Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
U.S. Embassy in Warsaw
U.S. Embassy Warsaw Seal.png
Ilustracja
Ambasada Stanów Zjednoczonych przy Al. Ujazdowskich w Warszawie
Państwo  Polska
Data utworzenia 1871, 1919, 1945
Ambasador Paul W. Jones
Zastępca Szefa Misji, Radca-Minister Douglas C. Greene
Zatrudnienie 68+
Adres
al. Ujazdowskie 29-31
00-540 Warszawa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie
Ziemia52°13′28,63″N 21°01′25,67″E/52,224619 21,023797
Strona internetowa
Rezydencja ambasadora Stanów Zjednoczonych w Warszawie przy ul. Idzikowskiego 34 (1967-)
Rezydencja ambasadora w Warszawie w kamienicy Mansjonaria przy ul. Świętojańskiej 2 (1930)
b. siedziba konsulatu w pałacu Czapskich (1905, 1910-1911); rezydencja ambasadora (1938)
b. siedziba ambasady w pałacu Zamojskich po 1920
b. siedziba ambasady w pałacu Wołowskiego przy ul. Foksal (1922)
b. siedziba ambasady w pałacu Potockich (1932)
b. siedziba ambasady w willi Gawrońskich (1948-1953)
b. siedziba ambasady w pałacu Mokrowskich (1953-1964)
Konsulat Stanów Zjednoczonych Ameryki w Krakowie
Dom Schluetera – siedziba agencji konsularnej Stanów Zjednoczonych w Gdańsku przy Jopengasse (1897)
b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku przy Elisabethwall (1922-1939)
Willa Piotrowskiego – b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych w Gdańsku z/s w Sopocie przy ul. Kościuszki (1946)
Konsulat Generalny ChRL – b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych w Gdańsku w al. Grunwaldzkiej (1949-1950)
Wydział Promocji Handlu Ambasady USA przy ul. Koszykowej
b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych Ameryki w willi Landsberga w Poznaniu przy ul. Fredry 8 (1946-)

Ambasada Stanów Zjednoczonych w Warszawie (U.S. Embassy Warsaw) – placówka dyplomatyczna Stanów Zjednoczonych w Polsce mieszcząca się w Warszawie, w Alejach Ujazdowskich 29-31.

Podział organizacyjny[edytuj]

Historia przedstawicielstw[edytuj]

do I wojny światowej[edytuj]

Służba konsularna Stanów Zjednoczonych na terenie dzisiejszej Polski, na terytorium ówczesnego Imperium Rosyjskiego, była obecna już w latach 1871-1917. Konsulat mieścił się w Warszawie m.in. przy ul. Senatorskiej 31 (1878), ul. Erywańskiej 4b (1880), ul. Erywańskiej 6a (1883-1887), obecnie nie istnieje, ul. Erywańskiej 12 (1888-1903), obecnie nie istnieje, kolejne – w Pałacu Czapskich przy ul. Krakowskie Przedmieście 5 (1905), ul. Smolnej 10 (1909), obecnie nie istnieje, ul. Krakowskie Przedmieście 5 (1910-1911), i w kamienicy Taubenhausa w al. Ujazdowskich 18, róg ul. Matejki 9 (1912-1913), obecnie nie istnieje.

Na terenie Królestwa Prus USA utrzymywały placówki konsularne m.in.[1]

  • w Gdańsku (1836-1916), początkowo agencję konsularną w Domu Schlütera przy Jopengasse 2, obecnie ul. Piwna (1897), następnie przy Langermarkt 45, obecnie Długi Targ (1909), a od 1906 konsulat
  • w Gubinie (1897-1898), agencja konsularna
  • w Szczecinie (1798-1917), konsulat (1798-1816), konsulat generalny (1816-1819), konsulat (1829-1917), w 1912 przy Königsplatz 14, obecnie pl. Żołnierza Polskiego.
  • w Świnoujściu (1905-1911), agencja konsularna
  • w Toruniu (1906-1916), konsulat przy ul. Wałdowskiej, obecnie: Curie-Skłodowskiej 27
  • we Wrocławiu (1875-1917), agencja konsularna przy Junkernstraße 2, ob. ul. Ofiar Oświęcimskich (1875-1877), konsulat przy Gartenstraße 10, ul. Józefa Piłsudskiego (1877-1878), Wallstraße 20, ul. Włodkowica (1878-1879), Museumplatz 13, pl. Muzealny (1879-1880), Museumstraße 7, ul. Muzealna (1880-1882), Tauentzienstraße 13, ul. Tadeusza Kościuszki (1882-1887), Zwingerplatz 5, pl. Teatralny (1887-1890), Agnesstraße 1, ul. Bałuckiego (1890-1893), Höfchenstraße 67, ul. Tadeusza Zielińskiego (1893-1894), Kaiser-Wilhelm-straße 9, ul. Powstańców Śląskich (1894-1900), Schweidnitzer Stadtgraben 28, ul. Podwale (1900-1904), Körnerstraße 11, ul. Trwała (1904-1914), Elsasserstraße 12, ul. Zaolziańska (1914–1917),
  • w Żarach (1898-1911), agencja konsularna

po I wojnie światowej[edytuj]

