Adam Mirecki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Adam Mirecki
Adaś
podporucznik
Data i miejsce urodzenia 9 stycznia 1909
Ulanów
Data i miejsce śmierci 25 października 1952
Warszawa
Przebieg służby
Stanowiska dowódca kompanii, komendant NOWu Okręgu Lubelskiego
Główne wojny i bitwy akcja zajmowania Zaolzia 1938, Kampania wrześniowa.
Późniejsza praca kurier SN / NOW
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski

Adam Mirecki, ps. Adaś (ur. 9 stycznia 1909 w Ulanowie, zm. 24 października 1952 w Warszawie) – członek Związku Akademickiego Młodzież Wszechpolska i Stronnictwa Narodowego oraz Narodowej Organizacji Wojskowej i Armii Krajowej.

Okres przedwojenny[edytuj | edytuj kod]

Był synem Dominika i Pauliny z domu Ścisłowskiej i bratem Kazimierza, Leona i Marii. Uczył się w gimnazjum w Nisku, a następnie w prywatnym gimnazjum w Borszczowie, w którym w 1931 zdał maturę. W okresie od września 1932 do lipca 1933 odbywał obowiązkową służbę wojskową w Dywizyjnym Kursie Podchorążych Piechoty Rezerwy przy 17 pułku piechoty w Rzeszowie. Zakończył ją w stopniu kaprala podchorążego rezerwy. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, ale ich nie ukończył. Związał się wówczas z ruchem narodowym. Był członkiem Młodzieży Wszechpolskiej i Stronnictwa Narodowego. Po przerwaniu studiów, podjął pracę jako urzędnik samorządowy w Nisku. 1 stycznia 1936 dostał awans do stopnia podporucznika rezerwy. W listopadzie-grudniu 1938 uczestniczył w akcji zajmowania Zaolzia w ramach 24 pułku ułanów.

Okres wojny[edytuj | edytuj kod]

Podczas wojny obronnej w 1939 dowodził plutonem, a następnie kompanią w 3 pułku piechoty Legionów w składzie 2 Dywizji Piechoty Legionów. Dostał się do niewoli niemieckiej, z której zbiegł i powrócił do Niska. W listopadzie 1939 wskutek donosu miejscowych Ukraińców został aresztowany przez Niemców. Udało mu się jednak uciec 11 stycznia 1940 z transportu do obozu koncentracyjnego. Wiosną 1940 mianowano go komendantem NOW w powiecie kolbuszowskim (być może wchodził też wówczas w skład komendy Okręgu Rzeszowskiego). W listopadzie 1940 został ponownie aresztowany. Osadzono go w więzieniu w twierdzy Przemyśl, skąd zbiegł pod koniec grudnia. Przez krótki czas przebywał w Jarosławiu i Tryńczy.

W połowie 1941 został komendantem Okręgu Lubelskiego NOW. W listopadzie 1942 trzeci raz aresztowany podczas łapanki w Lublinie, znowu zbiegł z transportu do obozu koncentracyjnego. Krótko był członkiem KG NOW, a następnie w czerwcu 1943 objął stanowisko komendanta Okręgu Lwowskiego NOW. Po scaleniu NOW z AK, został oficerem organizacyjnym ds. partyzantki w komendzie Okręgu AK Lwów. Pod koniec lipca 1943 został aresztowany już po raz czwarty, ale po raz kolejny udało mu się zbiec z transportu. Wreszcie w grudniu 1943 został aresztowany już ostatecznie, tym razem w Nisku, gdy wracał z odprawy komendantów okręgów w Warszawie. Był więziony przez Niemców w kilku więzieniach (m.in. w Tarnowie i Krakowie) oraz w obozach koncentracyjnych (m.in. w Bergen-Belsen). 15 kwietnia 1945 został uwolniony przez wojska angielskie.

Okres powojenny[edytuj | edytuj kod]

Tablica upamiętniająca Adama Mireckiego na Kościele św. Stanisława Kostki w Warszawie

W listopadzie 1945 powrócił do Polski i natychmiast zaangażował się w działalność konspiracyjną przeciw komunistom. Jednakże już w grudniu – zagrożony aresztowaniem przez UB – opuścił kraj razem z kilkunastoma działaczami narodowymi i poprzez Czechosłowację przybył do zachodnich Niemiec. W maju 1946 przyjechał do Polski jako kurier SN. 17 lipca został aresztowany przez UB i wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Warszawie z 23 maja 1947 skazany na karę 6 lat więzienia, złagodzoną w wyniku amnestii do 3 lat. 17 lipca 1949 został zwolniony z więzienia we Wronkach i rozpoczął studia prawnicze na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Ponownie aresztowany 5 grudnia 1951 w związku z tzw. „sprawą Bergu”, wyrokiem WSR w Warszawie pod przewodnictwem ppłka Mieczysława Widaja, nr sądu: R. Warszawa Sr. 291/52 został skazany na podst. 7,8 Dekr. z 13 czerwca 1946 28 kwietnia 1952 na karę śmierci[1]. Wspólnie z nim skazani zostali na śmierć jego współtowarzysze broni – Władysław Lisiecki i Mieczysław Gągorowski. 9 lipca 1952 Najwyższy Sąd Wojskowy utrzymał wyrok w moc, a prezydent Bierut decyzją z 17 października 1952 nie skorzystał z prawa łaski.

Rozstrzelano go w Więzieniu mokotowskim 24 października 1952. Jego symboliczny grób znajduje się na cmentarzu w Racławicach koło Niska, a także na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie w Kwaterze „Na Łączce”.

W 1992 i 1994 Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego unieważnił wcześniejsze wyroki, stwierdzając że przypisane Mireckiemu czyny były związane z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego.

W 2007 prezydent RP Lech Kaczyński odznaczył go pośmiertnie Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. „Księga najwyższego wymiaru kary” w Krzysztof Szwagrzyk: Zbrodnie w majestacie prawa 1944–1955. Wyd. ABC Future, Warszawa, 2000.
  2. M.P. z 2008 r. Nr 15, poz. 158

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Kaczmarski, Podziemie narodowe na Rzeszowszczyźnie 1939-1944, Rzeszów 2003.
  • Krzysztof Kaczmarski: Saga rodu Mireckich. W: Biuletyn IPN [on-line]. ipn.gov.pl, 8-9/2007. [dostęp 2013-12-29]. s. 137-153.