Agnieszka Holland

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Agnieszka Holland
Ilustracja
Agnieszka Holland (2014)
Data i miejsce urodzenia 28 listopada 1948
Warszawa
Zawód reżyser
scenarzysta
Lata aktywności od 1971
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Olga Tokarczuk i Holland (2017)

Agnieszka Holland (ur. 28 listopada 1948 w Warszawie) – polska reżyserka filmowa i teatralna, scenarzystka filmowa i aktorka, od 1981 mieszka za granicą, od 2008 we Francji.

Życiorys[edytuj]

Urodziła się 28 listopada 1948 w Warszawie, jako córka Henryka Hollanda, dziennikarza i socjologa żydowskiego pochodzenia, oraz Ireny z domu Rybczyńskiej, polskiej publicystki. Młodsza siostra Agnieszki Holland, Magdalena Łazarkiewicz, jest reżyserem i scenarzystą.

Holland ukończyła Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie, a w 1971 skończyła studia na Wydziale Filmowym i Telewizyjnym Akademii Sztuk Scenicznych w Pradze. Po powrocie do Polski współpracowała z Krzysztofem Zanussim i Andrzejem Wajdą. W latach 70. i 80. pojawiła się na ekranie w kilku rolach drugoplanowych (m.in. w Przesłuchaniu Ryszarda Bugajskiego). W połowie lat 70. zaczęła tworzyć własne filmy. Za debiut Aktorzy prowincjonalni na festiwalu w Cannes otrzymała nagrodę FIPRESCI. W Polsce nakręciła także Gorączkę i Kobietę samotną, po czym wyjechała za granicę. Od 1981 pracuje na Zachodzie, początkowo w Niemczech i we Francji, a od lat 90. w Stanach Zjednoczonych. Obecnie (2008) mieszka we Francji, w Bretanii.

Jej filmy telewizyjne i kinowe były wielokrotnie nagradzane na festiwalach międzynarodowych. Trzykrotnie nominowana do Oscara – w 1985 w kategorii najlepszy film obcojęzyczny za Gorzkie żniwa, w 1991 w kategorii najlepszy scenariusz adaptowany za Europa, Europa (za ten film otrzymała również nagrodę Złotego Globu w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny), w 2011 ponownie w kategorii najlepszy film obcojęzyczny za W ciemności[1]. W jej filmach występowała czołówka aktorów polskich i światowych. Współpracowała ze znanymi polskimi kompozytorami: Tomaszem Stańką, Janem Kantym Pawluśkiewiczem, Zbigniewem Preisnerem czy Janem A.P. Kaczmarkiem. Nakręciła też kilka filmów dokumentalnych i reklamowych. W 2009 r. wyreżyserowała wraz z młodą reżyserką Anną Smolar spektakl Aktorzy Prowincjonalni w Teatrze im. Kochanowskiego w Opolu. Reżyserka spektakli Teatru Telewizji[2].

Agnieszka Holland pisze również scenariusze do filmów swoich oraz innych reżyserów. Była autorką scenariuszy do kilku filmów Andrzeja Wajdy (takich jak Bez znieczulenia 1978, Danton 1982, Miłość w Niemczech 1983 i Korczak 1990) oraz współpracowała w charakterze konsultanta scenariusza przy trylogii Krzysztofa Kieślowskiego Trzy kolory.

Przetłumaczyła z języka czeskiego Nieznośną lekkość bytu, powieść Milana Kundery (1984).

Postanowieniem Prezydenta RP z dnia 7 listopada 2001 za wybitne zasługi dla kultury polskiej, za osiągnięcia w pracy twórczej została odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[3][4]. Uroczystość dekoracji miała miejsce dwa lata później, 1 września 2003, w kinie „Relax” i połączona była z premierą filmu Julia wraca do domu[5].

W 2008 została europejską ambasadorką Europejskiego Roku Dialogu Międzykulturowego. 31 maja 2008 otrzymała Superwiktora. 19 grudnia 2008 z rąk ministra kultury i dziedzictwa narodowego Bogdana Zdrojewskiego odebrała Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”[6]. W 2011 została odznaczona Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2011)[7].

Została członkiem honorowego komitetu poparcia Bronisława Komorowskiego przed przyspieszonymi wyborami prezydenckimi 2010[8] oraz przed wyborami prezydenckimi w Polsce w 2015 roku[9].

Od stycznia 2014[10] jest przewodniczącą zarządu Europejskiej Akademii Filmowej w Berlinie[11].

Agnieszka Holland była żoną reżysera Laco Adamika, z którym ma córkę Katarzynę.

Filmografia[edytuj]

Scenariusz i reżyseria
Role aktorskie

Odznaczenia i nagrody[edytuj]

Agnieszka Holland
Katarzyna Adamik wraz z matką - A. Holland (2009 r.)
Gwiazda Agnieszki Holland w łódzkiej Alei Gwiazd

Przypisy

  1. Foreign Language Film. Poland, „In Darkness”. Agnieszka Holland, director (ang.). [dostęp 2012-01-23].
  2. Agnieszka Holland (Teatr Tv) w bazie filmpolski.pl
  3. M.P. 2002 nr 3 poz. 55 – pkt 6.
  4. Odznaczenia w Pałacu Prezydenckim. prezydent.pl, 11 listopada 2001.
  5. Odznaczenie dla Agnieszki Holland. prezydent.pl, 1 września 2003.
  6. Uroczystość wręczenia medali Gloria Artis. mkidn.gov.pl, 19 grudnia 2008.
  7. a b Prezydent odznaczył ludzi kultury. prezydent.pl, 17 stycznia 2011. [dostęp 3 marca 2011].
  8. Komitet poparcia Bronisława Komorowskiego. onet.pl, 16 maja 2010. [dostęp 26 kwietnia 2014].
  9. Barbara Sowa: Kto wszedł do komitetu poparcia Komorowskiego, a kto z niego wypadł? Cała Lista. dziennik.pl, 2015-03-16. [dostęp 2015-03-21].
  10. Agnieszka Holland na czele zarządu EFA, Stopklatka.pl, 9.12.2013
  11. Agnieszka Holland pierwszą przewodniczącą Europejskiej Akademii Filmowej, TVN24, 7 grudnia 2013
  12. wyprodokuwany w Niemczech
  13. koprodukcja francusko-amerykańska
  14. koprodukcja francusko-niemiecka
  15. wyprodukowany we Francji
  16. „Hubris” (seria 1, odc. 11), „The Plan” (seria 1, odc. 22), „Justice” (seria 5, odc. 10) i „Lotto Fever” (seria 6, odc. 12)
  17. „Moral Midgetry” (odc. 8, seria 3), „Corner Boys” (odc. 8, seria 4), „React Quotes” (odc. 5, seria 5)
  18. Otrzymana w 1992
  19. Za rozwinięcie skrzydeł w świecie
  20. Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska „Neptuny”. gdansk.pl. [dostęp 2016-07-05].
  21. Złote Sowy Polonii 2011.
  22. Medale Świętego Jerzego wręczone!. tygodnik.onet.pl. [dostęp 2014-08-20].
  23. Marcin Zawiśliński: Agnieszka Holland doctorem honoris causa amerykańskiej uczelni. Stowarzyszenie Filmowców Polskich, 2016-05-23. [dostęp 2016-05-24].
  24. Berlinale 2017. „Pokot” Agnieszki Holland nagrodzony Srebrnym Niedźwiedziem!. wyborcza.pl, 2017-02-18. [dostęp 2017-02-18].

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]