Aleksander Stpiczyński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Aleksander Stpiczyński
Wilski, Klara
Ilustracja
major major
Data i miejsce urodzenia 7 kwietnia 1898
Włocławek, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci 21 września 1987
Warszawa, Polska
Przebieg służby
Lata służby 1917-1948
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego
Wojsko Polskie
Główne wojny i bitwy I wojna światowa,
wojna polsko-ukraińska,
wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski
Aleksander Stpiczyński 1918

Aleksander Stpiczyński ps. „ Wilski”, „Klara” (ur. 7 kwietnia 1898 we Włocławku, zm. 21 września 1987 w Warszawie) – major kawalerii Wojska Polskiego, oficer wywiadu i Armii Krajowej, „cichociemny”, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył szkołę średnią w 1917 w Mohylewie, od tegoż roku służył w armii rosyjskiej, a od schyłku 1917 w I Korpusie Polskim. Jako żołnierz Wojska Polskiego brał udział w wojnie polsko-ukraińskiej w walkach o Lwów, a następnie w wojnie polsko-bolszewickiej.

Po wojnach pełnił służbę wojskową w 4 pułku Ułanów Zaniemeńskich w Podbrodziu, a później w Wilnie[1]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 279. lokatą w korpusie oficerów jazdy. 19 marca 1928 awansował na rotmistrza ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 i 8. lokatą w korpusie oficerów kawalerii[2]. Od 1934 w Oddziale II Sztabu Generalnego. Jako agent pracował w polskim konsulacie w Kijowie do 1936, a w pierwszej połowie 1939 w Bratysławie. Po kampanii wrześniowej służył w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie, m.in. jako kurier między dowództwem polskim w Londynie a warszawskim dowództwem ZWZ i AK oraz oficer wywiadu ZWZ. Z ramienia AK kilkakrotnie podróżował w przebraniu po okupowanej przez Niemcy Europie organizując kanały łączności dla polskich kurierów. Współpracował z Kazimierzem Leskim. W przebraniu barona, pułkownika Arnolda von Lücknera był przyjęty przez feldmarszałka Rzeszy Lista, który udostępnił mu samochód do dalszej podróży. W trakcie jednej z tajnych podróży został ujęty w lutym 1943 i skierowany do obozu koncentracyjnego, jednak w drodze doń zdołał zbiec z transportu i powrócić do Londynu. We wrześniu 1944 jako „cichociemny” przybył do Polski i walczył w ramach AK na Kielecczyźnie. Aresztowany w grudniu 1944 w Krakowie przez Niemców, był torturowany, a następnie skierowany do obozu koncentracyjnego Groß-Rosen. Później, aż do końca wojny, przebywał w obozach Mittelbau-Dora i Mauthausen-Gusen. Po wyzwoleniu służył w Polskich Siłach Zbrojnych do schyłku 1948.

Od 1949 do 1974 mieszkał w Ekwadorze, gdzie miał plantację, a później był właścicielem baru i fabryki. W 1974 powrócił na stałe do Polski.

Wydał książkę o swych przeżyciach „Wbrew wyrokowi losu” (wydania 1981 i 1988, oba w wyd. PAX[3]).

Jego żoną była Anna z domu (1901-1981), uczestniczka powstania warszawskiego.

Oboje zostali pochowani na Cmentarzu na Powązkach w Warszawie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r., s. 247, 892 figuruje jako Aleksander Stpiczyński-Habdank.
  2. Rocznik oficerski 1932, s. 151, 631.
  3. katalog BN

Bibliografia, linki[edytuj | edytuj kod]

Nagrobek Aleksandra i Anny Stpiczyńskich