Andrzej Burda

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Andrzej Burda
Data i miejsce urodzenia 19 listopada 1913
Rzeszotary
Data i miejsce śmierci 10 marca 1987
Warszawa
Prokurator generalny
Okres od 8 maja 1957
do 24 maja 1961
Przynależność polityczna Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
Poprzednik Marian Mazur (p.o.)
Następca Kazimierz Kosztirko
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Medal Komisji Edukacji Narodowej
Grób prof. Andrzeja Burdy (1913-1987) na Wojskowych Powązkach w Warszawie

Andrzej Burda (ur. 19 listopada 1913 w Rzeszotarach, zm. 10 marca 1987 w Warszawie) – polski prawnik, profesor nauk prawnych, nauczyciel akademicki i rektor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. W latach 1955–1957 był posłem na Sejm PRL II i III kadencji (1957–1965), od 8 maja 1957 do 24 maja 1961 był prokuratorem generalnym.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1938 ukończył studia prawnicze na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Był starostą powiatu w Bochni, kierował delegaturą Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w Olsztynie i Szczecinie.

Należał do PZPR (w latach 1959–1964 jako zastępca członka Komitetu Centralnego), w latach 1957–1965 był posłem na Sejm PRL.

Na UMCS był organizatorem i kierownikiem Katedry Prawa Konstytucyjnego, później też Zakładu Prawa Konstytucyjnego (1950–1980), był rektorem tej uczelni w latach 1955–1957[1].

Od 8 maja 1957 do 24 maja 1961 był prokuratorem generalnym. Został pozbawiony tej funkcji za to, że wbrew stanowisku Władysława Gomułki i pomimo jego sprzeciwu spowodował zamianę kary śmierci na Bolesława Dedo na dożywotnie więzienie[2].

Jego wydana w 1967 w niskim nakładzie książka pt. Praworządność w systemie demokracji socjalistycznej odbierana była jako krytyka stanu praworządności w PRL. W 1968 roku przeciwstawił się wystąpieniom antysemickim[3]. Był współzałożycielem i pierwszym dyrektorem Instytutu Administracji i Prawa Publicznego UMCS (1970–1974). W 1977 otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W 1977 rozpoczął krótkotrwałą współpracę z opozycją demokratyczną w Polsce, ale w 1981 wstąpił ponownie do PZPR. Po wprowadzeniu stanu wojennego został jednym z sędziów Trybunału Stanu (1982–1985)[2].

Odznaczenia i nagrody[edytuj | edytuj kod]

Był odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim (1955)[4] i Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, Orderem Sztandaru Pracy I klasy, Medalem Komisji Edukacji Narodowej, tytułem Zasłużonego Nauczyciela PRL. Otrzymał cztery nagrody sekretarza naukowego Polskiej Akademii Nauk.

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Polskie prawo państwowe, Warszawa 1962, 1965, 1969, 1976, 1977, 1978
  • Demokracja i praworządność, Wrocław 1965
  • Praworządność w systemie demokracji socjalistycznej Wrocław 1967
  • Rozwój ustroju politycznego Polski Ludowej, Warszawa 1967, 1968, 1969
  • U podstaw marksowskiej koncepcji demokracji, Lublin 1968
  • Lata walki i nadziei, Kraków 1970
  • Lenin o sposobach doskonalenia aparatu państwa socjalistycznego, Warszawa 1971
  • (red.) Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, Wrocław 1975
  • (red.) Krajowa Rada Narodowa, Wrocław 1976
  • Zarys polskiego prawa państwowego, Lublin 1976, 1977
  • U podstaw świadomości państwowej, Lublin 1982
  • Przymrozki i odwilże. Wspomnienia z lat 1945–1957, Lublin 1987

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. D.Gałaszewska-Chilczuk, „Wrogie” Uniwersytety. Polityka państwa komunistycznego wobec Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej (1944-1969), Warszawa 2013
  2. a b Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej Nr. 1–2 (48–49), styczeń-luty 2005.
  3. Stwierdził: „Zbyt dobrze pamiętam takie wiece przed wojną, żebym zgodził się na zatruwanie młodzieży jadem antysemityzmu” - z dziennika Wiktora Woroszylskiego „Karta” nr 73, s. 113.
  4. M.P. z 1955 r. Nr 117, poz. 1542

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kto jest kim w Polsce. Informator biograficzny, edycja 1, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1984

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]