Amadyna czerwonogłowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Amadyna czerwonogłowa
Amadina erythrocephala[1]
(Linnaeus, 1758)
Samiec
Samiec
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina astryldowate
Podrodzina astryldy
Rodzaj Amadina
Gatunek amadyna czerwonogłowa
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Amadyna czerwonogłowa (Amadina erythrocephala) – gatunek małego ptaka z rodziny astryldowatych. Występuje w południowych częściach Afryki. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia[edytuj]

Po raz pierwszy gatunek opisał Karol Linneusz w 1758 na podstawie holotypu z Angoli. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Loxia eryocephala[3]. Obecnie (2017) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza amadynę czerwonogłową w rodzaju Amadina. Uznaje ją za gatunek monotypowy[4]. Niektórzy autorzy wyróżniają podgatunek nominatywny i A. e. dissita, którego przedstawicieli cechuje ciemniejsze upierzenie[3].

Morfologia[edytuj]

Długość ciała wynosi 12–13 cm, masa ciała 17,5-30 g[3]. Długość skrzydła 70–75 mm, długość ogona 46–55 mm. Samiec ma czerwoną całą głowę z wyjątkiem kantarka. Wierzch ciała piaskowobrązowy lub szarobrązowy. Skrzydła nieco ciemniejsze, koncówki pokryw skrzydłowych i krawędzie lotek III rzędu. Spód ciała jasnopłowy, pokrywy czarnymi prążkami na wzór łusek. Samice mają jednolicie piaskową lub szarobrązową głowę[5].

Zasięg występowania[edytuj]

Amadyny czerwonogłowe zamieszkują południowo-zachodnią Angolę (na południe od południowo-zachodniej prowincji Bengo), Namibię, Botswanę, południowe Zimbabwe, Południową Afrykę i nizinne obszary Lesotho[3].

Ekologia i zachowanie[edytuj]

Środowiskiem życia amadyn czerwonogłowych są suche obszary trawiaste, sawanny, cierniste zarośla (odntowano je również w półpustynnych zakrzewieniach), skraje lasów szerokolistnych, skraje upraw i siedliska ludzkie. Zwykle przebywają w parach, niewielkich grupach lub w stadach, często wraz z amadynami obrożnymi (Amadina fasciata). Żerują na ziemi. Zjadają nasiona traw i termity[5]. Poza sezonem lęgowym prowadzą nomadyczny tryb życia. Na amadyny czerwonogłowe polują sokoły rudogłowe (Falco chicquera)[6].

Lęgi[edytuj]

Zależnie od występowania deszczów, amadyny czerwonogłowe mogą wyprowadzać lęgi o różnych porach roku; przeważnie czynią to od lutego do sierpnia. Gniazdo może być kształtu kuli lub poduszki. Budulec stanowią trawy, wyściółkę pióra. Zwykle amadyny te budują je na starym gnieździe innego ptaka, np. wikłacza z rodzaju Ploceus. Zniesienie liczy od 2 do 11 jaj (zwykle 4–6). Obydwa ptaki z pary wysiadują je przez 12–14 dni. Młode karmione są przez oba ptaki z pary; opuszczają gniazdo po 15–21 dniach życia[6].

Status[edytuj]

IUCN uznaje amadynę czerwonogłową za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988[7].

Przypisy

  1. Amadina erythrocephala, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Amadina erythrocephala. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d Payne, R.: Red-headed Finch (Amadina erythrocephala). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 14 marca 2017].
  4. Frank Gill & David Donsker: Waxbills, parrotfinches, munias, whydahs, Olive Warbler, accentors & pipits. IOC World Bird List (v7.1), 8 stycznia 2017. [dostęp 14 marca 2017].
  5. a b Peter Clement: Finches and Sparrows. A&C Black, 2012, s. 440. ISBN 9781408135303.
  6. a b Amadina erythrocephala (Red-headed finch). Biodiversity Explorer. [dostęp 14 marca 2017].
  7. Red-headed Finch Amadina erythrocephala. BirdLife International. [dostęp 14 marca 2017].