkcji biskupa płockiego, na stałe rezydował w Warszawie, a do Płocka tylko dojeżdżał. Był współzałożycielem Towarzystwa Naukowego Płockiego i jego pierwszym prezesem. Był członkiem rzeczywistym Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk[10].

Odznaczony Orderem Świętego Stanisława I klasy z nadania Aleksandra I Romanowa[11]. W 1826 odznaczony Orderem Orła Białego[12].

Zmarł w Warszawie, w 1836 roku.

Przypisy

  1. na podstawie wstępu do książki "Z archiwaliów diecezjalnych płockich XIX w. Dekanat mławski" - ks. prof. Michał Marian Grzybowski, Płock 2001.
  2. Kalendarzyk Polityczny, Chronologiczny i Historyczny na Rok Panski 1808. Z niektoremi dodatkami i Magistraturami kraiowemi, Warszawa, s. 84.
  3. Obraz polityczny i statystyczny Królestwa Polskiego iaki był w roku 1830 przed dniem 29 listopada, Warszawa 1830, s. 26.
  4. M. Czajka, M. Kamler, W. Sienkiewicz, Leksykon Historii Polski, Wydawnictwo Wiedza Powszechna, Warszawa, 1995, ​ISBN 83-214-1042-1​, s. 594.
  5. G. Kalwarczyk, Przewodnik po parafiach i kościołach Archidiecezji warszawskiej. Tom 2. Parafie warszawskie, Oficyna Wydawniczo-Poligraficzna „Adam”, Warszawa, 2015, ​ISBN 978-83-7821-118-1​, s. 31.
  6. Dziennik Konfederacyi Jeneralnej Królestwa Polskiego. 1812, nr 1, s. 4.
  7. Andrzej Biernat, Ireneusz Ihnatowicz, Vademecum do badań nad historią XIX i XX wieku, Warszawa 2003, s. 478.
  8. Martyna Deszczyńska, Biskup Wojciech Skarszewski a dymisja Stanisława Kostki Potockiego, s: Kwartalnik Historyczny, rocznik CVI nr 1, Warszawa 1999, s. 53.
  9. Tadeusz Bieczyński, Sąd sejmowy 1827-1829 na przestępców stanu. Urzędowe akta, Poznań 1873, s. IX, 50.
  10. Aleksander Kraushar, Towarzystwo Warszawskie Przyjaciół Nauk 1800-1832 : monografia historyczna osnuta na źródłach archiwalnych. Ks. 4, Czasy polistopadowe : epilog : 1831-1836, 1906, s. 496.
  11. Zbigniew Dunin-Wilczyński, Order Św. Stanisława, Warszawa 2006 s. 220.
  12. Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, 2008, s. 287.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]