Pierwsze amerykańskie przedstawicielstwo dyplomatyczne w Warszawie powołano w 1919. Od 1919 jego siedzibą, w randze poselstwa (American Legation), był pałac Zamojskich przy ul. Senatorskiej 37 (1920), następnie pałac Wołowskiego[2], nazywany też pałacem Bourbona przy ul. Foksal 3 (1922-1930). Funkcjonował też konsulat generalny w kamienicy braci Arona i Izraela Bachrachów przy ul. Jasnej 11; 24 pokoje I piętra (1928)[3]. Następnie przedstawicielstwo, w 1930 podniesione do rangi ambasady, przeniesiono do pałacu Potockich przy ul. Krakowskie Przedmieście 15 (1932), do kamienicy Bohdanowicza w Al. Ujazdowskich 11 (1934-1936), i do willi Stanisława Lilpopa w Al. Ujazdowskich 29, w którym mieściło się do 1939. Z chwilą inwazji niemieckiej na Polskę ambasadę przeniesiono do Paryża (1939–1940), a następnie do Londynu (1940–1945). W Warszawie pozostawiono konsulat generalny (do 15 czerwca 1941).

Od 1919 Stany Zjednoczone utrzymywały też konsulat w Wolnym Mieście Gdańsku[4], w latach 1922-1936 z siedzibą w budynku Gdańskiego Towarzystwa Ubezpieczeń od Ognia (Danziger Feuersocietät) przy Elisabethwall 9, obecnie Wały Jagiellońskie 36[5], przy Hinderburgallee 55, obecnie al. Zwycięstwa (1938), następnie przy Elisabethwall 9 (1939).

oraz geograficznie:

  • w Szczecinie (1924-1925): przy Behr-Negendank-Straße 4, ob. ul. Teofila Starzyńskiego (1924-),
  • we Wrocławiu (1924-1939): przy Elsasserstr. 12, ob. ul. Zaolziańska (1924-), Schweidnitzerstr., ul. Świdnicka 34/35, Hallstr. 1, ul. Pawła Włodkowica (1930-1938), Tauentzienplatz 3, pl. Tadeusza Kościuszki (1938–1939).

po II wojnie światowej[edytuj]

W okresie 1945-1947 ambasada była zlokalizowana w hotelu Polonia w Alejach Jerozolimskich 45, następnie w willi/pałacyku Gawrońskich w al. Ujazdowskich 23, ówcześnie al. Stalina (1948-1953), w przebudowanym Pałacu Mokrowskich przy ul. Kościelnej 12 (1953-1964). Po rozebraniu w 1963 willi Lilpopa oraz Willi Wernickiego, na ich miejscu władze amerykańskie wybudowały (proj. Welton Becket and Associates z Los Angeles) nową siedzibę, która służy im do dnia dzisiejszego (1964-). W 1968 oddano też do użytku aneks od ul. Pięknej.

Od II wojny światowej, Stany Zjednoczone utrzymują urzędy konsularne w Gdańsku, Krakowie i Poznaniu:

  • w Gdańsku: 1945 konsulat generalny, 1946 konsulat; mieścił się w Sopocie w Willi Piotrowskiego przy ul. Kościuszki 41 (1946), a następnie w Gdańsku przy al. Grunwaldzkiej 1 (1949-1950)[6].
  • w Krakowie: 1946-1947 konsulat, od 1974 konsulat generalny w budynku z XIV w., który poddawano wielokrotnym przebudowom, przy ul. Stolarskiej 9; rezydencja konsula mieści się w willi z 1927 przy al. Grottgera 12 (2014).
  • w Poznaniu: w okresie 1946-1947 był to konsulat, 1947-1949 wicekonsulat, 1949-1951 konsulat, 1959-1992 konsulat, 1992-1996 konsulat generalny, z siedzibą początkowo przy ul. Fredry 8[7], przy ul. Chopina 4, i ostatnio w hotelu Bazar przy ul. Ignacego Paderewskiego 8.

Przy Ambasadzie USA funkcjonowało udzielające wiz do RFN Biuro Przepustek do Niemiec Travel Permit Office for Germany przy ul. Jezuickiej 2 (1964).

sekcja handlowa/promocji handlu[edytuj]

W okresie międzywojennym biuro handlowe znajdowało się przy ul. Szkolnej 2 (1925), w al. Ujazdowskich 36 (1930), a następnie 47 (1937-1939).

