Andrzej Perepeczko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Andrzej Perepeczko
Andrzej Wincenty Perepeczko
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 5 czerwca 1930
Lwów
Zawód oficer floty handlowej, wykładowca, pisarz
Narodowość polska
Język polski
Alma Mater Akademia Morska w Gdyni
Edukacja Politechnika Gdańska
Okres od 1956
Gatunki proza

Andrzej Wincenty Perepeczko (ur. 5 czerwca 1930 we Lwowie) – polski marynarz, pisarz i publicysta, oficer floty handlowej, wieloletni wykładowca w Państwowej- i Wyższej Szkole Morskiej w Gdyni (dzisiaj Akademia Morska w Gdyni).

Rodzina[edytuj]

Rodzina Perepeczko to gałąź rodziny Brałkowskich herbu Nowina. Przodek pisarza wziął czynny udział w powstaniu listopadowym, za co został później skazany na śmierć przez powieszenie. Rodzinny majątek (Brałkowszczyzna) w ramach przeprowadzanych przez władze rosyjskie po powstaniu represji został skonfiskowany. Syn powstańca – Florian Brałkowski został siłą wcielony do wojska i dla zrusyfikowania zmieniono mu nazwisko na Perepeczko; po 25 latach służby wojskowej osiadł on na Wileńszczyźnie (w okolicach Oszmiany).

Ojciec Andrzeja Perepeczki, Florian Perepeczko był porucznikiem Wojska Polskiego, 6. Dywizjonu Samochodowego we Lwowie. Urodzony się w 1903 roku Jekaterinodarze, w wieku 16 lat trafił do oddziałów generała Żeligowskiego. W wojnie polsko-bolszewickiej walczył w szeregach 14. Pułku Ułanów. Ukończył oficerską szkołę kawalerii w Grudziądzu.

Andrzej Perepeczko jest spokrewniony z aktorem Markiem Perepeczko (w czasie okupacji mieszkał u ojca Marka Perepeczki – swojego stryja).

Życiorys[edytuj]

Urodzony we Lwowie. Naukę szkolną rozpoczął w 1936 roku w Szkole Rodziny Wojskowej, kolejne klasy ukończył w szkole imienia Józefa Piłsudskiego.

Wybuch II wojny światowej zastał rodzinę Perepeczków na wakacjach na Huculszczyźnie w leśniczówce Szybene, niedaleko ówczesnej granicy polsko-węgierskiej, skąd najpierw ewakuowano ich przez Lwów i Warszawę do Modlina, a następnie do wsi Luszawa nad Wieprzem, (niedaleko Kocka). Andrzej Perepeczko pod koniec wojny został członkiem Szarych Szeregów. Po powstaniu warszawskim znalazł się w Stobiecku Szlacheckim pod Radomskiem, gdzie zastał go koniec okupacji niemieckiej. W Radomsku uczęszczał do gimnazjum, jednak po udanym zamachu, którego dokonano na życie dyrektora szkoły, będącego jednocześnie członkiem sądów doraźnych, postanowił wyjechać do Gdańska w obawie przed ewentualną odpowiedzialnością za swoje oficerskie pochodzenie.

W Gdańsku ukończył Liceum Budowy Okrętów ("Conradinum"); po drugim roku nauki w tej szkole (13 września 1948 roku) dostał się w ramach praktyki zawodowej na statek. Następnie ukończył Wydział Mechaniczny Państwowej Szkoły Morskiej w Gdyni i Politechniki Gdańskiej. W latach 1950–1953 przeszedł przez wszystkie szczeble okrętowej służby mechanicznej, od palacza do mechanika wachtowego.

Ze względów politycznych został pozbawiony prawa pływania na statkach i wysiedlony z Wybrzeża. W 1953 roku w ramach służby wojskowej został wcielony do 1.Batalionu Pracy, stacjonującego w Oświęcimiu i skierowany jako żołnierz do przymusowej pracy w kopalni węgla kamiennego. Nałożono również na niego zakaz pływania, który zdjęto dopiero po odwilży na przełomie lat 1956 i 1957.

Od roku 1962 był wykładowcą w Państwowej Szkole Morskiej w Gdyni (później WSM, obecnie Akademia Morska). W 1987 roku uzyskał dyplom morski oficera mechanika I klasy. Od 1988 był profesorem WSM. W latach 1991–1994 pełnił funkcję dziekana Wydziału Mechanicznego tej uczelni. Od roku 1994 przebywa na emeryturze. Już na emeryturze obronił pracę doktorską z historii na Uniwersytecie Gdańskim.

