Aleja Klasyków

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Aleja Klasyków (mołd. Aleea Clasicilor) – aleja w kiszyniowskim parku Stefana Wielkiego, w której znajduje się 27 rzeźb przedstawiających wybitnych twórców kultury i literatury oraz historyków związanych z Mołdawią lub z kulturą rumuńskojęzyczną w ogólności.

Historia i opis[edytuj | edytuj kod]

Aleja Klasyków znajduje się w centralnej części kiszyniowskiego parku Stefana Wielkiego, w centrum Kiszyniowa. Z inicjatywą urządzenia plenerowej wystawy poświęconej wybitnym twórcom związanym z Mołdawią wystąpił w okresie międzywojennym rzeźbiarz Alexandru Plămădeală[1]. Do organizacji Alei przystąpiono jednak dopiero w 1957, dzięki staraniom Związku Pisarzy. Wzorem dla Alei była Rotunda Pisarzy w bukareszteńskich Ogrodach Cişmigiu[1]. W latach 1957–1958 w parku ustawiono pierwsze dwanaście rzeźb. Były to brązowe popiersia na postumentach z czerwonego granitu, przedstawiające dwanaście postaci urodzonych w Mołdawii[1]. W kolejnych latach w Alei ustawiane były kolejne wizerunki twórców kultury rumuńskiej[2]. Aleje otwiera natomiast popiersie Aleksandra Puszkina, który w Kiszyniowie przebywał na carskim zesłaniu, wykonane w 1885 przez rosyjskiego rzeźbiarza Opiekuszkina[2].

Nr Postać[3] Data odsłonięcia[3] Autor rzeźby[3] Fotografia Uwagi
1 Vasile Alecsandri 1957 Lazăr Dubinovschi Vasile Alecsandri bust.jpg
2 Tudor Arghezi 1995 Dimitrie Verdeanu Aleea Clasicilor Arghezi.jpg
3 Gheorghe Asachi 1957 Lazăr Dubinovschi
4 George Bacovia 2001 Miliţa Petraşcu Aleea Clasicilor Bacovia.jpg
5 Lucian Blaga 1992 Alexandra Picunov Aleea Clasicilor Blaga.jpg
6 Dimitrie Cantemir 1957 Nikolay Gorenashev Dimitrie Cantemir bust.jpg
7 George Călinescu 1997 Serghei Ganenko George Calinescu bust.jpg
8 George Coşbuc 1996 Constantin Popovici Aleea Clasicilor Cosbuc.jpg
9 Ion Creangă 1957 Lev Averbuh Ion Creanga bust.jpg
10 Alecu Donici 1957 Ioan Cheptănaru Aleea Clasicilor Donici.jpg
11 Mircea Eliade 1997 Vasile Golea Aleea Clasicilor Eliade.jpg
12 Mihai Eminescu 1957 Lazăr Dubinovschi Aleea Clasicilor Eminescu.jpg
13 Octavian Goga 2000 Cornel Medrea Aleea Clasicilor Goga.jpg
14 Bogdan Petriceicu Hasdeu 1957 Ioan Cheptănaru Aleea Clasicilor Hasdeu.jpg
15 Alexandru Hâjdeu 1957 Vladislav Krakoveak Alexandru Hâjdeu bust.jpg
16 Nicolae Iorga 1990? Mihail Ekobici Aleea Clasicilor Bacovia.jpg Rzeźba znajdowała się pierwotnie w parku przy bibliotece publicznej im. Onisifora Ghibu[1].
17 Mihail Kogălniceanu 1990? Aleea Clasicilor Kogalniceanu.jpg
18 Alexei Mateevici 1990 Dmitri Rusu-Skvortsov Aleea Clasicilor Mateevici.jpg
19 Nicolae Milescu 1957 Lev Averbuh Nicolae Milescu-Spatarul bust.jpg
20 Constantin Negruzzi 1957 Lazăr Dubinovschi i
Aleksandr Maiko
Costache Negruzzi bust.jpg
21 Liviu Rebreanu 2009 Miliţa Pătraşcu Wzniesienie pomnika Rebreanu było przed 1991 blokowane przez władze komunistyczne[1].
22 Alecu Russo 1957 Vasili Larcenko Alecu Russo bust.jpg
23 Mihail Sadoveanu 1990? Group of artists Aleea Clasicilor Sadoveanu.jpg
24 Constantin Stamati 1957 Leonid Fitov Constantin Stamati bust.jpg
25 Nichita Stănescu 1990? Praca zbiorowa Aleea Clasicilor Stanescu.jpg
26 Constantin Stere 1991 Giorgi Dubrovin Aleea Clasicilor Stere.jpg
27 Grigore Vieru 2010 Victor Macovei i
Ruslan Tihonciuc

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Un ghid despre Aleea Clasicilor, în premieră, Jurnal de Chişinău [dostęp 2016-04-15] (rum.).
  2. a b Aleea Clasicilor.
  3. a b c I. Colesnic, Chişinău: Enciclopedie, Editura Museum, Chişinău 1997, s. 34.