Aniołki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy dzielnicy miasata. Zobacz też: Aniołki.
Herb Gdańska Aniołki
dzielnica Gdańska
Gdańsk aleja Zwycięstwa.JPG
Aleja Zwycięstwa - widok w stronę Aniołków
Miasto Gdańsk
Status dzielnica
Powierzchnia 2,29 km²
Ludność (2011)
 • liczba ludności
 • gęstość

4922[1]
2133 os./km²
Położenie na planie Gdańska
Położenie na planie Gdańska
brak współrzędnych
Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Aniołki (niem. Aller Gottes Engeln, Gottes Engeln, Aller Engel[2]) – osiedle administracyjne Gdańska położone na północ od dzielnicy Śródmieście.

Północna część dzielnicy ma charakter willowy, zaś południową zajmuje kolonia bloków mieszkalnych i ogródki działkowe.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Osiedle jest położone w centralnej części miasta, wzdłuż Alei Zwycięstwa. Od północy graniczy z Wrzeszczem Górnym i Wrzeszczem Dolnym, od wschodu z Młyniskami, od południa ze Śródmieściem i Siedlcami, od zachodu z Suchaninem. Leży w mezoregionie Pobrzeże Kaszubskie.

Granice dzielnicy[edytuj | edytuj kod]

Granica z Młyniskami jest dość łatwa do zauważenia, gdyż przebiega wzdłuż linii kolejowej od trójstyku ze Śródmieściem na wiadukcie kolejowym do trójstyku z Wrzeszczem w miejscu odejścia linii kolejowej do Nowego Portu od linii kolejowej nr 9 i 250.

Granica z Siedlcami biegnie wzdłuż ulicy Powstańców Warszawskich na odcinku od ulicy Generała Henryka Dąbrowskiego (trójstyk ze Śródmieściem) do Cygańskiej Góry (trójstyk z Suchaninem).

Granica z Suchaninem stanowi przedłużenie granicy z Siedlcami na północ. Biegnie wzdłuż wschodniej jezdni ulicy Cygańska Góra do skrzyżowania z ulicą Smoluchowskiego, gdzie znajduje się trójstyk z Wrzeszczem.

Granica ze Śródmieściem biegnie w większości ulicą Dąbrowskiego. Pozostała część granicy to kładka nad torami oraz fragment ulicy 3 Maja, łączący te fragmenty granicy.

Granica z Wrzeszczem biegnie od trójstyku z Suchaninem fragmentem ulicy Smoluchowskiego (ulica Smoluchowskiego jest w całości zalicznana do Aniołków). Następnie biegnie prosto (ulica Smoluchowskiego skręca w prawo) przez park, po czym odbija również w prawo i tak biegnie do ulicy Traugutta, którą przecina niedaleko zabudowań parafii prawosławnej św. Mikołaja (obiekt ten leży w Aniołkach). Następnie granica przebiega ulicą Traugutta oraz Aleją Zwycięstwa do Opery Bałtyckiej. Od opery granica biegnie Aleją Hallera do linii kolejowej nr 9 i 250 aż do trójstyku z Młyniskami.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wielka Aleja, ok. 1905
Wielka Aleja, ok. 1905

Nazwa dzielnicy najbardziej prawdopodobnie pochodzi od kościoła św. Michała i Wszystkich Aniołów Bożych, który stał tam, gdzie dziś stoi czołg-pomnik. Potwierdzają to niemieckie nazwy dzielnicy: Aller Gottes Engeln lub Gottes Engeln[3].

W okolicy Bramy Oliwskiej funkcjonował dworzec czołowy Brama Oliwska (Am Olivaer Tor), który był stacją końcową doprowadzonej tu w 1870 linii kolejowej ze Szczecina, przez Koszalin i Słupsk. Po rozebraniu miejskich fortyfikacji i budowie Dworca Głównego, stacja została przekształcona na stację towarową[4].

W 1896, na terenach pocmentarnych dawnego lazaretu pw. Św. Aniołów i przylegającego cmentarza, został założony Park Steffensa. Nazwa pochodzi od gdańszczanina Otto Steffensa. W latach 1946-1995 park nosił imię Marcina Kasprzaka[5].

19 kwietnia 1911 oddano do użytku kompleks nowego, większego szpitala miejskiego przy ul. Dębinki, wyposażony w 818 łóżek[6]. Szpital został przeniesiony z terenów w obrębie fortyfikacji miejskich i umiejscowiony na ówczesnych terenach podmiejskich.

W 1946 został ustawiony jako pomnik czołg T-34/76, dowodzony przez Juliana Miazgę (wyprodukowany najprawdopodobniej w 1941)[7].

Zabytki i interesujące miejsca[edytuj | edytuj kod]

Nieistniejący kościół i szpital św. Aniołów

Przez dzielnicę w znacznej części przebiega zabytkowa Wielka Aleja[8] – część głównej arterii komunikacyjnej Trójmiasta, a wzdłuż niej rozciąga się Park Steffensa. W dzielnicy znajdują się także takie obiekty jak:

  • Dawne cmentarze
  • Historyczna zabudowa
  • Plac Zebrań Ludowych
  • Zabytkowy Cmentarz Garnizonowy, założony na początku XIX wieku[10]

Pomniki przyrody[edytuj | edytuj kod]

Na terenie osiedla rośnie 12 pomników przyrody: (lipa srebrzysta, 2 platany klonolistne, buk zwyczajny odm. czerwonolistnej, brzoza brodawkowata, perełkowiec japoński, lipa drobnolistna, miłorząb dwuklapowy, dąb czerwony i 3 kasztanowce zwyczajne). Drzewa w większości rosną w parku Steffensa[11].

Information icon.svg Osobny artykuł: Pomniki przyrody w Gdańsku.

Przypisy

  1. Podział administracyjny Gdańska - Gdańsk - oficjalna strona miasta
  2. Reprodukcja planu Gdańska z 1822 ze zbiorów Biblioteki Gdańskiej PAN, Dziennik Bałtycki 18 czerwca 2012
  3. Aniołki czuwają nad Strzyżą. trojmiasto.pl, 19 stycznia 2010. [dostęp 19 stycznia 2010].
  4. Gdzie był dworzec Brama Oliwska (Am Olivaer Tor)?. Akademia Rzygaczy.
  5. Park Steffensa. zdiz.gda.pl.
  6. Wydarzyło się w Gdańsku. gdansk.pl.
  7. Pancerna historia Trójmiasta, czyli Miazga z czołgiem. trojmiasto.pl, 7 lipca 2009. [dostęp 7 lipca 2009].
  8. Zabytki - woj. pomorskie. kobidz.pl.
  9. "Żółty wiadukt" zostanie rozebrany. trojmiasto.pl, 21 sierpnia 2008. [dostęp 21 sierpnia 2008].
  10. Historia Cmentarz Garnizonowy. zdiz.gda.pl.
  11. Wykaz i mapa lokalizacji pomników przyrody na terenie miasta Gdańska. [dostęp 15-06-2014].