alfa Ursae Minoris

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj


Gwiazda Polarna
α Ursae Minoris A
Układ Gwiazdy Polarnej
Układ Gwiazdy Polarnej
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Mała Niedźwiedzica
Rektascensja 02h 31m 49,095s[1]
Deklinacja +89° 15′ 50,79″[1]
Odległość 430 ly
132 pc
Wielkość obserwowana 2,02[1]m
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy nadolbrzym
Typ widmowy F7Ib-II
Wielkość absolutna -3,64m
Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 1 UMi
Bonner Durchmusterung: BD +88 8
Boss General Catalogue: GC 2243
Katalog Henry’ego Drapera: HD 8890
Katalog Hipparcosa: HIP 11767
Katalog Jasnych Gwiazd: HR 424
SAO Star Catalog: SAO 308
Polaris, Alrucaba, Cynosura, Angel Stern, Lodestar, Navigatoria

alfa Ursae Minoris – najjaśniejsza gwiazda w gwiazdozbiorze Małej Niedźwiedzicy. Obecnie jest Gwiazdą Polarną. Jest to gwiazda potrójna o wielkości gwiazdowej 1,97m, leżąca około 430 lat świetlnych od Słońca[2]. W 1780 roku William Herschel odkrył, że są to dwie gwiazdy[2]. Trzecią gwiazdę wchodzącą w skład tego systemu odkryto w XX wieku na podstawie wpływu grawitacyjnego jaki wywiera na główną gwiazdę układu, jednak ze względu na to, iż znajduje się bardzo blisko niej i niknie w jej blasku, udało się ją bezpośrednio dostrzec dopiero w 2005 roku za pomocą teleskopu Hubble'a (zdjęcie opublikowano w styczniu 2006)[3].

Jak widać na tej animacji, Gwiazda Polarna niemal nie zmienia położenia w ciągu nocy. Dzięki temu była od wieków wykorzystywana do znajdowania kierunków świata (leży zawsze na północy).
Polaris B
α Ursae Minoris B
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Mała Niedźwiedzica
Rektascensja 02h 30m 41,63s[4]
Deklinacja +89° 15′ 38,1″[4]
Odległość 430 ly
132 pc
Wielkość obserwowana 8,65[5]m
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy żółto-biały karzeł
Typ widmowy F3V[5][4]
Masa 1,35[5] M
Alternatywne oznaczenia
Bonner Durchmusterung: BD +88 7
Boss General Catalogue: GC 2226
SAO Star Catalog: SAO 305

Składniki układu[edytuj]

Składniki A i Ab wykonują pełny obrót wokół wspólnego środka masy w ciągu ok. 30 lat[5].

  • Polaris B – gwiazda ciągu głównego o typie widmowym F3 V, jasności 8,65m[5], obiegająca składniki A i Ab w odległości 2400 j.a.[3]


Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b c Alfa Ursae Minoris w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b There's More to the North Star Than Meets the Eye (ang.). HubbleSite, 2006-01-09. [dostęp 2014-03-09].
  3. a b c There's More to the North Star Than Meets the Eye (ang.). HubbleSite, 2006-01-09. [dostęp 2014-03-09].
  4. a b c Alfa Ursae Minoris B w bazie SIMBAD (ang.)
  5. a b c d e f g Nancy Remage Evans et al.. Direct Detection of the Close Companion of Polaris with the Hubble Space Telescope. „The Astronomical Journal”. 136 (3), s. 1137, wrzesień 2008. DOI: 10.1088/0004-6256/136/3/1137 (ang.). 
  6. a b c d Jim Kaler: POLARIS (Alpha Ursae Minoris) (ang.). W: STARS [on-line]. [dostęp 2014-03-09].