Akwarium

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy akwarystyki. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Domowe akwarium wielogatunkowe
Akwaria hodowlane danio pręgowanego na potrzeby naukowe Instytutu Maxa Plancka w Dreźnie
Akwarium morskie w Melbourne

Akwarium (łac. aquarium – naczynie na wodę) – sztuczny zbiornik wodny o zróżnicowanych rozmiarach i kształtach, z co najmniej jedną ścianą z materiału przezroczystego, zwykle ze szkła, służący do hodowli oraz prezentacji organizmów żyjących w środowisku słodko- lub słonowodnym.

Termin akwarium jest także stosowany w odniesieniu do wycinka zawartego w takim zbiorniku środowiska wodnego obejmującego organizmy wodne, utrzymywanego w stanie trwałej równowagi parametrów fizykochemicznych i biologicznych[1].

W innym znaczeniu termin akwarium jest stosowany w odniesieniu do budynku instytucji zajmującej się utrzymywaniem takich zbiorników w celu publicznej prezentacji okazów flory i fauny wodnej, lub dla celów badawczych[1]. Definicja ta, oprócz samego budynku obejmuje również placówki (zakłady, instytucje i ich filie) lub obiekty pełniące taką funkcję.

Rys historyczny[edytuj | edytuj kod]

Początki akwarystyki przypisywane są Sumerom, około 2500 lat p.n.e. Zapisy o hodowaniu ryb znane są również ze starożytnego Egiptu i Asyrii[2]. Fascynacja hodowlą ryb w akwarium zaczęła się od hodowli złotych rybek umieszczonych wewnątrz szklanej wazy. Terminu akwarium użył po raz pierwszy angielski przyrodnik Philip Henry Gosse w 1853[3]. Pierwszy artykuł związany z akwarystyką i samym akwarium ukazał się w roku 1856 na stronach tygodnika "Gartenlaube". W magazynie tym niemiecki biolog Emil Adolf Rossmässler opublikował artykuł pt. "Jezioro w szkle"[4]. W Polsce akwarium stało się popularne w połowie XIX wieku[5].

Typy akwariów[edytuj | edytuj kod]

W zależności od przeznaczenia wyróżniane są[6]:


Ze względu na zastosowany materiał i technikę wykonania wyróżnia się:


W zależności od pełnionej funkcji lub innych kryteriów (np. obsady roślin i zwierząt, parametrów wody lub imitowanego biotopu) akwaria dzielone są m.in. na:

Zbiornik[edytuj | edytuj kod]

Najpopularniejszym współcześnie rodzajem jest szklane akwarium klejone, które wyparło zbiorniki ramowe. W większych akwariach (powyżej 100 cm długości) dla wzmocnienia stosowane są tzw. listwy wzmacniające. Do celów akwaryjnych przy budowie akwariów klejonych najczęściej wykorzystywane jest szkło typu float ze względu na prawie idealnie gładką powierzchnię, brak zniekształceń i wad optycznych.

Zalecane grubości szyb w akwariach ramowych[7]
długość

wysokość

30 cm 40 cm 50 cm 60 cm 70 cm 80 cm 90 cm 100 cm 120 cm 140 cm
30 cm 2,8 mm 3,3 mm 3,8 mm 4,1 mm 4,2 mm 4,4 mm 4,6 mm 6,3 mm 6,9 mm 9,1 mm
40 cm 3,4 mm 4,3 mm 5,1 mm 5,6 mm 6,0 mm 6,3 mm 6,5 mm 6,9 mm 7,1 mm 9,2 mm
50 cm 4,4 mm 5,1 mm 5,8 mm 6,5 mm 7,2 mm 7,7 mm 8,2 mm 8,7 mm 9,1 mm 11,1 mm
60 cm 6,0 mm 6,5 mm 7,5 mm 8,5 mm 9,3 mm 9,7 mm 10,7 mm 11,4 mm 11,7 mm
70 cm 6,6 mm 7,3 mm 8,2 mm 9,0 mm 10,o mm 10,9 mm 12,2 mm 13,1 mm 13,6 mm
80 cm 7,4 mm 8,2 mm 8,8 mm 9,3 mm 11,0 mm 12,2 mm 13,7 mm 14,9 mm 16,1 mm
Zalecane grubości szyb w akwariach klejonych[8]
długość

wysokość

50 cm 60 cm 80 cm 100 cm 120 cm 150 cm 200 cm
40 cm 4 mm 5 mm 6 mm 6 mm 6 mm 6 mm 6 mm
50 cm 6 mm 6 mm 8 mm 8 mm 8 mm 8 mm 10 mm
60 cm 8 mm 8 mm 8 mm 10 mm 10 mm 12 mm 12 mm
70 cm 8 mm 10 mm 10 mm 12 mm 12 mm 15 mm 15 mm

