Andżelika Borys

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Andżelika Borys
Andżelika Borys.jpg
Andżelika Borys (2010)
Data i miejsce urodzenia 14 października 1973
Grodno
przewodnicząca Związku Polaków na Białorusi
Okres od 2005
do 2010
Poprzednik Tadeusz Kruczkowski
Następca Anżelika Orechwo (p.o.)
Andżelika Borys podczas spotkania z Prezydentem RP Lechem Kaczyńskim 21 lutego 2010

Andżelika Borys, biał. Анжаліка Борыс – Anżalika Borys (ur. 14 października 1973 w Grodnie) – nauczycielka, działaczka mniejszości polskiej na Białorusi, w latach 20052010 przewodnicząca Związku Polaków na Białorusi.

Życiorys[edytuj]

Urodziła w polskiej rodzinie Czesława i Henryki Borys, zamieszkującej na obszarze Białoruskiej SRR, późniejszej Białorusi[1]. Ukończyła szkołę średnią w grodzieńskiej wiosce Podlipki, następnie uczyła się w Zamościu oraz studiowała na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu w Białymstoku. Po studiach wróciła na Białoruś, by wykładać język polski w polskiej szkole w Grodnie i w Odelsku. W 1995 została członkiem Związku Polaków na Białorusi, a po trzech latach przewodniczącą jego wydziału edukacji. Na szóstym zjeździe ZPB w marcu 2005 wybrano ją, ku zaskoczeniu władz Białorusi, przewodniczącą Związku. Zastąpiła na tym stanowisku współpracującego z władzami państwowymi Tadeusza Kruczkowskiego. 12 maja 2005 Ministerstwo Sprawiedliwości Białorusi unieważniło zjazd, a frakcja prorządowa przeprowadziła nowy zjazd, na którym prezesem wybrano Józefa Łucznika. Od tego momentu ZPB podzieliło się na dwie zwalczające się grupy z osobnymi kierownictwami.

15 marca 2009 została ponownie wybrana przewodniczącą ZPB na kolejną czteroletnią kadencję przez frakcję antyrządową.

Za swoją działalność niejednokrotnie była ścigana przez białoruski wymiar sprawiedliwości. Od marca 2005 była kilkadziesiąt razy przesłuchiwana przez KGB, prokuraturę oraz milicję. Kilkakrotnie była skazana na wysokie kary grzywny oraz aresztu. Między innymi 9 czerwca 2008 ukarano ją grzywną wysokości Br 1 mln 400 tys. (ponad 400 ) za zorganizowanie 2 maja 2008 w Grodnie koncertu polskiego zespołu Lombard, na początku lutego 2010 na karę w wysokości 4,2 miliona rubli (ok. 1000 euro) za "nielegalną działalność charytatywną"[2], a kilka dni później na milion rubli "za udział w nielegalnym wiecu" przed Domem Polskim w Grodnie 10 lutego[3][4].

14 czerwca 2010 roku ogłosiła rezygnację z pełnionej funkcji przewodniczącego ZPB, motywując to przyczynami osobistymi[5].

12 marca 2015 Andżelika Borys otrzymała powiadomienie o postanowieniu inspektora Departamentu Dochodzeń Finansowych Komitetu Kontroli Państwowej (KKP) dotyczące zastosowania wobec niej czynności inwigilacyjnych w postaci nieustannej obserwacji ze strony tego urzędu[6]

Wyróżnienia i nagrody[edytuj]

  • Tytuł „Kobieta Roku” miesięcznika „Twój Styl” (2006)[7].
  • Nagroda „Fidelis Poloniae” (2006, za obronę wolności słowa, przyznana przez Światowe Forum Mediów Polonijnych)[8].
  • Członek honorowy Stowarzyszenia Ludzie Aktywnych „Horyzonty” (2009)[9][10].
  • Dyplom ministra spraw zagranicznych (2011, za wybitne zasługi dla promocji Polski na świecie, przyznany przez Radosława Sikorskiego)[11].
  • Nagroda „Polonicus” (2014, w kategorii Organizacja życia polonijnego w Europie Wschodniej, przyznana przez Polonię europejską we współpracy z Europejską Unią Wspólnot Polonijnych)[12][13][14].

Opinie[edytuj]

Mieszkający na Białorusi dziennikarz Alaksandr Tamkowicz w listopadzie 2010 roku ocenił Andżelikę Borys następująco:

Quote-alpha.png
Prawdziwych przyczyn tej „roszady” nie zna nikt, oprócz samej Andżeliki Borys, ale jakie by one nie były, przy osobistym spotkaniu z nią zdejmę kapelusz i pocałuję rękę, bo pięć lat przeciwstawiać się tej władzy może tylko WOJOWNIK[15].

Przypisy

  1. Nie żyje Czesław Borys – tata Andżeliki Borys!. znadniemna.pl, 2014-06-24. [dostęp 2015-09-30].
  2. "Białoruski sąd: 1000 euro grzywny dla Andżeliki Borys"
  3. "Andżelika Borys skazana na grzywnę, trzech działaczy w areszcie"
  4. "Białoruś: Andżelika Borys skazana na wysoką grzywnę; Igor Bancer ogłosił w więzieniu głodówkę"
  5. Andrzej Pisalnik, Piotr Kościński, Andżelika Borys rezygnuje, "Rzeczpospolita", rp.pl, 14 czerwca 2010 [dostęp 19 czerwca 2010]
  6. Andżelika Borys będzie inwigilowana oficjalnie. znadniemna.pl, 2015-03-12. [dostęp 2015-09-30].
  7. ”Twój Styl” przyznał tytuł Kobiety Roku Andżelice Borys. press.pl, 2006-03-15. [dostęp 2015-09-30].
  8. Andżelika Borys nagrodzona w Tarnowie. krakow.wyborcza.pl, 2006-09-06. [dostęp 2015-09-30].
  9. Wyróżnieni przez Stowarzyszenie Horyzonty. 24opole.pl, 2010-01-09. [dostęp 2015-09-30].
  10. Członkowie Honorowi. horyzonty.eu. [dostęp 2015-09-30].
  11. Andżelika Borys nagrodzona za zasługi dla promocji Polski na świecie. gazetaprawna.pl, 2011-03-09. [dostęp 2015-09-30].
  12. Andżelika Borys nominowana do Nagrody Polonicus!. znadniemna.pl, 2013-12-31. [dostęp 2015-09-30].
  13. Andżelika Borys laureatką nagrody Polonicus 2014. kresy24.pl, 2014-05-12. [dostęp 2015-09-30].
  14. Polonicus dla Andżeliki Borys!. znadniemna.pl, 2014-05-15. [dostęp 2015-09-30].
  15. Dzwie Anżaliki. W: Biez... s. 94–95.

Bibliografia[edytuj]


Poprzednik
Tadeusz Kruczkowski
Prezes Związku Polaków na Białorusi
2005–2010
Następca
Anżelika Orechwo (p.o.)