Amzonia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Amzonia
Ilustracja
Amzonia nadreńska
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd goryczkowce
Rodzina toinowate
Rodzaj amzonia
Nazwa systematyczna
Amsonia Walter
Fl. Carol. 98. Apr-Jun 1788
Typ nomenklatoryczny
Amsonia tabernaemontana Walter[2]

Amzonia (Amsonia Walter) – rodzaj roślin należący do rodziny toinowatych. Obejmuje 19 gatunków[3]. Występują one we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego (jeden gatunek – Amsonia orientalis – bardzo rzadki w stanie dzikim), w Japonii (także jeden gatunek) i Ameryce Północnej (cała reszta, z centrum zróżnicowania w stanie Arizona, gdzie rośnie 8 gatunków). Rośliny te zasiedlają lasy, brzegi rzek i mokradła w okresie zimowym, wysychające latem. Kilka gatunków uprawianych jest jako rośliny ozdobne[4]

Morfologia[edytuj]

Amsonia illustris
Amsonia orientalis
Amsonia tomentosa
Pokrój
Byliny i półkrzewy o wysokości do 1 m[5], zwykle o pędach prosto wzniesionych[4].
Liście
Wąskolancetowate[5], skrętoległe, czasem biało owłosione[4].
Kwiaty
Kielich 5-cio działkowy, działki wąskie, zrośnięte u nasady w rurkę. Płatki korony zwykle jasnobłękitne, w pąku skręcone, wąskie, zrośnięte w dolnej części w rurkę, wewnątrz owłosioną. Pręcików 5. Zalążnia górna, dwukomorowa. Szyjka słupka pojedyncza, na szczycie spłaszczona[4].
Owoce
Z każdego kwiatu powstają dwie torebki zawierające po 4–8 nasion[4].

Systematyka[edytuj]

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG IV z 2016)

Należy do podrodziny Rauvolfioideae Kosteletzky, rodziny toinowatych (Apocynaceae), która jest jednym z kladów w obrębie rzędu goryczkowców (Gentianales) z grupy astrowych spośród roślin okrytonasiennych[1][6]

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa jasnotowe (Lamiidae Takht. ex Reveal), nadrząd Gentiananae Thorne ex Reveal, rząd toinowce (Apocynales Bromhead), rodzina toinowate (Apocynaceae Juss.), rodzaj amzonia (Amsonia Walter)[7].

Wykaz gatunków[3]

Zastosowanie[edytuj]

  • Kilka gatunków uprawia się jako rośliny ozdobne[4][5].

Przypisy

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-24].
  2. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-20].
  3. a b Amsonia. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2017-05-09].
  4. a b c d e f Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 213. ISBN 0333748905.
  5. a b c Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  6. Rubiaceae Genera. [dostęp 2010-12-03].
  7. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Amsonia (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-20].