Wyposażenie akwarium[edytuj | edytuj kod]

Wyposażenie podstawowe[edytuj | edytuj kod]

  • Oświetlenie – światło jest wykorzystywane przez rośliny do fotosyntezy, reguluje procesy życiowe ryb.
  • Ogrzewanie – wymagane dla akwariów, gdzie hodowane są organizmy wymagające wyższej temperatury. Wykorzystuje się grzałki z wbudowanym termostatem lub bez niego o różnej mocy w zależności od pojemności akwarium.
  • Filtr – woda filtrowana w celu usunięcia niepożądanych składników, dla poprawienia jej jakości i klarowności.
Information icon.svg Osobny artykuł: Filtr akwarystyczny.
  • Napowietrzacz (brzęczyk) – wprawiający wodę w ruch w celu uzupełnienia ubytków tlenowych, oraz dla efektów wizualnych.
  • Termostat – urządzenie utrzymujące temperaturę wody na żądanym poziomie.
Information icon.svg Osobny artykuł: Termostat.
  • Termometr – przyrząd do pomiaru temperatury.
Information icon.svg Osobny artykuł: Termometr.
  • Karmnik – na pokarm żywy i suchy.

Wyposażenie pomocnicze[edytuj | edytuj kod]

  • siatka akwarystyczna (do odławiania ryb),
  • pinceta (pęseta) – do podawania pokarmu jak i do obsadzania delikatnych roślin,
  • fajka akwarystyczna – przyrząd do odławiania szczególnie delikatnych ryb lub innych delikatnych organizmów,
  • czyścik do szyb – tradycyjny lub magnetyczny,
  • komplet sitek o różnych wielkościach oczek – do sortowania pokarmu,
  • kotnik – rozmnażanie i przechowywanie narybku ryb żyworodnych,
  • wąż plastikowy lub gumowy do spuszczania i nalewania wody, także do ściągania osadu z dna,
  • odmulacz – przyrząd do usuwania resztek i osadów z dna zbiornika,
  • pułapka na ślimaki,
  • preparaty wspomagające – lekarstwa, odczynniki do testowania parametrów wody, uzdatniacze, nawozy,
  • pH-metr – do mierzenia odczynu wody,
  • przyssawki do podtrzymywania termometru, grzałek, przewodów, filtrów itp.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

  • Największe akwarium w Polsce i zarazem w Europie Środkowo-Wschodniej znajduje się w Arkadach Wrocławskich. Zawiera ok. 120000 litrów wody[9].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Mały słownik biologiczny. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1972.
  2. Aquarium (ang.). Encyclopædia Britannica Online, 2011. [dostęp 23 marca 2011].
  3. Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
  4. Moje akwarium, Hans Frey, ISBN 83-217-2667-4
  5. Henryk Jakubowskie, Jerzy Ring, Ryby w akwarium, ISBN 83-02-03493-2
  6. Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. pwn.pl Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
  7. Hans Frey, Akwarium słodkowodne, Wydawnictwo Sport i Turystyka, Warszawa, 1990, ISBN 83-217-2777-8
  8. Dane firmy Flachglas AG
  9. Arkady Wrocławskie. Akwarium. [dostęp 7 października 2009].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Akwarium Słodkowodne, Hans Frey, Wydawnictwo Sport i Turystyka, Warszawa, 1990, ISBN 83-217-2777-8
  • Moje akwarium, Hans Frey, Wydawnictwo Sport i Turystyka, Warszawa, 1988, ISBN 83-217-2667-4
  • Ryby w akwarium, Henryk Jakubowski, Jerzy Ring, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa, 1988, ISBN 83-02-03493-2

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]