Debiutował anonimowo pod pseudonimem "Absolwent" w konkursie na powieść, ogłoszonym przez Wydawnictwo Morskie w październiku 1956 roku. Książka nosiła tytuł Kurs na świt. Nawiązywał on do nieoficjalnego "hymnu" Wydziału Mechanicznego Państwowej Szkoły Morskiej. Publikował również na łamach pisma "Morze" jako prozaik. Otrzymał w 1970 roku nagrodę im. Mariusza Zaruskiego. W roku 2002 otrzymał Medal Księcia Mściwoja II.

Autor szeregu książek, m.in. dla dzieci i młodzieży; dużą popularność zyskał cykl, w którym głównym bohaterem jest "Dzika Mrówka".

Mieszka w Gdańsku.

Twórczość[edytuj]

  • Kurs na świt (Wydawnictwo Morskie 1966)
  • Opowieści z mesy (Wydawnictwo Morskie 1967, 1972)
  • Listy z morza (Wydawnictwo Morskie 1968)
  • Z obu stron... (Wydawnictwo Morskie 1969)
  • Bój o Atlantyk (Wydawnictwo Morskie 1972, seria "Wojny Morskie")
  • Wojna za kręgiem polarnym (Wydawnictwo Morskie 1973, seria "Wojny Morskie")
  • Chłopcy z Morskiej Szkoły (Wydawnictwo Morskie 1974)
  • Biała fregata. Kronika "Daru Pomorza" 1929-1972 (Wydawnictwo Morskie 1974)
  • O panowaniu na Morzu Śródziemnym" (Wydawnictwo Morskie 1974, seria "Wojny Morskie)
  • Dzika Mrówka i tam-tamy (Wydawnictwo Morskie 1977, 1982)
  • Komandosi w akcji (Wydawnictwo Morskie 1978, 1982)
  • Od Mers el-Kebir do Tulonu (Wydawnictwo Morskie 1979, seria "Wojny Morskie")
  • Dzika Mrówka pod żaglami (Wydawnictwo Morskie 1981, Wydawnictwo Cypniew 1996)
  • Oni dwaj przez cały ten rejs (KAW 1983)
  • Podwodny świat Dzikiej Mrówki (Wydawnictwo Morskie 1983, 1984)
  • Wojtek Warszawiak (MAW 1984)
  • Dzika Mrówka i Jezioro Złotego Lodu (Wydawnictwo Morskie 1986)
  • Dzika Mrówka i tajemnica U-2002 (Wydawnictwo Morskie 1987)
  • Pana Jędrusia wyprawa po zielone runo (Wydawnictwo Morskie 1989)
  • Coronel I Falklandy (Wydawnictwo Morskie 1990, seria "Wojny Morskie")
  • Pięciu z szalupy nr 3 (Graf 1991)
  • Bitwa u ujścia Rio de la Plata (Wyd. Lampart 1994)
  • Morze Śródziemne w ogniu (Wyd. Lampart 1995)
  • Okrętowe maszyny i urządzenia pomocnicze (współautor: Zygmunt Górski; Wyd. Trademar 1997)
  • Niemieckie krążowniki typu Admiral Hipper cz. 1 (AJ-Press, 2003)
  • Niemieckie krążowniki typu Admiral Hipper cz. 2 (AJ-Press, 2004)
  • Niemieckie krążowniki typu Admiral Hipper cz. 3 (AJ-Press, 2004)
  • Z błękitów mórz w mrok kopalni (AJ-Press, 2006)
  • Groźne bliźniaki (Wyd. VIK 2007, z serii "Miniatury Morskie")
  • Opowieści mórz popołudniowych (2008)
  • U-booty II wojny światowej (2012, Instytut wydawniczy Erica ​ISBN 978-83-62329-41-0​)
  • Dzika Mrówka i wenecki Doża Dandolo (2014, wydawnictwo Siesta DeLibro, ​ISBN 978-83-939721-0-4​)
  • Dzika Mrówka na kurierskim szlaku (2015, wyd. Literatura, ​ISBN 978-83-7672-388-4​)

Nagrody[edytuj]

  • 2015 – Laureat Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury[1]

Przypisy

  1. Laureaci Nagrody Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury (pol.). gdansk.pl, 2016-06-23. [dostęp 2016-06-23].

Bibliografia[edytuj]

  • Andrzej Perepeczko, Z błękitów mórz w mrok kopalni, Wydawnictwo AJ-Press, 2006