W 1972 otwarto placówkę promocji handlu pod nazwą Ośrodka Informacji Handlowej i Technicznej USA, który kolejno funkcjonował przy ul. Wiejskiej 20 (1990), Ośrodka Rozwoju Handlu (Trade Development Center) w Alejach Jerozolimskich 56c (1996-2001), Sekcji Handlowej przy ul. Poznańskiej 2-4 (2004-2014), obecnie przy ul. Koszykowej 54 (2014-).

rezydencja ambasadora[edytuj]

W okresie międzywojennym poseł mieszkał w kamienicy Mansjonaria przy ul. Świętojańskiej 2, róg pl. Zamkowego (1930–1935), w pomieszczeniach zajmowanych wcześniej przez Ambasadę Rumunii. Funkcję rezydencji ambasadora pełnił też Pałac Czapskich/Krasińskich/Raczyńskich przy ul. Krakowskie Przedmieście 5 (1938–1939), który został zniszczony w trakcie działań wojennych w 1939 i 1944; odbudowany w latach 1948-1959.

W 1948 rezydencja ambasadora mieściła się w pałacyku Z. Okoniewskiego z 1900 przy ul. Emilii Plater 17, obecnie stanowiącym rezydencję ambasadora Maroka. Współcześnie 30-pokojowa rezydencja ambasadora USA mieści się przy ul. Idzikowskiego 34. Oddano ją do użytku w 1967, kiedy ambasadorem Stanów Zjednoczonych w Polsce był John A. Gronouski. Ciekawostką jest apartament Henry’ego Kissingera, w którym nocował w czasie prowadzonych w Warszawie poufnych rozmów amerykańsko-chińskich.

Kierownicy przedstawicielstwa[edytuj]

  • 1871-1872 – Charles de Hofman, konsul
  • 1875-1898 [1901] – Joseph Rawicz, konsul honorowy (1829-1901)
  • 1901 – Bolesław Horodyski, wicekonsul
  • 1901 – Angus Campbell, konsul[8]
  • 1902-1903 – Hernando de Soto, wicekonsul (1866-1928)
  • 1903-1905 – Clarence R. Slocum, konsul (1870-1912)
  • 1907-1908 – Hernando de Soto, konsul
  • 1908-1909 – George N. Ifft, konsul (1865-1947)
  • 1910 – Felix W. Smith, wice i zastępca konsula (1872-1920)
  • 1914 – dr Thomas E. Heenan, konsul (1848-1914)
  • 1914–1917 – Hernando de Soto, konsul

oraz Ambasadorowie Stanów Zjednoczonych w Polsce

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Records of Consular Posts 1790-1963, [w:] [1]
  2. powojenna siedziba Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich
  3. Jerzy S. Majewski: Tu w kolejkach po wizy do USA stali już przed wojną, Gazeta Wyborcza z 3 września 2010, [w:] [2]
  4. http://images.library.wisc.edu/FRUS/EFacs/1919v02/reference/frus.frus1919v02.i0007.pdf
  5. w latach PRL siedzibie KW PZPR, obecnie Prokuratur – Apelacyjnej i Okręgowej
  6. likwidacja była reakcją na zamknięcie przez USA polskich konsulatów w Chicago, Detroit i Nowym Jorku; źródło: Reading Eagle – 1 marca 1954, [w:] [3]
  7. w Willi Adolfa Landsberga z 1912, następnie siedziba konsulatu ZSRR (1948-1951), obecnie Wydawnictwa Poznańskiego
  8. nie objął swojej funkcji

Bibliografia[edytuj]

  • Tadeusz Kur: Rezydencje dyplomatyczne w krajobrazie Warszawy, Stolica 1961, nr. 29/30, s. 6-7
  • Edward Józef Pałyga: Warszawski korpus dyplomatyczny w okresie międzywojennym, [w:] Warszawa II Rzeczypospolitej 1918-1939, PWN Warszawa 1973
  • Romuald Gelles: Konsulaty we Wrocławiu wczoraj i dziś, Wydawnictwo TW „Wratislavia” Wrocław 1996, 192 s., ​ISBN 83-86221-07-0
  • M. Januszewska, D. Lewandowska: Mikrofilmy z Archiwum Narodowego USA, Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych Informacja Bieżąca nr 4 (23) z 31.01.2002 r.
  • Stosunki dyplomatyczne Polski. Informator. Tom II Ameryka Północna i Południowa 1918-2007, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Archiwum/Wydawnictwo Askon Warszawa 2008, 224 s., ​ISBN 978-83-7452-026-3
  • Andrzej Lek: Korpus Dyplomatyczny w Polonia Palace, 17 lipca 2013, [w:] [4]
  • Mariusz Rzeszutko: Konsulaty w Krakowie, Historia i Działalność, Petrus Kraków 2014, 174 s., ​ISBN 978-83-7720-051-3

Linki zewnętrzne[edytuj]