Andrzej Le Brun

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Andrzej Le Brun właściwie André Le Brun lub Lebrun (ur. w 1737 w Paryżu, zm. 30 września 1811 w Wilnie)[1] – rzeźbiarz klasycystyczny, pochodzenia francusko-flamandzkiego, czynny m.in. w Polsce. Nadworny rzeźbiarz Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Życiorys[edytuj]

Alegorie Sprawiedliwości i Pokoju autorstwa Le Bruna w Pokoju Marmurowym na Zamku Królewskim w Warszawie

Uczeń Jeana-Baptiste'a Pigalle'a, otrzymał nagrodę Królewskiej Akademii Malarstwa i Rzeźby w Paryżu, po czym od 1759 studiował w Académie de France w Rzymie[2][3]. Jego styl ukształtował się pod wpływem baroku rzymskiego[1].

W 1767 roku, za pośrednictwem Madame Geoffrin, został powołany na dwór Stanisława Augusta Poniatowskiego do Warszawy. W latach 1768–1795 pracował jako nadworny rzeźbiarz króla i prowadził pracownię rzeźby na Zamku Królewskim w Warszawie[4]. W czasie pobytu w Polsce skłaniał się ku klasycyzmowi[1]. Jego bliskim współpracownikiem był Jakub Monaldi[5].

Wykonał rzeźby o tematyce alegorycznej, historycznej i mitologicznej do Zamku Królewskiego i Łazienek. Na zlecenie Poniatowskiego, w latach 1773–1778 kontynuował studia w Rzymie[4]. W latach 1795–1803 przebywał w Petersburgu[1]. Od 1803 roku pracował jako profesor w katedrze rzeźby na Uniwersytecie Wileńskim[3].

Ważniejsze prace[edytuj]

Zamek Królewski w Warszawie[edytuj]

  • dekoracja rzeźbiarska, w tym alegorie Sprawiedliwości i Pokoju ujmujące tarczę herbową z herbem Rzeczypospolitej, w Pokoju Marmurowym (1771)[3]
  • dekoracja rzeźbiarska Sali Wielkiej (we współpracy z Jakubem Monaldim), w tym posągi Apolla i Minerwy (przed 1778)[6]
  • posąg Sławy oraz większość (13) odlanych w brązie popiersi sławnych Polaków w Sali Rycerskiej[7]

Inne prace[edytuj]

Przypisy

  1. a b c d e f g Wielka Encyklopedia PWN. Tom 15. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 395. ISBN 83-01-13794-0.
  2. Władysław Leśniewski: Historia sztuki polskiej (tom III). Kraków: Wydawnictwo Literackie Kraków, 1965, s. 82.
  3. a b c Artur Badach: Zamek Królewski w Warszawie. Fundacja Zbiorów im. Ciechanowieckich. Fundacja Teresy Sahakian. Rzeźba. Katalog zbiorów. Warszawa: Zamek Królewski w Warszawie, 2011, s. 24. ISBN 978-83-7022-187-4.
  4. a b Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 411. ISBN 83-01-08836-2.
  5. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 18. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 35. ISBN 83-01-13828-9.
  6. Artur Badach: Zamek Królewski w Warszawie. Fundacja Zbiorów im. Ciechanowieckich. Fundacja Teresy Sahakian. Rzeźba. Katalog zbiorów. Warszawa: Zamek Królewski w Warszawie, 2011, s. 26, 29. ISBN 978-83-7022-187-4.
  7. Mariusz Karpowicz (red.): Sztuka Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1986, s. 265, 266. ISBN 83-01-04060-2.
  8. Mariusz Karpowicz (red.): Sztuka Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1986, s. 269. ISBN 83-01-04060-2.